Đã trả nợ gần chục năm nhưng vẫn bị… khép tội lừa đảo

Hà Nội: Tố giác tội phạm hay hình sự hóa?

Vụ truy tố Công ty An Khang: Có hay không “hình sự hóa” vụ việc dân sự?

Vụ nhà báo Dương Hằng Nga bị cấm xuất cảnh: Công an Đà Nẵng có hình sự hóa vụ việc?

Bắc Kạn: Hình sự hóa quan hệ dân sự ?

Vụ Lừa đảo chiếm đoạt tài sản tại Cần Thơ: Luật sư cho rằng có dấu hiệu hình sự hóa quan hệ kinh tế?

Rắc rối từ thương vụ chuyển nhượng công ty

Theo hồ sơ vụ án, bà Nguyễn Thị Thu Huệ (SN 1972, ngụ quận 11, TP HCM) thành lập một số doanh nghiệp, trong đó có Công ty Thúy Hà. Công ty này bà Huệ nhờ hai người đứng tên thành viên, trong đó ông Nguyễn An Ninh là người đại diện theo pháp luật.

Do có quan hệ làm ăn từ trước nên ngày 28/11/2008, bà Huệ thỏa thuận chuyển nhượng Công ty Thúy Hà cho ông Huỳnh Công Thiện (SN 1976, ngụ quận Phú Nhuận). Hai bên thống nhất, ông Thiện sẽ thay mặt bà Huệ trả toàn bộ khoản nợ cho Công ty Thúy Hà tại một ngân hàng. Ông Thiện sẽ được bà Huệ nhượng lại Công ty Thúy Hà và phần vốn góp tại một số công ty mà bà Huệ có hùn hạp làm ăn với ông...

Đến ngày 18/12/2008, Công ty Thúy Hà được Sở Kế hoạch và Đầu tư đăng ký thay đổi thành viên từ phía bà Huệ sang cho vợ và người thân của ông Thiện đứng tên; bà Huệ cũng chính thức bàn giao con dấu…

Theo bà Huệ, với giao dịch này, việc làm ăn, nợ nần đến đây coi như chấm dứt, bà Huệ không còn liên quan gì với ngân hàng trên nữa. Sau khi thỏa thuận, phía ông Thiện được cho là cũng rất tích cực trả các khoản nợ mà phía bà Huệ chuyển giao.

Đến ngày 30/9/2009, phía ông Thiện đã trả toàn bộ số nợ của Công ty Thúy Hà thời kỳ bà Huệ vay, trong đó có khoản nợ 10,1 tỷ mà Công ty Thúy Hà vay ngân hàng trong các ngày 1, 3 và 9/12/2008. Các lần trả nợ đều ghi rõ nội dung cụ thể và phía ngân hàng đã tất toán các khoản nợ của Công ty Thúy Hà thời kỳ bà Huệ còn làm chủ. Các tài sản phía bà Huệ từng đem thế chấp ngân hàng lần lượt được giải chấp, trả lại phía bà Huệ.

Thế nhưng trớ trêu, năm 2015, ông Thiện làm ăn thua lỗ, không còn khả năng trả nợ nên bị điều tra nhiều khoản vay, trong đó có các khoản vay của Công ty Thúy Hà. Đầu tiên bà Huệ được cơ quan điều tra mời lên với tư cách là nhân chứng trong vụ án. Sau đó, bà bị chuyển thành người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan. Và đến tháng 7/2018, bà trở thành… bị can trong vụ án với cáo buộc lừa đảo chiếm đoạt 10,1 tỷ của ngân hàng.

Oan nghiệt quãng thời điểm giao thời

Mặc dù bà Huệ kêu oan, nhưng hai cấp tòa sơ thẩm và phúc thẩm tại TP HCM đều tuyên mức án 12 năm tù, buộc bồi thường cho ngân hàng 10,1 tỷ tiền gốc và 12,1 tỷ tiền lãi, tổng cộng là hơn 23 tỷ.

Trong quá trình điều tra, ông Thiện thừa nhận giữa ông với bà Huệ đã thỏa thuận ông sẽ kế thừa toàn bộ quyền và nghĩa vụ của Công ty Thúy Hà sau khi bà Huệ chuyển hết công ty này cho ông. Số tiền mà ông sẽ thay bà Huệ trả cho ngân hàng ông đã tất toán xong vào ngày 30/9/2009.

Tuy nhiên đến năm 2018, ông Thiện thay đổi lời khai, làm đơn tố cáo cho rằng, do không biết bà Huệ làm hồ sơ để ngân hàng giải ngân 10,1 tỷ trong các ngày 1, 3 và 9/12/2008 nên ông Thiện đã dùng pháp nhân khác (Công ty Thiện Thành) của mình vay chính ngân hàng này để trả khoản tiền 10,1 tỷ bà Huệ vay.

Từ đơn tố cáo này, Cơ quan điều tra đã khởi tố bà Huệ về hành vi lừa đảo chiếm đoạt tài sản. Cơ quan tố tụng lập luận rằng, bà Huệ đã thỏa thuận chuyển Công ty Thúy Hà cho phía ông Thiện vào ngày 28/11/2008, thế nhưng đến ngày 1, 3 và 9/12/2008, vẫn chỉ đạo ông Nguyễn An Ninh (lúc này đã chuyển vốn góp cho người ông Thiện chỉ định) ký với một công ty khác mua thép để xuất hóa đơn “khống”. Việc này nhằm để cho ngân hàng giải ngân số tiền 10,1 tỷ đồng và rút ra đưa bà Huệ, là hành vi lừa đảo.

Lời kêu oan của bị cáo

Tại phiên tòa, bị cáo Huệ cho rằng Công ty Thúy Hà có 2 thành viên. Vào ngày 28/11/2008, bà và ông Thiện mới thỏa thuận chuyển phần vốn góp 50% cho phía ông Thiện, còn lại 1 thành viên vẫn chưa thỏa thuận.

“Thực tế giấy tờ đó mới chỉ là thỏa thuận, bàn bạc, chứ chưa phải chính thức về mặt pháp lý vì phải chờ Sở Kế hoạch và Đầu tư đăng ký thay đổi thì mới có giá trị. Mãi đến ngày 18/12/2008, việc chuyển nhượng này mới hoàn tất khi được Sở Kế hoạch và Đầu tư đăng ký thay đổi. Về mặt thực tế, thời gian từ khi thỏa thuận đến khi hoàn tất thì mọi việc tại Công ty Thúy Hà vẫn do tôi điều hành và ông Thiện cũng rất hiểu điều đó”.

Vẫn lời bà Huệ: “Hơn thế, việc vay 10,1 tỷ này là nằm trong kế hoạch và hạn mức tín dụng phía ngân hàng đã ký với Công ty Thúy Hà từ trước đó. Đặc biệt, trong các ngày 1, 2 và 4, ông Ninh (người của bà Huệ tại Công ty Thúy Hà - PV) vẫn ký và chuyển tiền để tất toán một số khoản mà Công ty Thúy Hà đang nợ ngân hàng, chứ chưa chuyển giao cho phía ông Thiện…”.

Bà Huệ thừa nhận rằng, để vay được tiền, bà đã đưa rất nhiều tài sản để thế chấp. Tuy nhiên thời điểm đó, không phải có tài sản là được cho vay nên cả người vay lẫn ngân hàng đều “tạo điều kiện cho nhau”.

“Tôi biết mình “lách” bằng cách cung cấp hồ sơ chưa trung thực với thực tế hoạt động của công ty để được vay vốn là sai, nhưng việc “lách” đó không nhằm mục đích chiếm đoạt tài sản. Thực tế tôi không gây thiệt hại gì cho phía ngân hàng vì tôi phải đưa tài sản có giá trị lớn hơn rất nhiều so với khoản vay và phía ông Thiện đã trả thay cho tôi theo thỏa thuận xong từ 30/9/2009. Còn nếu cho rằng ông Thiện trả nhầm thì lại càng vô lý, vì trong các lời khai trước đó, ông Thiện đều khai rõ hai bên đã thỏa thuận phía ông Thiện phải trả cho ngân hàng hơn 49,5 tỷ đồng. Thời điểm đó, ông Thiện phải đi vay từng khoản nhỏ từ ngân hàng, mà lại đi trả nhầm cho tôi 10,1 tỷ đồng là không thể nào tin được. Đặc biệt, nếu tôi nợ thì ngân hàng đã không để tôi yên mà sẽ tìm mọi cách để thu hồi nợ. Tuy nhiên, sau năm 2009, tôi vẫn còn đi vay ở ngân hàng này bình thường và đều trả hết… Vậy mà sau 10 năm yên bình, tôi bỗng dưng lại bị khép vào tội oan”, bà Huệ nói.

Các chuyên gia pháp luật bình luận gì về vụ án hi hữu này?