Quản lý an toàn thực phẩm: Thừa cơ quan quản lý nhưng vẫn nhiều “lỗ hổng”

ĐB Phạm Trọng Nhân (Bình Dương): Phân công trách nhiệm quản lý ATTP không hợp lý

“Theo một nguồn tin từ Văn phòng QH thì 53,4% người được hỏi trả lời việc phân công trách nhiệm quản lý nhà nước trong lĩnh vực ATTP là không hợp lý và chưa hợp lý lắm. Cũng câu hỏi trên, kết quả khảo sát của Viện Khoa học pháp lý, Bộ Tư pháp đã thống kê có 73% cán bộ y tế, 60% cán bộ công thương và 57% cán bộ nông nghiệp cho rằng việc phân công trách nhiệm quản lý ATTP hiện nay là không hợp lý. Có thể thấy, giữa người dân và cán bộ quản lý chuyên ngành đã có một sự tiệm cận về ý chí khi đánh giá, phân công trách nhiệm quản lý nhà nước về ATTP hiện nay”.

ĐB Hồ Thanh Bình (An Giang): Vấn đề xảy ra rồi mới tìm giải pháp

“Việc quản lý ATTP hiện tại được tiếp cận theo hướng sử dụng luật và các văn bản luật hỗ trợ, dẫn tới quá nhiều văn bản ra đời, chồng chéo trách nhiệm của các cơ quan trong nhiều ban, ngành. Thông thường vấn đề xảy ra rồi mới tìm giải pháp và phương pháp quản lý. Xu hướng tiên tiến trên thế giới tiếp cận trên góc độ là thực hiện đánh giá, phân tích, quản lý các nguy cơ trong chuỗi ATTP. Cách tiếp cận này giúp nhìn nhận rõ hơn việc quản lý ATTP theo hướng toàn diện, xây dựng được năng lực và cải thiện được sự phối hợp giữa các bên và nhà sản xuất chế biến đến nhà quản lý nhằm tăng cường hiệu quả đề phòng vấn đề ATTP”.

ĐB Trương Thị Yến Linh (Cà Mau): Doanh nghiệp chịu ảnh hưởng vì sự chồng chéo

“Trong giai đoạn vừa qua đã có 158 văn bản quy phạm pháp luật về ATTP được ban hành nhưng các văn bản này thiếu tính ổn định dẫn đến khó triển khai thực hiện, có sự đan xen chồng chéo và thiếu cơ chế phối hợp cũng như không phân định rõ ngành nào chịu trách nhiệm quản lý chính. Các bất cập này còn khiến các doanh nghiệp sản xuất, chế biến, kinh doanh thực phẩm gặp khó khăn khi lần lượt chịu sự thanh tra, kiểm tra của nhiều cơ quan đơn vị. Vì vậy, tôi kiến nghị Quốc hội, Chính phủ, các bộ, ngành rà soát hệ thống pháp luật về ATTP để điều chỉnh hoàn thiện hành lang pháp lý thống nhất và đồng bộ hơn”.

ĐB Nguyễn Như So (Bắc Ninh): Cơ quan quản nhiều nhưng vẫn có “lỗ hổng”

“Trên cơ sở chính sách, pháp luật đã ban hành, cần xem xét lại phương thức tổ chức, quản lý về mặt nhà nước theo nguyên tắc một cơ sở sản xuất, kinh doanh chỉ chịu sự quản lý của một cơ quan nhà nước, khắc phục chồng chéo trong quản lý ATTP.

ATTP có 3 ngành, ví dụ 1 chiếc bánh trung thu, vỏ bánh là tinh bột do ngành Công Thương quản lý, nhân bánh là thịt, trứng do ngành Nông nghiệp kiểm soát, còn ngành Y tế quản lý phụ gia, phẩm màu. Trái lại, thực tế có những mặt hàng chưa được cơ quan nào phụ trách, tạo ra “lỗ hổng” trong việc quản lý. Cần sửa đổi hoàn thiện hệ thống pháp luật ATTP theo hướng đơn giản hóa, tránh tình trạng quá nhiều luật sẽ trở nên rối. Luật thì nhiều nhưng hiểu luật lại ít, nội dung chồng chéo, mâu thuẫn, gây khó khăn cho cả chủ thể quản lý và đối tượng quản lý”.

ĐB Phạm Khánh Phong Lan (TP Hồ Chí Minh): Còn nhiều khoảng trống

“Theo Luật ATTP, chúng ta chia việc quản lý ATTP theo chiều dọc, tức là ai đã chịu trách nhiệm phải từ đầu đến cuối nhưng việc chia này lại theo nhóm ngành hàng. Trên thực tế, tôi nhận thấy việc quản lý của mỗi ngành vẫn thực sự chỉ là cắt ngang, giới hạn cho nhóm sản phẩm mình đã được phân công, do đó có nhiều khoảng trống. Đây chính là vấn đề chúng ta phải giải quyết về mặt chính sách. ATTP liên quan mật thiết đến rất nhiều chính sách khác. Nếu Bộ NN&PTNT có được chiến lược đúng đắn cho nền sản xuất nông nghiệp, Bộ Công Thương kiểm soát tốt được việc kinh doanh hóa chất thì tôi nghĩ ATTP sẽ được cải thiện nhiều và cải thiện từ gốc”.

ĐB Trương Phi Hùng (Long An): Cần có cơ chế phối hợp chặt chẽ

“Theo quy định về phân cấp, phân công quản lý, những sản phẩm thực phẩm hay cơ sở sản xuất, kinh doanh thực phẩm thuộc phân công quản lý của ngành nào thì ngành đó cấp giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện ATTP; và cơ quan cấp giấy chứng nhận đủ điều kiện sẽ tiến hành kiểm tra hậu kiểm, sau khi cấp giấy chứng nhận đối với cơ sở đã được cấp giấy. Tại Điều 12 Thông tư số 19 năm 2012 của Bộ Y tế quy định về kiểm tra sau công bố, cơ quan tiếp nhận đăng ký và Chi cục An toàn vệ sinh thực phẩm nơi có cơ sở sản xuất, kinh doanh đóng trên địa bàn có thẩm quyền tổ chức kiểm tra việc thực hiện pháp luật về ATTP, chế độ kiểm nghiệm định kỳ đối với sản phẩm đã công bố. Với nội dung quy định như trên sẽ dẫn đến việc trùng lắp, chồng chéo trong công tác kiểm tra hậu kiểm giữa ngành Y tế với các cơ quan chuyên ngành như ngành Công Thương hoặc ngành Nông nghiệp.

Tôi đề nghị cần có cơ chế phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan trong quá trình thanh tra, kiểm tra đối với cơ sở sản xuất ATTP, hoặc giao cho một đầu mối như thành lập Ban quản lý ATTP để thực hiện công tác quản lý ATTP nhằm tập trung nguồn lực, cũng như quy trách nhiệm trong công tác quản lý ATTP”.