Rác và ô nhiễm biển “tràn” từ phố đến nghị trường, Đà Nẵng vẫn loay hoay?

Đà Nẵng 'loay hoay' trước vấn nạn rác và ô nhiễm biển

Bắc Giang: Tái phạm gây ô nhiễm, Công ty chăn nuôi Hoà Phát bị đình chỉ 3 tháng

Ngoài ra, ô nhiễm cống xả thải ven biển cũng đang là vấn nạn. Điều đáng nói,tình trạng trên kéo dài từ nhiều năm, ảnh hưởng không nhỏ đến môi trường sống và cảnh quan du lịch, song thành phố vẫn chưa có giải pháp. Ngày 15/5, tại Chương trình HĐND Đà Nẵng với cử tri, 2 vấn đề này một lần nữa được các cử tri và đại biểu mang ra “mổ xẻ”.

Rác: vấn nạn nhức nhối

Thời gian qua, không khó để bắt gặp hình ảnh rác thải tràn lan ra đường phố nhếch nhác, có nơi dồn ứ gây mất mỹ quan, ô nhiễm ở Đà Nẵng. Đáng nói hiện nay, câu chuyện về hàng trăm điểm tập kết rác phát sinh đang trở thành vấn nạn nhức nhối mà ai cũng biết ở Đà Nẵng.

Không chỉ ở vùng ven, ngay cả những tuyến đường lớn, khu vực trung tâm thành phố cũng cùng chung số phận. Đó là chưa kể thùng rác hư hỏng, xe nâng rác quá đát, xuống cấp, khi vận chuyển làm rơi vãi rác thải và nước thải dọc đường phố gây thêm phản cảm. Căn nguyên chính được người dân cho rằng, do thiếu phương tiện vận chuyển và các trạm trung chuyển rác.

Mới đây, tại Hội nghị tăng cường công tác đảm bảo trật tự đô thị năm 2019, ông Nguyễn Thành Nam, Phó Chủ tịch UBND quận Sơn Trà cũng xác nhận, nhiều khu dân cư, chung cư với hàng ngàn hộ dân sinh sống nhưng không có bãi tập kết rác.

Điều này buộc rác thải phải tập kết ở thùng rác trên vỉa hè, gây ảnh hưởng xấu đến môi trường và cảnh quan đô thị. Bên cạnh đó, công tác thu gom rác thải sinh hoạt chưa được thực hiện tốt, hệ thống thu gom và xử lý không đảm bảo, đặc biệt vấn đề ô nhiễm môi trường tại các lô đất trống chưa có giải pháp xử lý hữu hiệu.

Thực tế, nguồn tin từ Công ty CP Môi trường Đô thị cho thấy, năm 2013, thành phố xây dựng 11 trạm trung chuyển trong nội thành, nhưng đến nay đã xóa bỏ 5 trạm vì ô nhiễm. Đặc biệt, công tác phân loại rác thải đang thí điểm ở quận Hải Châu và Thanh Khê 2 năm qua nhưng triển khai gặp khá nhiều bất cập.

Nhiều người chỉ ra, thành phố vẫn chưa có phương tiện thu gom từng loại rác riêng biệt, cũng chưa có nhà máy tái chế rác, nên khi dân phân loại xong, xe môi trường lại thu gom trộn lẫn vào chung 1 xe, khiến không hiệu quả.

Hơn nữa, câu chuyện thu gom rác theo giờ thiếu khoa học và hiện đang bỏ ngỏ. Một vấn đề nan giải nữa đặt ra cho Đà Nẵng là bãi rác Khánh Sơn đang đứng trước nguy cơ bị lấp đầy, không còn khả năng tiếp nhận rác vào cuối năm 2019 này. Con số báo cáo từ Công ty CP Môi trường Đô thị Đà Nẵng thể hiện, mỗi ngày bãi rác này tiếp nhận khoảng 1,1 ngàn tấn rác thải và đang được chôn lấp tại hộc rác số 5, hộc rác cuối cùng của bãi rác.

“Nếu cố gắng triển khai nhanh 1 số giải pháp tình thế, cũng chỉ kéo dài tuổi thọ bãi rác đến cuối năm 2019. Chuyện gì sẽ xảy ra, nếu chỉ cần 1 ngày bãi rác không hoạt động được nữa”, câu hỏi đầy lo lắng đang được người dân nhắc đến từng ngày tại Đà Nẵng.

Bên cạnh đó, ông Phạm Thanh Phúc, Tổng Giám đốc Công ty CP Môi trường Đô thị Đà Nẵng thông tin, dự án xây dựng Khu liên hiệp xử lý chất thải rắn - 1 giải pháp được xem là căn cơ, kỳ vọng sẽ giải được bài toán xử lý rác đô thị của Đà Nẵng hiện vẫn chưa ngã ngũ, từ việc chọn địa điểm, nguồn vốn đến lựa chọn công nghệ. Bên cạnh đó, kề bãi rác, Nhà máy xử lý chất thải rắn của Công ty CP Môi trường VN đã cửa đóng then cài, dừng hoạt động từ lâu vì không hiệu quả.

Ô nhiễm biển: Tiêu tốn tiền tỉ vẫn chưa giải quyết

Không chỉ rác, việc nước thải xả ra biển cũng đang gây nhức nhối cho môi trường TP Đà Nẵng. Vào những ngày mưa to, lập tức, biển Đà Nẵng hứng chịu những dòng nước thải tanh hôi, đen ngòm tràn từ các cống xả thải ra biển gây ô nhiễm nặng nề. Cơn mưa lớn gần nhất ngày 8/5 vừa qua cũng ghi nhận một lượng nước đen ngòm và bốc mùi tại khu vực Sơn Trà, Ngũ Hành Sơn gây bức xúc dư luận.

Theo báo cáo giám sát chuyên đề của HĐND thành phố,sự tăng trưởng nóng về du lịch và các dịch vụ đi kèm khiến cho hệ thống thu gom hiện tại và xử lý nước thải ra biển không đáp ứng.

Trước thực tế này, Đà Nẵng triển khai 3 dự án gồm: Dự án cải thiện môi trường nước phía Đông quận SơnTrà với tổng mức đầu tư gần 1.500 tỷ đồng, Dự án xây dựng Tuyến ống thu gom nước thải, tuyến ống truyền tải mạng cấp 1, 2, 3 và đấu nối nước thải hộ gia đình khu vực Mỹ An, Mỹ Khê; đồng thời nâng cấp trạm xử lý nước thải Ngũ Hành Sơn công suất 30.000 m3 /ngày đêm.

Tuy nhiên, do tiến độ triển khai chậm, nên vấn đề ô nhiễm nước thải ven biển vẫn chưa được giải quyết. Báo cáo giám sát chuyên đề của HĐND thành phố ghi rõ, từ tháng 4/2018 đến nay, thành phố đã xử lý khoảng 200 sự cố tràn nước thải ra khu vực ven biển phía Đông. Riêng lưu vực Ngũ Hành Sơn đang bị quá tải khoảng 3.600 m3/ngày đêm.

Trong khi đó, tình trạng vi phạm đấu nối xả thải của các nhà hàng, cơ sở kinh doanh ven biển, các công trình xây dựng cũng đang gióng lên hồi chuông báo động. Từ năm 2010 đến nay, thành phố mới cấp hơn 200 giấy phép đấu nối cho các cơ sở kinh doanh dịch vụ, nhà hàng, khách sạn có hoạt động xả thải về phía biển.

Qua kiểm tra ngẫu nhiên ở 34 cơ sở thuộc quận Ngũ Hành Sơn quản lý, có 50% cơ sở không có giấy phép đấu nối thoát nước, 50% cơ sở không có lắp đặt bể tách mỡ. Kiểm tra 58 cơ sở kinh doanh ven biển trên địa bàn quận SơnTrà, có đến 23 cơ sở chưa có hồ sơ môi trường..Nhưng tỷ lệ kiểm tra chỉ đạt 13,8%. Việc xử phạt cũng chỉ đếm trên đầu ngón tay...

Mới đây, trước kiến nghị của dư luận, Sở Tài nguyên và Môi trường TP Đà Nẵng mới “bêu tên” các doanh nghiệp có hành vi xả thải vượt phép ra môi trường. Cụ thể, khách sạn Balcona Đà Nẵng, khách sạn Risemount Premier Đà Nẵng; khách sạn Parosand Đà Nẵng, khách sạn Paris Deli, khách sạn Luxtery, khách sạn Sea Castle 2, khách sạn Parze Ocean, khách sạn Sea Front... Tuy nhiên, hình thức cũng chỉ bị xử lý vi phạm hành chính, mà theo dư luận không khác gì:“gãi ngứa.

“Nóng” nghị trường vẫn chưa có giải pháp!

Ngày 15/5, tại Chương trình HĐND Đà Nẵng với cử tri lần 5, câu chuyện ô nhiễm nước thải biển và rác tại khu dân cư một lần nữa được các cử tri và đại biểu mang ra “mổ xẻ”với nhiều thông tin làm “nóng” nghị trường.

Ngoài bất cập đã nêu trên, ông Nguyễn Tựa, cử tri phường Hòa Khánh Nam (quận Liên Chiểu) cũng như nhiều người khác chất vấn, thời gian qua, TP. Đà Nẵng đã tiêu tốn hàng chục tỉ đồng xây dựng hệ thống xử lý nước rỉ bãi rác.

Đặc biệt, thành phố đang xúc tiến hàng loạt dự án như dự án Khu liên hiệp xử lý chất thải rắn, dự án cải tạo, nâng cấp bãi rác Khánh Sơn và đang xem xét việc hồi sinh dự án Nhà máy xử lý chất thải rắn của Công ty CP Môi trường Việt Nam.

Thế nhưng, vấn đề cử tri quan tâm về thời gian và tiến độ thực hiện, tính khả thi của các dự án. Đặc biệt, dự án Khu liên hiệp xử lý chất thải rắn liệu khi nào sẽ được triển khai. Đối với bãi rác Khánh Sơn, liệu có di dời vào năm 2020 hay không. Nếu không di dời, thành phố có giải pháp nào để xử lý ô nhiễm.

Trả lời cử tri, ông Tô Văn Hùng, Giám đốc Sở TN&MT thừa nhận tình hình thu gom rác thải tại khu dân cư hiện nay thực hiện không tốt. Đối với bãi rác Khánh Sơn, ông Tô Văn Hùng cho biết, Đà Nẵng đang khẩn trương thực hiện mở hộc rác số 6 và số 7 để có thể tiếp nhận rác sau khi hộc số 5 sẽ đầy vào tháng 9/2019.

Về vấn đề di dời, ông Hùng nhấn mạnh, trên thực tế, nếu có đóng cửa bãi rác, ở đây vẫn tồn tại điểm ô nhiễm môi trường. Đà Nẵng vẫn phải tiêu tốn ngân sách để duy trì các giải pháp kiềm chế ô nhiễm, đặc biệt lãng phí đất đai, tài nguyên vì bãi rác có diện tích hơn 30ha, hạ tầng đã được đầu tư bài bản. Trong khi đó, UBNDTP. Đà Nẵng hợp đồng với Ngân hàng Phát triển Châu Á tư vấn Dự án Khu liên hợp xử lý chất thải rắn tại xã Hòa Nhơn (huyện Hòa Vang), không khả thi.

Dự án gặp khó khăn do vướng nhiều quy định pháp luật về hình thức đầu tư, hơn nữa hệ thống giao thông kết nối lên địa điểm này chưa có. Vì thế, theo ông Hùng, phương án triển khai bằng công nghệ đốt rác phát điện được thực hiện liên doanh của Công ty Cổ phần Môi trường Việt Nam với Công ty Everbright International, một đối tác Hồng Kông, là cách giải quyết vấn đề môi trường rất đáng chú ý và cần tiến hành.

Ở vấn đề ô nhiễm nguồn nước, các cử tri đặt câu hỏi, dự án cải thiện môi trường nước đã được HĐND thành phố thống nhất chủ trương đầu tư với tổng mức kinh phí 1.448 tỷ đồng. Theo Kế hoạch Khởi công tháng 4/2019 và hoàn thành tháng 9/2020.

Đáng nói, thông tin là vậy nhưng hiện chưa tiến hành. Cử tri cũng boăn khoăn, liệu sau khi hoàn thành, vận hành có chấm dứt được tình trạng nước bẩn đổ ra biển, tránh ô nhiễm đặc biệt các bãi tắm du lịch như hiện nay hay không?..

Theo đoàn giám sát, trong điều kiện hạ tầng thoát nước nhiều khu vực bị quá tải cũng không thể từ chối thỏa thuận đấu nối. Việc yêu cầu các chủ đầu tư bỏ kinh phí để đầu tư hạ tầng bổ sung không thể thực hiện được do chi phí quá lớn.

Ông Thái Ngọc Trung, Phó Giám đốc Sở Xây dựng cho rằng, giữ gìn môi trường vùng Biển Đà Nẵng cũng chính là bảo vệ “nồi cơm” của thành phố, cơ cấu kinh tế du lịch mũi nhọn đã xác định không thể thiếu biển, các bãi tắm; giữ gìn nguồn tài nguyên vô giá này chính là trách nhiệm của chúng ta hôm nay đối với thế hệ con cháu maisau. Thế nhưng, việc quản lý hoạt động đối nối, xả thải hiện nay, ông Trung xác nhận, còn rất nhiều bất cập nên các biện pháp căn cơ khó thực hiện tốt.