Dự án đường dây 110kV Kim Bôi: Người dân đề nghị làm rõ dấu hiệu thay đổi hướng tuyến, ảnh hưởng đến việc bồi thường, GPMB và quyền lợi của người dân bị thu hồi đất
Từ các tài liệu, hồ sơ và đơn kiến nghị gửi Báo Pháp luật Việt Nam, nhiều hộ dân tại xã Cao Dương, tỉnh Phú Thọ đề nghị cơ quan có thẩm quyền kiểm tra toàn diện quá trình triển khai Dự án đường dây và Trạm biến áp 110kV Kim Bôi. Theo phản ánh, dự án có nhiều dấu hiệu cần được làm rõ, từ việc hướng tuyến thực tế khác với hồ sơ khảo sát, thi công khi chưa hoàn tất thủ tục thu hồi đất, đến công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng và bảo đảm quyền lợi của người có đất bị ảnh hưởng.
Theo đơn phản ánh gửi Báo Pháp luật Việt Nam, anh Phạm Thế Anh cùng nhiều hộ dân tại thôn Đồng Kẹ, xã Cao Dương cho biết quá trình triển khai Dự án đường dây và Trạm biến áp 110kV Kim Bôi phát sinh nhiều nội dung mà người dân cho rằng cần được các cơ quan chức năng kiểm tra, xác minh nhằm bảo đảm việc thực hiện dự án đúng quy định của pháp luật.
Theo hồ sơ do người dân cung cấp thể hiện ngày 17/11/2021, Ban Quản lý dự án xây dựng điện miền Bắc có văn bản phối hợp khảo sát, thống nhất hướng tuyến dự án. Tiếp đó, ngày 26/11/2021, đại diện các cơ quan chức năng tỉnh Hòa Bình (cũ), UBND các địa phương liên quan và chủ đầu tư tiến hành khảo sát hiện trạng.
Biên bản khảo sát thể hiện vị trí trạm biến áp được xây dựng trên khu đất công trồng lúa, trong khi toàn bộ tuyến đường dây dài khoảng 11,6 km được xác định đi qua đất trồng keo, đất lúa và không đi qua đất ở, đất rừng phòng hộ, đất bảo tồn hoặc khu vực quy hoạch của địa phương.
Những nội dung này sau đó tiếp tục được thể hiện tại Quyết định số 126/QĐ-UBND ngày 19/1/2022 của UBND tỉnh Hòa Bình (cũ) về chấp thuận hướng tuyến và vị trí trạm biến áp; Quyết định số 2893/QĐ-UBND ngày 8/12/2023 phê duyệt báo cáo đánh giá tác động môi trường cũng như Báo cáo số 33 của UBND xã Cao Dương về xác minh nguồn gốc đất phục vụ dự án.
Tuy nhiên, theo phản ánh của người dân, quá trình triển khai trên thực địa lại xuất hiện tình trạng hành lang an toàn đường dây điện đi qua nhiều thửa đất ở nông thôn tại thôn Đồng Kẹ. Điều này khiến các hộ dân đặt nghi vấn hướng tuyến thực tế đã có sự thay đổi so với hồ sơ khảo sát và các văn bản đã được cơ quan có thẩm quyền chấp thuận trước đó.
Người dân cho rằng nếu hướng tuyến được giữ nguyên như đang triển khai, nhiều thửa đất ở sẽ bị chia cắt thành những phần diện tích nhỏ, không còn đủ điều kiện xây dựng theo quy chuẩn hiện hành. Trong khi đó, phương án bồi thường được phản ánh chủ yếu mới đề cập đến phần diện tích nằm trong hành lang an toàn, chưa làm rõ phương án xử lý đối với phần diện tích đất ở còn lại nhưng bị giảm hoặc mất giá trị sử dụng.
Theo phản ánh của ông Nguyễn Văn Chỉnh, nhiều hộ dân có đất ở bị ảnh hưởng nhưng trong hồ sơ trước đây, hướng tuyến được xác định không đi qua đất thổ cư. Vì vậy, người dân đề nghị làm rõ căn cứ pháp lý của việc điều chỉnh hướng tuyến (nếu có), cũng như trách nhiệm của các đơn vị liên quan trong trường hợp việc triển khai thực tế khác với hồ sơ đã được phê duyệt.
Một nội dung khác được người dân đặc biệt quan tâm là trình tự triển khai dự án.
Theo hồ sơ, Quyết định chấp thuận chủ trương đầu tư đồng thời chấp thuận nhà đầu tư đối với dự án được UBND tỉnh Hòa Bình (cũ) ban hành ngày 10/6/2025. Tuy nhiên, người dân cho biết ngay từ cuối năm 2023, chủ đầu tư cùng chính quyền địa phương đã tiến hành vận động một số hộ dân ở thôn Châu Rể nhận tiền tạm ứng để bàn giao mặt bằng phục vụ thi công.
Theo phản ánh, thời điểm đó chưa có quyết định thu hồi đất, chưa hoàn thành phương án bồi thường, hỗ trợ, chưa có quyết định bàn giao mặt bằng nhưng nhiều vị trí đã được thi công móng cột, dựng cột điện. Đến nay, dự án được cho là đã hoàn thành khoảng 90% khối lượng.
Trong đơn anh Thế Anh và các hộ dân cho biết: “Hành lang bảo vệ an toàn lưới điện được cho là cắt qua các thửa đất số 32, 33, 35 và 134 tại thôn Đồng Kẹ. Nếu giữ nguyên phương án đang triển khai, phần diện tích còn lại của nhiều thửa đất sẽ bị chia cắt thành các mảnh nhỏ, méo mó, không đáp ứng điều kiện để xây dựng công trình theo quy chuẩn xây dựng hiện hành.
Việc chỉ bồi thường phần diện tích nằm trong hành lang an toàn sẽ khiến phần diện tích còn lại mất khả năng khai thác, sử dụng, làm phát sinh nguy cơ người dân "có đất ở nhưng không thể xây dựng nhà ở".
Bên cạnh đó, người dân cũng bày tỏ lo ngại về ảnh hưởng của điện từ trường đối với khu vực sinh hoạt nếu đường dây được bố trí sát đất ở, trong khi Báo cáo đánh giá tác động môi trường theo phản ánh mới chỉ đề cập việc giám sát điện từ trường tại khu vực trạm biến áp mà chưa có nội dung giám sát tại các vị trí đất ở bị ảnh hưởng...”, anh Thế Anh bức xúc nêu trong đơn.
Đáng chú ý, theo anh Phạm Thế Anh mặc dù gia đình anh nhiều lần làm việc, gửi đơn kiến nghị đến các cơ quan liên quan nhưng vẫn bị UBND xã Cao Dương xác định là "không phối hợp" trong quá trình thực hiện dự án là có dấu hiệu không khách quan, gây hiểu nhầm cho các cơ quan chức năng cấp trên.
Cùng có đất nằm trong phạm vi dự án, một hộ dân cho biết: “Dự án đường dây và TBA 110kV Kim Bôi có dấu hiệu không tuân thủ quy định về hướng tuyến bởi vì theo biên bản khảo sát hướng tuyến và tại Quyết định số 1126 của UBND tỉnh Hoà Bình cũ đều khẳng định hướng tuyến dự án này không đi vào đất thổ cư của người dân trên thực tế thì có 8 hộ bị ảnh hưởng khi đường dây và phần móng cột điện đi thẳng vào đất thổ cư nhưng không có phương án bồi thường hỗ trợ hay tái định cư bởi vì phương án được phê duyệt chỉ bồi thường đất lúa, đất rừng chứ không có phương án bồi thường đất thổ cư.
Vừa qua tôi có cho Trung tâm phát triển quỹ đất khu vực Hoà Bình vào kiểm đếm diện tích đất ở nông thôn của gia đình tôi với diện tích là 1000m2 đang được tôi cho 1 cá nhân khác mượn để trồng keo. Tôi cho kiểm đếm để chấp hành và đảm bảo quyền lợi cá nhân mượn đất của tôi để trồng keo còn bản thân tôi vẫn khiếu nại đã gửi đơn tập thể của 6 hộ dân đến UBND tỉnh Phú Thọ để đề nghị giải quyết, theo lịch là ngày 20/7 sẽ làm việc với các hộ dân nhưng đến nay qua ngày 20/7 chúng tôi chưa nhận được lịch làm việc với lãnh đạo UBND tỉnh Phú Thọ..”.
Liên quan đến sự việc này, ngày 15/7/2026 Báo Pháp luật Việt Nam tiếp tục có buổi làm việc với ông Nguyễn Đắc Thắng, Phó Chủ tịch UBND xã Cao Dương, tỉnh Phú Thọ.
Tại buổi làm việc ông Thắng cho biết: “Về cơ bản đến nay đa số các hộ dân đều ủng hộ chỉ còn duy nhất hộ ông Thế Anh là chưa đồng tình, việc này xã đã tiến hành làm việc nhiều lần rồi nhưng hộ ông Thế Anh không nghe, giờ rất khó thay đổi hướng tuyến...”.
Trả lời câu hỏi của Báo Pháp luật Việt Nam về việc tại biên bản khảo sát hiện trạng hướng tuyến, cũng như báo cáo và Quyết định của UBND tỉnh Hoà Bình cũ đều thể toàn bộ tuyến hướng tuyến đường dây điện 110kV tại dự án đường dây và TBA 110kV đều đi trên đồi đất trồng keo, ruộng lúa không đi qua khu vực rừng phòng hộ, bảo tồn, đất thổ cư, đất quy hoạch của địa phương sao hiện nay lại đi vào đất ở nông thôn của ông Thế Anh?
Phó Chủ tịch UBND xã Cao Dương cho biết: “Trong biên bản khảo sát hiện trạng và hướng tuyến là hạn chế đi qua chứ không phải là không đi qua. Quan điểm của UBND xã là làm sao đảm bảo hài hoà quyền lợi của các bên mà ở đây phải làm lợi nhất cho người dân... Hiện nay đồng chí Chủ tịch UBND xã và cá nhân tôi đã bị UBND tỉnh Phú Thọ kiểm điểm và đang phải làm báo cáo vì không hoàn thành nhiệm vụ được giao là bàn giao mặt bằng cho nhà đầu tư trước ngày 30/6...”.
Nói về hướng giải quyết vụ việc này tránh phát sinh việc khiếu kiện, khiếu nại kéo dài, Phó Chủ tịch UBND xã Cao Dương cho hay: “Xã sẽ chỉ đạo Phòng nông nghiệp và môi trường tính toán xem có hoán đổi vị trí đất cho hộ ông Thế Anh được hay không? Nếu phương án này mà Thế Anh không chịu thì xã sẽ phải tổ chức buổi cưỡng chế kiểm đếm bắt buộc...”.
Tuy nhiên, liên quan đến sự việc này, trước đó làm việc với phóng viên Báo Pháp luật Việt Nam vào ngày 26/6/2024, ông Nguyễn Văn Khiên, Chủ tịch UBND xã Cao Dương nay đã về hưu cho biết, UBND xã chỉ phối hợp cùng chủ đầu tư vận động người dân bàn giao mặt bằng, còn việc kiểm đếm, bồi thường thuộc trách nhiệm của chủ đầu tư và UBND huyện Lương Sơn.
Theo ông Khiên, tại thời điểm tháng 6/2024 có khoảng 14-15 hộ dân tại thôn Châu Rể đã nhận tiền tạm ứng từ chủ đầu tư và bàn giao mặt bằng để BQL dự án Điện miền Bắc thi công móng cột, dựng cột điện: "Lý do vận động người dân nhận tiền tạm ứng là để kịp tiến độ dự án. Khi UBND huyện ban hành quyết định thu hồi đất thì sẽ tiếp tục thực hiện các thủ tục theo quy định", ông Khiên cho biết.
Đối với kiến nghị của gia đình anh Thế Anh cũng như các hộ dân, ông Khiên cho biết địa phương đã tiếp nhận đơn và sẽ đề xuất xem xét điều chỉnh vị trí cột điện nếu phù hợp với quy hoạch và điều kiện kỹ thuật.
Trong khi đó, làm việc với Báo Pháp luật Việt Nam vào ngày 2/8/2024 ông Trần Quốc Hưng, chuyên viên Phòng Tài nguyên và Môi trường huyện Lương Sơn cũ cho biết: “Việc người dân đồng thuận bàn giao mặt bằng trước sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho việc triển khai dự án.
Tuy nhiên, khi được hỏi việc chủ đầu tư thi công khi Nhà nước chưa hoàn thành thủ tục thu hồi đất và chưa bàn giao mặt bằng có đúng quy định hay không, ông Hưng thẳng thắn cho biết: "Theo quy định là như thế nhưng ở đây quan trọng nhất là người dân đồng thuận chủ trương nên họ mới bàn giao đất cho chủ đầu tư thi công, chiếu theo quy định thì không đúng nhưng phải nói thật là làm cho kịp tiến độ. Còn nếu chủ đầu tư tự ứng tiền cho người dân mà không báo cáo cơ quan có thẩm quyền thì chủ đầu tư sẽ phải tự chịu trách nhiệm với người dân và chính quyền về sau..”, ông Hưng thông tin.
Được biết, hiện UBND tỉnh Phú Thọ đã ban hành Văn bản số 12588/UBND-CNXD do ông Nguyễn Văn Thành, Phó Chánh văn phòng UBND tỉnh Phú Thọ ký thừa lệnh gửi Sở Công Thương về việc xem xét xử lý đơn của công dân liên quan đến dự án đường dây và TBA 110kV Kim Bôi.
Theo nội dung văn bản thể hiện: "UBND tỉnh Phú Thọ nhận được đơn của công dân có nội dung phản ánh kiến nghị liên quan đến Dự án đường dây và TBA 110kV Kim Bôi, việc này Phó Chủ tịch UBND tỉnh Phú Thọ Phùng Thị Kim Nga có ý kiến chỉ đạo như sau:
Giao Sở Công Thương chủ trì, phối hợp với các cơ quan đơn vị liên quần soát nội dung đơn đề nghị của công dân, căn cứ chức năng nhiệm vụ được giao xem xét, giải quyết trả lời công dân theo quy định, báo cáo kết quả thực hiện với UBND tỉnh trước ngày 20/7/2026.
Trước những dấu hiệu vi phạm nêu trên, người dân rất mong muốn Tỉnh ủy, UBND tỉnh Phú Thọ giao Công an tỉnh, Thanh tra tỉnh cùng các cơ quan chức năng sớm kiểm tra toàn diện quá trình bồi thường, hỗ trợ, giải phóng mặt bằng và việc triển khai Dự án đường dây và Trạm biến áp 110kV Kim Bôi có đúng với hướng tuyến hồ sơ đã được UBND tỉnh Hoà Bình cũ phê duyệt, đồng thời làm rõ trách nhiệm của các tổ chức, cá nhân liên quan nếu phát hiện có vi phạm để bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của người dân, đồng thời bảo đảm tính nghiêm minh của pháp luật trong quản lý đất đai và đầu tư xây dựng.
Ở kỳ sau Báo Pháp luật Việt Nam sẽ tiếp tục thông tin về dấu hiệu sai phạm trong qúa trình thi công, đền bù hỗ trợ cho người dân tại dự án này.
