Hà Nội 24 °C
TP Hồ Chí Minh 26 °C
Hải Phòng 23 °C
Đà Nẵng 24 °C
Yên Bái 20 °C
  • Hà Nội Hà Nội 24°C
  • TP Hồ Chí Minh Hà Nội 26°C
  • Hải Phòng Hà Nội 23°C
  • Đà Nẵng Hà Nội 24°C
  • Yên Bái Hà Nội 20°C

Danh ca Bạch Yến và câu chuyện đỉnh cao danh vọng từ “Đêm đông”

Văn hóa
08/10/2020 13:30
Đình Phùng
aa
“Ca khúc “Đêm đông” đến với tôi như là một định mệnh. Ca khúc đã làm thay đổi cuộc đời tôi khi đưa tôi đến đỉnh vinh quang của sự nghiệp nhưng cũng khiến tôi phải đi một quãng đường dài trong cuộc đời với những cô đơn lạnh giá, giống như hình ảnh người kỹ nữ trong ca khúc”, danh ca Bạch Yến chia sẻ.


Anh167.

Bạch Yến bên danh ca Bing Crosby (trái) và tài tử Bob Hope khi quay cho chương trình truyền hình “Ed Sullivan Show".

Lên đỉnh cao danh vọng nhờ đổi giai điệu ca khúc

Danh ca Bạch Yến tên thật là Quách Thị Bạch Yến, sinh năm 1942 tại Sóc Trăng. Có năng khiếu ca hát nên ngay từ nhỏ cô đã được hát trong ca đoàn ở Cần Thơ. Năm 1953, sau khi lên Sài Gòn sống cùng mẹ, Bạch Yến đã gặp nhạc sĩ Lê Thương. Thấy cô bé có giọng hát tốt, nhạc sĩ đã khuyên cô tham dự cuộc thi “Tiếng hát Nhi đồng” do đài phát thanh Pháp Á tổ chức. Sau đó, Bạch Yến đã đạt giải Vàng và được mời cộng tác với đài.

Tuy nhiên, sau một thời gian, đài Pháp Á ngưng hoạt động, Bạch Yến phải xin đi hát ở phòng trà để đỡ đần cho gia đình. Ở cái tuổi “ăn chưa no lo chưa tới”, cô cố hóa trang thật già dặn để lên sân khấu, hát những ca khúc của người lớn như: “Bến cũ”, “Gái xuân”… hay những ca khúc trữ tình bằng tiếng Pháp, rồi tập nhảynhững ca khúc như:“Rock and Roll”, “Twist”… vốn đang dần ăn khách tại Sài Gòn.

Cho đến năm 1957, tên tuổi của Bạch Yến bắt đầu vụt sáng với ca khúc “Đêm đông” (ra đời năm 1939) của nhạc sĩ Nguyễn Văn Thương tại phòng trà Kim Sơn. Tại phòng trà này, cô được hát với ban nhạc nổi tiếng của một người Philippines tên là Ely Javier.

Trước Bạch Yến, đã có nhiều người hát ca khúc “Đêm đông” nhưng chỉ hát theo điệu tango theo đúng nguyên bản. Khi chọn ca khúc này, Bạch Yến đã nhờ Ely Javier đổi sang slow rock vì cô thấy giai điệu tango không thích hợp với một bài có nội dung buồn tha thiết đến như vậy.Điều đặc biệt, thời điểm đó, điệu slow rock chỉ vừa mới du nhập vào làng nhạc Việt không lâu và một cô gái mới 15 tuổi chấp nhận thử thách khi tự ý đổi giai điệu cho một ca khúc nổi tiếng đã được sáng tác trước đó gần 20 năm.

Danh ca Bạch Yến thời trẻ.

“Thời đó, không có đạo diễn âm thanh hay đạo diễn sân khấu, ban nhạc và người làm ánh sáng chỉ làm theo yêu cầu của ca sĩ. Tôi thấy đây là một ca khúc buồn nên hát ở điệu slow rock hợp hơn. Dù chẳng hiểu biết gì nhiều nhưng tôi vẫn mạnh dạn dàn dựng ánh sáng, từ sân khấu tối mịt ban đầu rồi ban nhạc chơi nhẹ một đoạn giai điệu buồn, ca sĩ từ từ cất tiếng tự do và ánh sáng chùm chiếu theo bóng ca sĩ… Giờ nghĩ lại thấy buồn cười vì cách suy nghĩ hơi trẻ con đó của mình. Nhưng có lẽ tôi đã nghĩ đúng”, danh ca Bạch Yến cho biết.

Phòng trà Kim Sơn vốn là một vũ trường, ca sĩ thường hát những bài hát sôi động hoặc các giai điệu phù hợp để khách đến khiêu vũ. Sau khi kết thúc một ca khúc trước đó với giai điệu rất sôi động, ồn ã thì bỗng nhiên âm thanh vũ trường rơi vào im lặng, đèn sân khấu cũng tắt.

Trong khi quan khách chưa hiểu chuyện gì đang xảy ra thì bỗng nghe phía sân khấu, từ trong bóng tối, chậm chậm vang lên câu hát:“Chiều chưa đi màn đêm rơi xuống/ Đâu đấy buông lững lờ tiếng chuông/ Đôi cánh chim bâng khuâng rã rời/ Cùng mây xám về ngang lững trời”.

Trong không gian huyền ảo, tiếng hát của Bạch Yến như rơi vào thênh không. Một vệt sáng sân khấu từ từ rọi vào bóng dáng của người nghệ sĩ nhỏ bé, cô đơn… Tất cả khán giả có mặt đều im phăng phắc để đón nhận từng câu, từng chữ trong một trạng thái rất lạ lẫm. Lạ, đó là vì họ đang ở trong chốn vũ trường lúc nào cũng ồn ào náo nhiệt nhưng khoảnh khắc đó, tất cả đều lặng im.

Anh168.

Danh ca Bạch Yến.

Là chốn vũ trường nhưng không một ai có ý định bước ra nhảy nhót như bình thường nữa. Hình ảnh người ca nữ lặng lẽ cô đơn trong đêm đông thanh vắng, qua nhịp chậm buồn của điệu slow rock đã gây ấn tượng mạnh đối với khán giả. Và, khi giai điệu cuối cùng của bài hát chùng xuống cũng là lúc khán giả đồng loạt đứng lên vỗ tay tán thưởng.

Một ca sĩ chỉ mới 15 tuổi đã mạnh dạn thổi một phong cách mới vào ca khúc cũ, khiến ca khúc thăng hoa, làm nên một hiện tượng chưa từng có. Thời gian sau đó, “Đêm đông” là ca khúc được yêu cầu nhiều nhất trong những đêm nhạc mà Bạch Yến góp mặt. Nhiều đêm Bạch Yến hát đi hát lại ca khúc này 4 - 5 lần vì được yêu cầu quá nhiều.

Sau đó, có nhiều ca sĩ hát ca khúc “Đêm đông” theo cách này nhưng người tiên phong là Bạch Yến được nhắc đến nhiều nhất. Các phòng trà, các vũ trường liên tục mời Bạch Yến tới hát và cô trở thành ca sĩ đắt show nhất ở Sài Gòn những năm cuối thập niên 1950 đầu 1960.

Sau này, nhạc sĩ Nguyễn Văn Thương kể, khi gặp Bạch Yến tại Pháp năm 1982, việc đầu tiên của ông là cảm ơn cô vì đóng góp đầy ý nghĩa trong cách thể hiện tác phẩm. Sau khi nghe băng Bạch Yến hát, mỗi lần giới thiệu ca khúc, ông đã bỏ chữ tango, thay bằng slowrock.

Nghệ sĩ Việt đầu tiên chạm ngõ Hollywood

Năm 1961, biết không thể thành công nếu cứ khai thác mãi hình ảnh một ca sĩ nhí, Bạch Yến đã chọn con đường du học tại Pháp nhằm nâng cao khả năng biểu diễn. Tại Pháp, Bạch Yến được một số hãng đĩa mời hát và đi lưu diễn nhiều nơi. Tuy có thu nhập lý tưởng nhưng Bạch Yến vẫn xác định học để về nước biểu diễn. Vì thế học xong, năm 1963, Bạch Yến trở lại Sài Gòn, tiếp tục ngự trị trong top những ca sĩ hàng đầu Sài Gòn.

Nhưng dường như ca khúc “Đêm đông” vẫn gắn chặt với cuộc đời Bạch Yến khi năm 1965, cô được chương trình “Ed Sullivan Show” mời sang Mỹ trình diễn. Đây là chương trình truyền hình giải trí ăn khách nhất của Mỹ thời đó với mỗi lần truyền hình thu hút trên 40 triệu khách xem. Năm 1964, nhóm nhạc huyền thoại Beatles lần đầu tiên xuất hiện tại Mỹ cũng trên “Ed Sullivan Show” và đã thu hút trên 70 triệu lượt người xem, trở thành một trong những chương trình truyền hình ăn khách nhất thời đại.

Được “Ed Sullivan Show” mời là vinh dự cho bất cứ ca sĩ nào trên thế giới và Bạch Yến là người Việt Nam đầu tiên được xuất hiện trên show này. Nữ ca sĩ đã chọn 2 ca khúc cho phần trình diễn của mình là “Đêm đông” và “If I had a hammer”. Buổi diễn thành công, Bạch Yến được các nhà sản xuất mời về Hollywood hát một ca khúc trong bộ phim “The Green Berets”.

Sau đó, có nhiều nhà sản xuất khác nữa mời Bạch Yến đi show. Ban đầu, Bạch Yến dự tính chỉ sang Mỹ 2 tuần cho “Ed Sullivan Show” nhưng rồi đã ở lại đây đến mấy chục năm.

“Lúc đó, tôi mới thấy mình giống hoàn cảnh cô kỹ nữ trong ca khúc “Đêm đông”. Một mình nơi đất khách, nhất là những đêm đi diễn về, cô quạnh trong cái lạnh, trong sự vắng lặng của bóng đêm, thèm nghe một câu tiếng Việt cũng không có được”, danh ca Bạch Yến từng chia sẻ.

Năm 1978, khi đi Pháp thăm người thân, Bạch Yến đã tình cờ gặp nhạc sĩ Trần Quang Hải (con trai giáo sư Trần Văn Khê). Khi đó, Quang Hải chỉ là một giáo sư dạy nhạc dân tộc Việt Nam ít tiếng tăm, còn Bạch Yến đang là một ca sĩ đã thành danh tại Mỹ. Như duyên phận, chưa đầy 24 giờ, Quang Hải đã ngỏ lời cầu hôn Bạch Yến và “cấp tốc” gửi 400 thiệp cưới đến họ hàng, bạn bè khiến cô vừa xúc động vừa ngỡ ngàng.

Theo chồng, Bạch Yến dần đắm đuối với dân ca và đã cùng chồng đi hơn 70 quốc gia trên thế giới biểu diễn, giới thiệu dòng nhạc dân ca thuần tuý của Việt Nam. Năm 1983, vợ chồng Quang Hải - Bạch Yến đoạt giải thưởng danh giá “Grand Prix du Disque de L’cadémie Charles Cros” cho đĩa dân ca cổ.

bài liên quan
Hà Nội điều chỉnh hệ số giá đất, áp dụng từ năm 2026

Hà Nội điều chỉnh hệ số giá đất, áp dụng từ năm 2026

UBND TP Hà Nội vừa ban hành Quyết định quy định hệ số điều chỉnh giá đất trên địa bàn thành phố, thực hiện theo Điều 8 Nghị quyết số 254/2025/QH15 của Quốc hội.
Phát hiện hơn 63 tấn lòng lợn bốc mùi, không rõ nguồn gốc giữa Thủ đô

Phát hiện hơn 63 tấn lòng lợn bốc mùi, không rõ nguồn gốc giữa Thủ đô

Lực lượng chức năng TP Hà Nội vừa tạm giữ hơn 63 tấn lòng lợn không rõ nguồn gốc, không bảo đảm an toàn thực phẩm tại một cơ sở chế biến ở xã Nam Phù.
Bé trai 13 tuổi nguy cơ mất thị lực vì pháo nổ mua trên mạng

Bé trai 13 tuổi nguy cơ mất thị lực vì pháo nổ mua trên mạng

Bệnh viện Nhi đồng 2 cảnh báo một phút bất cẩn với pháo nổ, trẻ đối mặt nguy cơ mù lòa suốt đời.
Mới nhất
Đọc nhiều
TP HCM ban hành biểu đồ chạy tàu Tuyến đường sắt đô thị số 1 Bến Thành - Suối Tiên

TP HCM ban hành biểu đồ chạy tàu Tuyến đường sắt đô thị số 1 Bến Thành - Suối Tiên

Trung tâm Quản lý Giao thông công cộng TP HCM đã ban hành Quyết định phê duyệt Biểu đồ chạy tàu tuyến đường sắt đô thị số 1, tuyến Bến Thành – Suối Tiên.
Tết về trong tiếng sóng

Tết về trong tiếng sóng

Người ta thường bảo, Tết ở phố là những chuyến xe hối hả, là chợ hoa rực rỡ dưới ánh đèn màu. Nhưng với tôi, Tết thực sự gõ cửa khi những chuyến xe chở đầy đào thắm, quất vàng lăn bánh trên con đường đê lộng gió, mang mùa xuân về với dải đất miền biển nắng gió và mặn mòi quê tôi.
Thị trường thịt lợn cận Tết: Giá hạ nhiệt nhờ nguồn cung dồi dào

Thị trường thịt lợn cận Tết: Giá hạ nhiệt nhờ nguồn cung dồi dào

Dù nhu cầu tiêu dùng đang bước vào giai đoạn cao điểm, giá lợn hơi trên cả nước bất ngờ quay đầu giảm sau khi chạm mốc 81.000 đồng/kg, cho thấy công tác chủ động nguồn cung và điều tiết thị trường đang phát huy hiệu quả.
Tin bài khác
Bộ GD&ĐT đề nghị làm rõ vụ việc vi phạm đạo đức trong trường học ở Tuyên Quang

Bộ GD&ĐT đề nghị làm rõ vụ việc vi phạm đạo đức trong trường học ở Tuyên Quang

Liên quan đến nữ giáo viên tại Tuyên Quang bị một nhóm học sinh có hành vi thiếu chuẩn mực, Bộ GD&ĐT yêu cầu xử lý nghiêm khắc theo đúng mức độ vi phạm đối với các cá nhân và tập thể có liên quan.
Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo tập trung xử lý vi phạm nồng độ cồn dịp Tết, Lễ hội xuân 2024

Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo tập trung xử lý vi phạm nồng độ cồn dịp Tết, Lễ hội xuân 2024

Phó Thủ tướng Chính phủ Trần Lưu Quang vừa ký Công điện số 1300/CĐ-TTg ngày 5/12/2023 của Thủ tướng Chính phủ về bảo đảm trật tự, an toàn giao thông dịp Tết Dương lịch, Tết Nguyên đán Giáp Thìn và Lễ hội xuân 2024.
Lãnh đạo UBND tỉnh Đồng Nai đối thoại với thanh niên về chuyển đổi số

Lãnh đạo UBND tỉnh Đồng Nai đối thoại với thanh niên về chuyển đổi số

Chiều 5/12, quyền Chủ tịch UBND tỉnh Đồng Nai Võ Tấn Đức chủ trì buổi đối thoại với thanh niên năm 2023 bằng cả hai hình thức trực tiếp và trực tuyến.
Giải ngân vốn đầu tư công tỉnh Lạng Sơn đạt tỷ lệ thấp

Giải ngân vốn đầu tư công tỉnh Lạng Sơn đạt tỷ lệ thấp

Ngoài những huyện có tỷ lệ giải ngân thấp, có một số chủ đầu tư có tỷ lệ giải ngân cao như huyện Văn Lãng, huyện Cao Lộc, huyện Bắc Sơn.
An sinh, an dân

An sinh, an dân

Bảo đảm an sinh xã hội (ASXH), chuyển từ hỗ trợ nhân đạo sang bảo đảm quyền an sinh của công dân là một trong những điểm nhấn được Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính nêu ra tại Hội nghị quán triệt Nghị quyết 42-NQ/TW của TW8, khóa XIII. Đó là một trong những thành tựu sau 10 năm thực hiện Nghị quyết 15-NQ/TW của TW15, khóa XI.
Tìm giải pháp căn cơ giảm ùn tắc giao thông tại Hà Nội

Tìm giải pháp căn cơ giảm ùn tắc giao thông tại Hà Nội

Hôm qua (5/12), Kỳ họp thứ 14 HĐND TP Hà Nội khóa 16 khai mạc, dự kiến diễn ra trong 4 ngày.
Khai mạc hội nghị lần thứ 14 Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh Kon Tum khóa XVI

Khai mạc hội nghị lần thứ 14 Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh Kon Tum khóa XVI

Sáng 5/12, Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh Kon Tum khóa XVI (mở rộng) khai mạc Hội nghị lần thứ 14.
Tăng giá trần vé máy bay nội địa lên 4 triệu đồng

Tăng giá trần vé máy bay nội địa lên 4 triệu đồng

Bộ Giao thông vận tải, vừa ban hành Thông tư số 34/2023/TT-BGTVT điều chỉnh khung giá dịch vụ vận chuyển hành khách trên các đường bay nội địa. Thông tư này có hiệu lực kể từ ngày 01 tháng 03 năm 2024.
Sáng nay 5/12, HĐND Thành phố Hà Nội khai mạc Kỳ họp cuối năm

Sáng nay 5/12, HĐND Thành phố Hà Nội khai mạc Kỳ họp cuối năm

Sáng nay, ngày 5/12, Kỳ họp thường lệ cuối năm (Kỳ họp thứ 14) HĐND TP Hà Nội khoá XVI, nhiệm kỳ 2021-2026 chính thức khai mạc. Theo dự kiến, kỳ họp diễn ra từ ngày 5 đến 8/12 để xem xét, thông qua 67 nội dung gồm 25 báo cáo và 42 nội dung ban hành nghị quyết.
Tổng tài sản thị trường bảo hiểm ước đạt hơn 913 nghìn tỷ đồng

Tổng tài sản thị trường bảo hiểm ước đạt hơn 913 nghìn tỷ đồng

Theo Bộ Tài chính, tính đến hết tháng 11/2023, thị trường bảo hiểm ghi nhận tổng tài sản ước đạt 913.336 tỷ đồng.
tong bi thu to lam lam viec voi 2 tinh an giang kien giang

Tổng Bí thư Tô Lâm làm việc với 2 tỉnh An Giang, Kiên Giang

Ngày 4/6, Tổng Bí thư Tô Lâm và Đoàn công tác Trung ương đã có buổi làm việc với Ban Thường vụ Tỉnh ủy Kiên Giang và Thường trực Tỉnh ủy An Giang về tình hình triển khai các nghị quyết, kết luận của Trung ương; công tác tổ chức bộ máy; quốc phòng, an ninh
tien giang dieu tra vu chu doanh nghiep gao nghi bi lua hon 420 ty dong

Tiền Giang: Điều tra vụ chủ doanh nghiệp gạo nghi bị lừa hơn 420 tỷ đồng

Công an tỉnh Tiền Giang đang tiến hành điều tra, làm rõ vụ một chủ doanh nghiệp kinh doanh lúa gạo nghi bị lừa đảo trên không gian mạng với số tiền trên 420 tỷ đồng.
quang ninh can canh xe tai cho dat chay ram rap suot ngay dem dan lo hong duong o nhiem

Quảng Ninh: Cận cảnh xe tải chở đất chạy rầm rập suốt ngày đêm, dân lo hỏng đường, ô nhiễm

Gần 1 tháng nay trên tuyến tỉnh lộ 337 và Quốc lộ 279 đoạn từ xã Thống Nhất đến cảng Làng Khánh (TP Hạ Long), thường xuyên xuất hiện hàng chục xe tải lớn chở đất chạy rầm rập suốt ngày đêm, cuốn theo bụi mù mịt.
trao quyet dinh bo nhiem thu truong bo tu phap nguyen thanh tu

Trao quyết định bổ nhiệm Thứ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Thanh Tú

Chiều 17/3, Bộ Tư pháp tổ chức Hội nghị công bố quyết định của Thủ tướng Chính phủ về việc bổ nhiệm đồng chí Nguyễn Thanh Tú, Vụ trưởng Vụ Pháp luật Dân sự - Kinh tế giữ chức Thứ trưởng Bộ Tư pháp.
cong nhan tp phu quoc la do thi loai i truc thuoc tinh kien giang

Công nhận TP Phú Quốc là đô thị loại I trực thuộc tỉnh Kiên Giang

Ngày 21/1, Phó Thủ tướng Chính phủ Trần Hồng Hà vừa ký quyết định về việc công nhận TP Phú Quốc là đô thị loại I trực thuộc tỉnh Kiên Giang.