Cần quản lý chặt chẽ thị trường, không để giá vàng “nhảy múa”

Đánh giá toàn diện kết quả triển khai các giải pháp quản lý thị trường vàng

Tại phiên họp, giá vàng và việc quản lý thị trường vàng là vấn đề được nhiều ý kiến trong Ủy ban Thường vụ Quốc hội đề cập.

“Không lẽ cứ để nhảy múa thế? Thị trường gì thì thị trường, không thể có thị trường kiểu nhảy múa thế được. Tôi chưa bao giờ thấy một thị trường mà giá vàng tăng giảm rất đột biến như vậy”, Phó Chủ tịch Quốc hội - Thượng tướng Trần Quang Phương - lưu ý về công tác quản lý nhà nước trong lĩnh vực này.

Cũng băn khoăn về công tác quản lý thị trường vàng, Chủ nhiệm Ủy ban Tư pháp Lê Thị Nga cho rằng “chưa bao giờ giá vàng cao như hiện nay và chênh lệch với giá vàng thế giới quá cao”.

“Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, Phó Thủ tướng Lê Minh Khái cũng đã có các chỉ đạo ngành Ngân hàng để quản lý thị trường vàng nhưng từ khi có chỉ đạo đến nay thì giá vàng lại càng tăng. Ngân hàng nhà nước cũng đưa ra đấu thầu vàng được vài phiên nhưng giá vàng vẫn tăng đến mức đỉnh. Do đó, cần quản lý chặt chẽ thị trường vàng, phải có bàn tay quản lý của nhà nước để can thiệp vào thị trường”, Chủ nhiệm Ủy ban Tư pháp nói.

Trưởng Ban Công tác đại biểu thuộc Ủy ban Thường vụ Quốc hội Nguyễn Thị Thanh cũng băn khoăn về vấn đề giá vàng “nhảy múa”, có thời điểm lên tới 92 triệu đồng/lượng.

“Tại sao lĩnh vực đầu tư tư nhân và đầu tư vàng lại có nghịch cảnh như thế? Cần đánh giá kỹ hơn vấn đề này và có giải pháp cho những vấn đề như doanh nghiệp rút lui khỏi thị trường tăng cao, cầu tiêu dùng tăng thấp, tăng trưởng tín dụng tăng thấp trong khi lãi suất giảm… Có phải là môi trường đầu tư kinh doanh đang có vấn đề? Nguồn vốn đầu tư từ lĩnh vực tư nhân vẫn rất thấp trong khi đầu tư vào vàng lại cao như vậy có phải là người dân không yên tâm vào đầu tư cho sản xuất? Những nội dung này cần phân tích kỹ hơn”, bà Thanh nói.

Phó Chủ tịch Thường trực Quốc hội Trần Thanh Mẫn cho rằng, những ngày qua, giá vàng nhảy múa lên đỉnh, điều này làm tăng chi phí nhập khẩu hàng hóa, nguyên nhập liệu… tác động đến lạm phát trong nước. Do đó, đề nghị Chính phủ chỉ đạo theo dõi sát sao diễn biến tình hình trong nước và thế giới; có phương án điều hành linh hoạt, kịp thời để cân bằng mục tiêu thúc đẩy tăng trưởng và kiểm soát lạm phát.

“Đề nghị Chính phủ khẩn trương chỉ đạo rà soát, đánh giá toàn diện kết quả triển khai các giải pháp quản lý thị trường vàng để khắc phục tình trạng vàng miếng trong nước cao hơn thị trường quốc tế”, Phó Chủ tịch Thường trực Quốc hội Trần Thanh Mẫn nhấn mạnh.

Tăng đấu thầu để đảm bảo nguồn cung, giảm chênh lệnh

Giải trình về vấn đề thị trường vàng và quản lý nhà nước tại phiên họp, Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam Phạm Thanh Hà cho biết, trước năm 2012, do những bất cập của thị trường đặt ra yêu cầu cấp thiết phải ban hành quy định mới. Trên cơ sở đó, Nghị định 24/2012/NĐ-CP của Chính phủ về quản lý hoạt động kinh doanh vàng đã ra đời.

Sau khi triển khai các biện pháp quản lý thị trường vàng theo Nghị định 24, thị trường vàng đã tương đối ổn định.

Tuy nhiên, trong mấy năm gần đây, cụ thể là từ năm 2019, do ảnh hưởng của dịch Covid-19 khiến kinh tế toàn cầu suy thoái, lạm phát tăng cao. Thêm nữa là căng thẳng địa chính trị giữa các quốc gia tiếp tục phát sinh và leo thang dẫn đến giá vàng quốc tế tăng mạnh, khiến giá vàng trong nước tăng theo.

Đặc biệt, từ năm 2022 trở lại đây, thị trường vàng trong nước bộc lộ sự hạn chế, cụ thể là chênh lệch giữa giá vàng miếng SJC trong nước với giá vàng quốc tế thường xuyên giữ ở mức cao.

Nguyên nhân là do giá vàng thế giới tăng cao, giá vàng trong nước phụ thuộc vào giá vàng thế giới.

“Đến hôm nay, giá vàng thế giới tăng khoảng 14% so với đầu năm, trong nước giá vàng cũng tiếp tục tăng theo giá thế giới. Thêm vào đó, nguồn cung trong nước hạn chế khiến giá vàng trong nước ở mức chênh lệch cao so với giá vàng quốc tế”, ông Phạm Thanh Hà nói.

Nêu giải pháp khắc phục, Phó Thống đốc Phạm Thanh Hà cho biết, trước mắt, vì thị trường thiếu nguồn cung nên sẽ tiếp tục tăng cung cho thị trường, Ngân hàng Nhà nước sẽ tiếp tục tổ chức các phiên đấu thầu để tăng nguồn cung để ổn định giá cả, thu hẹp chênh lệch giữa giá vàng SJC và giá vàng quốc tế.

Về các biện pháp hỗ trợ về quản lý thị trường, Ngân hàng Nhà nước đã chỉ đạo đối với các chi nhánh tăng cường công tác quản lý Nhà nước đối với thị trường vàng theo đúng chức năng, nhiệm vụ được giao.

Đồng thời, tiếp tục triển khai công tác thanh tra đối với các doanh nghiệp, các tổ chức tín dụng có hoạt động kinh doanh, mua bán vàng miếng; chỉ đạo các doanh nghiệp kinh doanh, mua bán vàng miếng chấp hành nghiêm các quy định của pháp luật như hóa đơn chứng từ về thanh toán, kiểm soát các giao dịch mua bán theo đúng quy định.

Ngân hàng nhà nước cũng đã có các văn bản đề nghị các Bộ Công an, Công Thương và Tài chính, Khoa học và công nghệ phối hợp để cùng nắm tình hình, thực hiện theo chức năng, nhiệm vụ được phân công, kiểm tra, giám sát, xử lý nghiêm các hành vi như buôn lậu, trục lợi, đầu cơ, đẩy giá…

Ngân hàng Nhà nước cũng đã phối hợp với UBND các tỉnh để triển khai công tác quản lý thị trường trên các địa bàn. Đến hôm nay, giá vàng trong nước đã có chuyển biến giảm so với ngày 11/5.

Trong tuần này, Ngân hàng nhà nước sẽ tiếp tục tổ chức 2 phiên đấu thầu vàng miếng thay vì 1 phiên như trước để tiếp tục tăng cung ra thị trường để đảm bảo nguồn cung, giảm chênh lệnh giữa giá vàng trong nước và quốc tế.

Về lâu dài, Ngân hàng nhà nước đã trình báo cáo tổng kết Nghị định 24 và đề xuất những giải pháp để ổn định thị trường trong thời gian tới, đồng thời tiếp tục phối hợp với các bộ, ngành để đề xuất thêm các biện pháp phù hợp với tình hình mới để sửa Nghị định 24.