Thủ tướng: "Kiên quyết điều chuyển vốn các dự án chậm giải ngân, chậm tiến độ"

Chiều 22/9, Thủ tướng Lê Minh Hưng chủ trì cuộc họp kiểm điểm tình hình triển khai, thúc đẩy giải ngân các dự án trọng điểm ngành giao thông vận tải (GTVT).

Theo các báo cáo, ý kiến tại cuộc họp, tổng số vốn đã bố trí năm 2026 cho các dự án trọng điểm GTVT khoảng trên 255.000 tỷ đồng. Nhìn chung các dự án bám sát tiến độ, kế hoạch đề ra nhưng vẫn còn một số dự án, công trình chậm tiến độ.

Theo báo cáo của Bộ Tài chính, đến ngày 31/8, các dự án công trình trọng điểm ngành GTVT đã giải ngân 95.440 tỷ đồng (đạt 38%), thấp hơn tiến độ giải ngân chung toàn quốc (đạt gần 50%).

Nhiều dự án có quy mô lớn nhưng mới giải ngân đạt dưới 30% như Vành đai 3 TPHCM; TPHCM - Mộc Bài; Cần Thơ - Hậu Giang, Hậu Giang - Cà Mau, Khánh Hòa - Buôn Ma Thuột.

Đặc biệt, báo cáo cho thấy có 12 dự án có tỷ lệ giải ngân dưới 5%, với tổng vốn khoảng trên 93.000 tỷ đồng. Trong đó có 6 dự án đang chuẩn bị đầu tư, 3 dự án đang triển khai nhưng chưa giải ngân.

Tại cuộc họp, phân tích nguyên nhân khiến một số dự án chậm tiến độ, giải ngân, Thủ tướng yêu cầu chủ đầu tư, các địa phương phải nâng cao trách nhiệm, quyết tâm, nỗ lực hơn nữa trong thực hiện, kể cả biện pháp về công tác cán bộ.

Theo Thủ tướng, hiện nay một số dự án yêu cầu tiến độ là rất cấp thiết, nhất là các công trình cần phải hoàn thành trong năm 2026, phải khẩn trương tập trung triển khai các giải pháp rất cụ thể, đồng bộ, bảo đảm hoàn thành, làm cơ sở đạt 100% giải ngân vốn đầu tư công.

Nhấn mạnh yêu cầu tăng cường kiểm tra, đôn đốc, Thủ tướng giao Phó Thủ tướng Thường trực, Bộ trưởng Bộ Xây dựng và lãnh đạo các bộ, ngành trực tiếp làm việc tại các dự án đang chậm tiến độ trong những ngày tới để xác định nguyên nhân, kịp thời có phương án xử lý ngay các vướng mắc, có lộ trình thực hiện từ nay tới cuối năm cho từng dự án.

Thủ tướng yêu cầu Bộ Tài chính, Bộ Xây dựng kiên quyết điều chuyển vốn từ các dự án chậm giải ngân, không khả thi, không đáp ứng tiến độ sang các dự án có khả năng giải ngân tốt hơn, kể cả tạm ứng vốn ngân sách Trung ương cho các địa phương nếu có tốc độ giải ngân tốt, cần bổ sung vốn.

Cùng với đó, các cơ quan liên quan phải cập nhật chính xác tiến độ giải ngân của các bộ ngành, địa phương và đánh giá thực chất thực trạng giải ngân của từng dự án, đồng thời xác định kết quả giải ngân là tiêu chí quan trọng để bố trí kế hoạch vốn đầu tư công cho các năm tiếp theo, theo yêu cầu của Thủ tướng.

Người đứng đầu Chính phủ giao Bộ Tài chính phối hợp với Bộ Xây dựng hoàn thiện phương án, thủ tục điều chuyển, điều chỉnh giảm kế hoạch năm 2026 của các dự án, trong đó xác định các dự án khác có khả năng hấp thụ vốn được điều chuyển và phương án bố trí lại vốn khi có nhu cầu cho các dự án.

Bên cạnh đó, Thủ tướng giao Bộ Tài chính rà soát kỹ kế hoạch huy động trái phiếu Chính phủ để có lộ trình, khối lượng phù hợp tăng cường hiệu quả công tác quản lý ngân sách Nhà nước.

Chỉ rõ một trong những nguyên nhân quan trọng nhất gây chậm tiến độ các dự án là do thiếu hụt vật liệu xây dựng, Thủ tướng yêu cầu Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Công Thương, Bộ Xây dựng phối hợp rà soát, làm việc với địa phương, đánh giá các mỏ vật liệu xây dựng, nhất là phải nắm được trữ lượng thực tế.

Thủ tướng chỉ đạo các cơ quan nghiên cứu sử dụng vật liệu từ các dự án nạo vét, cơ chế điều phối vật liệu xây dựng liên ngành, liên vùng và giữa các dự án trọng điểm, nếu vượt thẩm quyền phải báo cáo cấp có thẩm quyền để chỉ đạo.

Bộ Xây dựng được giao chủ trì, phối hợp với các địa phương rà soát phương án cung ứng vật liệu xây dựng cho từng dự án, từng khu vực để xử lý triệt để những vướng mắc khó khăn phát sinh, trong đó có vấn đề về thiếu vật liệu xây dựng.

Người đứng đầu Chính phủ yêu cầu các địa phương chủ động rà soát, đẩy nhanh thủ tục cấp phép các mỏ và thủ tục gia hạn các mỏ, ưu tiên nguồn vật liệu cho các dự án trọng điểm quốc gia, đặc biệt là các dự án khu vực phía Nam.