Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc kiểm tra, đôn đốc tiến độ dự án sân bay Long Thành và các tuyến giao thông phục vụ kết nối

Phát biểu mở đầu cuộc làm việc, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc cho biết, Cảng hàng không quốc tế Long Thành là dự án trọng điểm quốc gia, công trình hạ tầng giao thông chiến lược, có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với phát triển kinh tế - xã hội, đồng thời gắn với vị thế, uy tín quốc gia. Vì vậy, dự án luôn nhận được sự quan tâm, kỳ vọng lớn của lãnh đạo Đảng, Nhà nước, các bộ, ngành, nhân dân trong nước và bạn bè quốc tế.

Phó Thủ tướng Thường trực cho biết, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ thường xuyên kiểm tra, đôn đốc, chỉ đạo triển khai các công trình, dự án trọng điểm. Thực hiện chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, các đoàn công tác của Chính phủ đang tiếp tục kiểm tra các dự án trọng điểm tại nhiều khu vực, trong đó có Cảng hàng không quốc tế Long Thành và hệ thống giao thông kết nối. 

Qua kiểm tra thực tế trong buổi sáng, Phó Thủ tướng Thường trực đánh giá hệ thống giao thông kết nối sân bay Long Thành đang từng bước hình thành. TPHCM, TP. Đồng Nai cùng các cơ quan liên quan đang triển khai và chuẩn bị nhiều dự án nhằm tăng khả năng kết nối sân bay với các đô thị, khu vực trong vùng.

Theo Phó Thủ tướng Thường trực, việc hình thành hệ thống giao thông kết nối sân bay Long Thành có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Trong tương lai, Long Thành không chỉ là một sân bay mà còn gắn với hình thành đô thị sân bay, một trung tâm phát triển, tăng cường liên kết giữa TPHCM, TP. Đồng Nai, vùng Đông Nam Bộ và các địa phương phía Nam.

Phó Thủ tướng Thường trực đánh giá cao nỗ lực của TPHCM, TP. Đồng Nai trong giải phóng mặt bằng, bảo đảm vật liệu và triển khai các dự án giao thông kết nối; đồng thời ghi nhận các bộ, ngành, chủ đầu tư, nhà thầu và các lực lượng tham gia dự án sân bay Long Thành đã khắc phục khó khăn, xử lý nhiều vấn đề phát sinh, đẩy nhanh tiến độ. Nhiều gói thầu, hạng mục công trình đã cơ bản hoàn thành, nhiều đơn vị có chuyển biến tích cực.

Tuy nhiên, Phó Thủ tướng Thường trực chỉ rõ vẫn còn một số gói thầu, hạng mục triển khai chậm, trong khi thời gian còn lại không nhiều, khối lượng công việc còn lớn và quá trình triển khai còn gặp khó khăn về nhân lực, vật liệu, thanh toán cùng một số thủ tục liên quan.

Theo chủ trương đầu tư đã được Quốc hội thông qua, dự án giai đoạn 1 phải hoàn thành, đưa vào khai thác trong năm 2026. Vì vậy, Phó Thủ tướng Thường trực yêu cầu các bộ, ngành, địa phương, chủ đầu tư, nhà thầu và các đơn vị liên quan chuyển sang trạng thái nước rút, tăng tốc triển khai; kiểm soát chặt tiến độ từng công việc, hạng mục, gói thầu; không chủ quan, không chờ đợi, không đùn đẩy trách nhiệm.

Phó Thủ tướng Thường trực nhấn mạnh nguyên tắc phân định rõ trách nhiệm: những vấn đề thuộc thẩm quyền của chủ đầu tư phải chủ động xử lý; thuộc thẩm quyền của bộ, ngành, địa phương thì cơ quan đó phải giải quyết kịp thời; những vấn đề vượt thẩm quyền phải khẩn trương báo cáo cấp có thẩm quyền, không để ách tắc kéo dài làm ảnh hưởng tiến độ dự án.

Đối với các công trình giao thông kết nối, Phó Thủ tướng Thường trực lưu ý những công trình, đoạn tuyến đã hoàn thành, đủ điều kiện cần sớm được đưa vào sử dụng để phát huy hiệu quả đầu tư; đồng thời quá trình triển khai phải bảo đảm đồng bộ, tránh lãng phí và đáp ứng yêu cầu kết nối với sân bay Long Thành.

Đặc biệt, Phó Thủ tướng Thường trực nhấn mạnh yêu cầu hoàn thành dự án theo tiến độ được Quốc hội đề ra là rất quan trọng, đồng thời phải bảo đảm chất lượng. Đối với một cảng hàng không quốc tế, chất lượng, an ninh, an toàn và việc đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn, quy định chuyên ngành là yêu cầu tiên quyết trước khi đưa công trình vào khai thác.

Một số hạng mục quan trọng còn áp lực tiến độ

Báo cáo tại cuộc làm việc, Thứ trưởng Bộ Xây dựng Phạm Minh Hà cho biết, đến nay khối lượng thực hiện Cảng hàng không quốc tế Long Thành đã đạt gần 80%, nhiều gói thầu, hạng mục cơ bản hoàn thành.

Các công trình trụ sở cơ quan quản lý nhà nước và các hạng mục thuộc dự án quản lý bay cơ bản bám tiến độ phục vụ khai thác sân bay. Đối với dự án thành phần 3 do Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV) làm chủ đầu tư, nhiều gói thầu đã hoàn thành hoặc đang được triển khai theo kế hoạch. Tuy nhiên, một số gói thầu quan trọng, gồm nhà ga hành khách, giao thông nội cảng và hạ tầng kỹ thuật, nhà ga hàng hóa, nhà để xe vẫn còn khối lượng công việc lớn, cần tiếp tục tập trung đẩy nhanh.

Lãnh đạo các bộ ngành báo cáo tại cuộc làm việc - Ảnh: chinhphu.vn/Phương Nguyên

Theo Bộ Xây dựng, những khó khăn hiện nay liên quan đến việc huy động nhân lực, cung ứng vật liệu, lắp đặt thiết bị, hoàn thiện hồ sơ và thanh toán. Bộ đề nghị ACV rà soát toàn bộ phần việc còn lại, xác định rõ những điểm nghẽn và trách nhiệm xử lý; các nhà thầu tăng cường nguồn lực cho những hạng mục có khả năng ảnh hưởng đến tiến độ chung.

Cùng với tiến độ các hạng mục tại sân bay, Bộ Xây dựng cho biết hệ thống giao thông kết nối đang từng bước hình thành và hoàn thiện. Các tuyến cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu, Bến Lức - Long Thành, Vành đai 3 TPHCM, Tân Vạn - Nhơn Trạch, dự án mở rộng cao tốc TPHCM - Long Thành và đường 25C đang hình thành các hướng kết nối sân bay với TPHCM, TP. Đồng Nai và các địa phương trong vùng.

Trước khi bắt đầu cuộc làm việc, Phó Thủ tướng Thường trực và đoàn công tác đã kiểm tra thực tế một số dự án giao thông trọng điểm đang hình thành các hướng kết nối Cảng hàng không quốc tế Long Thành với TPHCM, TP. Đồng Nai và mạng lưới giao thông liên vùng.

Tại nút giao Tân Vạn, Phó Thủ tướng Thường trực kiểm tra tiến độ Vành đai 3 TPHCM và khả năng kết nối với các tuyến giao thông trong khu vực. Thông qua tuyến Tân Vạn - Nhơn Trạch, Vành đai 3 kết nối với cao tốc Bến Lức - Long Thành tại khu vực Nhơn Trạch, qua đó hình thành thêm hành lang giao thông liên vùng, tạo hướng lưu thông từ miền Tây Nam Bộ sang khu vực phía Đông mà không phải đi xuyên qua khu vực trung tâm TPHCM.

Qua kiểm tra, Phó Thủ tướng Thường trực lưu ý các công trình phải được tính toán đồng bộ giữa quy mô đầu tư hiện tại với nhu cầu mở rộng trong tương lai; hạn chế tình trạng vừa hoàn thành đã phải điều chỉnh, tháo dỡ khi mở rộng, gây lãng phí. Các hạng mục đường, cầu, nút giao cũng phải được triển khai đồng bộ, tránh phát sinh những điểm nghẽn mới.

Phó Chủ tịch UBND TPHCM Hoàng Nguyên Dinh cho biết thành phố đang phối hợp với các đơn vị rà soát phương án triển khai Vành đai 3 và các công trình liên quan theo hướng phù hợp với quy mô mở rộng trong tương lai, hạn chế việc đầu tư trước mắt nhưng sau đó phải tháo dỡ, làm lại. TPHCM đồng thời đang phối hợp với các địa phương để phát huy hiệu quả các tuyến giao thông liên vùng.

Tại dự án mở rộng cao tốc TPHCM - Long Thành, Phó Thủ tướng Thường trực yêu cầu chủ đầu tư, nhà thầu tập trung nguồn lực cho cả phần đường và cầu Long Thành, bám sát tiến độ, bảo đảm sự đồng bộ giữa tuyến giao thông kết nối và sân bay.

Báo cáo về dự án, Chủ tịch HĐTV Tổng công ty Đầu tư phát triển đường cao tốc Việt Nam (VEC) Trương Việt Đông cho biết đơn vị đang tập trung nhân lực, thiết bị cho các hạng mục, đồng thời phối hợp với địa phương xử lý những khó khăn phát sinh để bám sát các mốc tiến độ đã đề ra.

Tại nút giao đường dẫn vào Cảng hàng không quốc tế Long Thành, Phó Thủ tướng Thường trực và đoàn công tác đã nghe báo cáo tiến độ triển khai các tuyến đường 25B, 25C phục vụ kết nối Cảng hàng không quốc tế Long Thành.

Báo cáo Phó Thủ tướng Thường trực, Phó Chủ tịch UBND TP. Đồng Nai Hồ Văn Hà cho biết địa phương đang tập trung triển khai các tuyến 25B, 25C và các công trình giao thông kết nối sân bay; đồng thời phối hợp xử lý các vấn đề về mặt bằng, vật liệu và hạ tầng kỹ thuật. Theo lãnh đạo TP. Đồng Nai, các dự án này không chỉ phục vụ kết nối sân bay mà còn tăng cường kết nối với các khu công nghiệp, trung tâm logistics và mở rộng không gian phát triển quanh sân bay Long Thành.

Liên quan đến tổ chức giao thông trong khu vực, Phó Thủ tướng Thường trực đề nghị các cơ quan liên quan rà soát điều kiện khai thác, nghiên cứu phương án tổ chức giao thông phù hợp trên cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu, trong đó xem xét khai thác các đoạn tuyến đã hoàn thành, đủ điều kiện nhằm chia sẻ lưu lượng, giảm áp lực cho Quốc lộ 51 và phát huy hiệu quả hạ tầng đã đầu tư.

Qua kiểm tra thực tế và báo cáo của các địa phương, chủ đầu tư, nguồn cung một số loại vật liệu tiếp tục là khó khăn đối với quá trình thi công. TPHCM, TP. Đồng Nai và các đơn vị liên quan đang phối hợp tháo gỡ, bảo đảm nguồn cung phục vụ các công trình trong giai đoạn tăng tốc.

Tập trung các hạng mục bên trong sân bay

Sau khi nghe TPHCM, TP. Đồng Nai và các đơn vị báo cáo về hệ thống giao thông kết nối, Phó Thủ tướng Thường trực yêu cầu ACV, các nhà thầu và đơn vị liên quan báo cáo cụ thể tiến độ các hạng mục bên trong Cảng hàng không quốc tế Long Thành, những khó khăn còn tồn tại và giải pháp xử lý.

Quyền Tổng giám đốc ACV Nguyễn Đức Hùng cho biết, một số gói thầu quan trọng vẫn còn khối lượng công việc lớn. ACV đang yêu cầu các nhà thầu tăng cường nhân lực, thiết bị, mở thêm các mũi thi công và rà soát từng phần việc; tập trung nguồn lực cho những hạng mục chậm để hạn chế ảnh hưởng đến tiến độ chung.

Bên cạnh áp lực về khối lượng thi công, tiến độ một số công việc còn chịu tác động từ những vướng mắc liên quan đến thiết bị, hồ sơ, nghiệm thu và thanh toán. Chủ tịch HĐTV ACV Nguyễn Cao Cường cho biết doanh nghiệp đang phối hợp với các cơ quan chức năng để tháo gỡ các vướng mắc.

Trong đó, đối với một số thiết bị phục vụ nhà ga, quá trình hoàn thiện thủ tục thẩm định còn gặp vướng mắc. ACV đang phối hợp với các cơ quan chức năng xử lý theo quy định; đồng thời đẩy nhanh việc hoàn thiện hồ sơ, nghiệm thu và thanh toán khối lượng đã thực hiện để duy trì nguồn lực thi công.

Cùng với việc tháo gỡ các vướng mắc về thủ tục và tăng nguồn lực trên công trường, công tác chuẩn bị cho khai thác cũng phải được triển khai song song với tiến độ xây dựng. ACV và các đơn vị liên quan đang thực hiện các công việc về nghiệm thu, kiểm định, chạy thử, cấp phép và chuẩn bị những điều kiện chuyên ngành phục vụ khai thác sân bay.

Bộ Xây dựng, cơ quan quản lý hàng không, ACV, Tổng công ty Quản lý bay Việt Nam cùng các đơn vị liên quan đang phối hợp rà soát các điều kiện về công trình, thiết bị, quản lý bay và các thủ tục cần thiết, bảo đảm sự đồng bộ giữa tiến độ hoàn thành các hạng mục và việc chuẩn bị các điều kiện khai thác.

Bảo đảm tiến độ nhất định phải gắn với chất lượng, an toàn

Kết luận cuộc làm việc, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc ghi nhận nỗ lực của các bộ, ngành, địa phương, chủ đầu tư, nhà thầu, kỹ sư, công nhân và người lao động; đánh giá nhiều gói thầu, hạng mục đã cơ bản hoàn thành, một số hạng mục quan trọng có chuyển biến tích cực.

Tuy nhiên, Phó Thủ tướng Thường trực chỉ rõ vẫn còn một số gói thầu, hạng mục triển khai chậm, trong đó có nhà ga hàng hóa và một số hạng mục thiết bị nhà ga hành khách.

Phó Thủ tướng Thường trực nhấn mạnh, thời gian còn lại để hoàn thành dự án không nhiều, trong khi khối lượng công việc còn lớn và vẫn còn những khó khăn, vướng mắc về nhân lực, thanh toán, nguyên vật liệu và giá cả.

Do đó, Phó Thủ tướng Thường trực yêu cầu các bộ, cơ quan, địa phương, chủ đầu tư, nhà thầu và đơn vị liên quan chuyển sang trạng thái nước rút, tăng tốc; tổ chức thi công 24/7 đối với các hạng mục đường găng, khối lượng còn lại lớn; kiểm soát chặt tiến độ từng ngày, từng công việc, hạng mục, gói thầu; không chủ quan, không lùi tiến độ, không chờ đợi, đùn đẩy trách nhiệm. Việc thuộc thẩm quyền của cơ quan, đơn vị nào thì cơ quan, đơn vị đó phải chủ động quyết định, xử lý ngay; những vấn đề vượt thẩm quyền phải khẩn trương báo cáo cấp có thẩm quyền, không để ách tắc, kéo dài làm ảnh hưởng đến tiến độ dự án.

Đối với các nhiệm vụ cụ thể, Phó Thủ tướng Thường trực yêu cầu ACV chịu trách nhiệm toàn diện trước Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ về tiến độ, chất lượng các gói thầu do doanh nghiệp làm chủ đầu tư, đặc biệt là dự án thành phần 3. ACV phải rà soát tiến độ chi tiết, xác định rõ khối lượng còn lại, các đường găng và những hạng mục có nguy cơ chậm để tập trung xử lý, bảo đảm mục tiêu hoàn thành, đưa dự án vào khai thác trong năm 2026.

Các nhà thầu phải huy động tối đa nhân lực, máy móc, thiết bị, vật tư và nguồn lực tài chính; tổ chức thi công 3 ca, 4 kíp, tăng mũi thi công, nhất là tại những gói thầu đường găng. Phó Thủ tướng Thường trực yêu cầu kiên quyết xử lý những nhà thầu không đáp ứng yêu cầu về nhân lực, thiết bị, tài chính và tiến độ; trường hợp cần thiết xử lý vi phạm hợp đồng theo quy định để bảo đảm tiến độ chung.

ACV đồng thời phải phối hợp chặt chẽ với các cơ quan chức năng của Bộ Xây dựng triển khai các thủ tục cần thiết để đưa dự án vào vận hành, khai thác, từ nghiệm thu công trình, kiểm tra, đánh giá điều kiện khai thác đến cấp phép, chấp thuận chuyên ngành hàng không; xác định rõ thời điểm bắt đầu, thời hạn hoàn thành và trách nhiệm của từng cơ quan, đơn vị đối với từng công việc.

Phó Thủ tướng Thường trực nhấn mạnh, bảo đảm tiến độ nhất định phải gắn với chất lượng, an ninh, an toàn. Quá trình triển khai phải thực hiện đúng, đủ quy trình, thủ tục, tiêu chuẩn kỹ thuật, bảo đảm an toàn, vệ sinh môi trường. Với một cảng hàng không quốc tế, an toàn và tiện ích cho người sử dụng là những tiêu chí quan trọng hàng đầu; các hạng mục cảnh quan, môi trường, an ninh, an toàn phải được triển khai đồng bộ trước khi khai thác thương mại, đáp ứng tiêu chí “sáng, xanh, sạch, đẹp” và tuyệt đối an toàn.

Các hạng mục, thiết bị phải được kiểm tra, nghiệm thu, đáp ứng đầy đủ tiêu chuẩn, quy định và các điều kiện cần thiết trước khi Cảng hàng không quốc tế Long Thành được đưa vào khai thác.

Về nghiệm thu, thanh toán, Phó Thủ tướng Thường trực đánh giá tiến độ còn chậm và nếu không kịp thời tháo gỡ sẽ ảnh hưởng đến tiến độ dự án. ACV và các nhà thầu phải thống nhất giải pháp, đẩy nhanh hoàn thiện hồ sơ, thủ tục để nghiệm thu, thanh toán đầy đủ, kịp thời khối lượng đã thực hiện; các cơ quan liên quan chủ động hỗ trợ, hướng dẫn tháo gỡ.

Phó Thủ tướng Thường trực giao Bộ Xây dựng tiếp tục là cơ quan đầu mối theo dõi, kiểm tra, đôn đốc dự án; căn cứ kế hoạch chi tiết do ACV cập nhật để hằng tuần rà soát tiến độ, xác định những hạng mục, gói thầu có nguy cơ chậm, kịp thời đôn đốc hoặc báo cáo cấp có thẩm quyền.

Bộ Xây dựng chủ trì, phối hợp với Bộ Công an và các cơ quan liên quan rà soát toàn diện các điều kiện cần thiết để Cảng hàng không quốc tế Long Thành đưa vào khai thác thương mại trong năm 2026, gồm xây dựng, lắp đặt thiết bị, điện, nước, thông tin liên lạc, phòng cháy, chữa cháy, an ninh hàng không, quản lý bay, giao thông kết nối, nghiệm thu, kiểm định, cấp phép và các điều kiện khai thác khác.

Phó Thủ tướng Thường trực yêu cầu cơ quan quản lý chuyên ngành rà soát cụ thể từng điều kiện, xác định rõ những việc còn thiếu, còn phải hoàn thành để sân bay đủ điều kiện khai thác, gắn từng công việc với cơ quan chịu trách nhiệm và thời hạn xử lý; không để bất kỳ hạng mục, thủ tục hoặc điều kiện nào chưa hoàn thành làm ảnh hưởng đến việc đưa toàn bộ dự án vào khai thác.

Bộ Xây dựng cũng được giao phối hợp với ACV, Tổng công ty Quản lý bay Việt Nam, các hãng hàng không và đơn vị cung cấp dịch vụ hàng không khẩn trương hoàn thiện phương án tổ chức, điều hành, khai thác đường bay tại sân bay Long Thành, bảo đảm đồng bộ với phương án khai thác cảng, điều phối slot và mạng đường bay.

Bộ Công an chủ động phối hợp với Bộ Xây dựng, ACV và các cơ quan liên quan tháo gỡ các vướng mắc; chuẩn bị đầy đủ lực lượng, phương tiện, trang thiết bị và điều kiện cần thiết để triển khai đồng bộ nhiệm vụ bảo đảm an ninh hàng không ngay khi dự án được đưa vào khai thác.

Phó Thủ tướng Thường trực giao Bộ Tài chính cùng các bộ, cơ quan liên quan hỗ trợ ACV tháo gỡ các vướng mắc về cơ chế tài chính, thanh toán; tập trung xử lý vấn đề này trong tháng 10 để không ảnh hưởng đến mục tiêu hoàn thành dự án trong năm 2026.

Phó Thủ tướng Thường trực yêu cầu TPHCM và TP. Đồng Nai huy động cả hệ thống, phối hợp với chủ đầu tư và các bộ, ngành giải quyết kịp thời những vấn đề thuộc thẩm quyền địa phương về giải phóng mặt bằng, vật liệu, điện, nước, hạ tầng kỹ thuật và các điều kiện liên quan; đồng thời chuẩn bị phương án tổ chức giao thông khi sân bay đi vào hoạt động, bảo đảm kết nối thuận lợi với TPHCM, các đô thị, khu công nghiệp, trung tâm logistics và các địa phương trong vùng.

Phó Thủ tướng Thường trực giao TP. Đồng Nai phối hợp với Bộ Xây dựng, Bộ Tài chính và các cơ quan liên quan nghiên cứu quy hoạch trung tâm trung chuyển hành khách, logistics liên vùng tại khu vực sân bay; xây dựng hệ sinh thái dịch vụ hàng không hiện đại, đồng bộ, gắn phát triển dịch vụ, logistics với sân bay, hướng tới hình thành “Thành phố sân bay Long Thành”.

Các bộ, cơ quan liên quan theo chức năng, nhiệm vụ phải phối hợp chuẩn bị lực lượng, phương tiện, trang thiết bị và các điều kiện về y tế, thuế, hải quan, phòng chống buôn lậu, gian lận thương mại; xây dựng quy trình phối hợp, tổ chức đào tạo, tập huấn, diễn tập, chạy thử các hệ thống, bảo đảm khi sân bay đi vào hoạt động các lực lượng phối hợp thông suốt, chủ động, đúng quy định.

Đối với đường bộ, Phó Thủ tướng Thường trực đánh giá, theo báo cáo, tiến độ các tuyến cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu, Vành đai 3 TPHCM, cao tốc TPHCM - Long Thành, Bến Lức - Long Thành và đường 25C cơ bản đáp ứng yêu cầu, có khả năng đưa vào khai thác đồng bộ với sân bay Long Thành. Bộ Xây dựng, TPHCM, TP. Đồng Nai và VEC được yêu cầu tiếp tục chỉ đạo nhà thầu tập trung nguồn lực, đẩy nhanh thi công, bảo đảm tiến độ và chất lượng như đã cam kết.

Về đường sắt, Phó Thủ tướng Thường trực nhấn mạnh đây là giải pháp quan trọng để tăng cường kết nối với sân bay Long Thành và cần sớm được nghiên cứu, triển khai. TPHCM được yêu cầu đẩy nhanh công tác chuẩn bị đầu tư các tuyến đường sắt đô thị Thủ Thiêm - Long Thành, Bến Thành - Thủ Thiêm. TP. Đồng Nai đẩy nhanh chuẩn bị đầu tư, bố trí nguồn lực triển khai tuyến Metro số 1 kéo dài qua trung tâm TP. Đồng Nai đến Long Thành. Hai địa phương phải phối hợp, thống nhất giải pháp, công nghệ, bảo đảm đồng bộ, kết nối, liên thông giữa các dự án.