Trong một số trường hợp nhất định, xuất phát từ quyền và lợi ích hợp pháp của người bị hại, pháp luật cho phép người bị hại, người đại diện của bị hại là người dưới 18 tuổi, người có nhược điểm về tâm thần hoặc thể chất hoặc đã chết lựa chọn quyền yêu cầu khởi tố hoặc không khởi tố vụ án.
Theo quy định tại Điều 155 Bộ luật Tố tụng Hình sự (BLTTHS) năm 2015, chỉ được khởi tố vụ án hình sự về tội phạm quy định tại khoản 1 các Điều 134, 135, 136, 138, 139, 141, 143, 155, 156 và 226 của Bộ luật Hình sự khi có yêu cầu của bị hại hoặc người đại diện của bị hại là người dưới 18 tuổi, người có nhược điểm về tâm thần hoặc thể chất hoặc đã chết.
Điều 134, 135, 136, 138, 139, 141, 143, 155, 156 và 226 lần lượt là các tội: Tội cố ý gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của người khác, Tội cố ý gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của người khác trong trạng thái tinh thần bị kích động mạnh, Tội cố ý gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của người khác do vượt quá giới hạn phòng vệ chính đáng hoặc do vượt quá mức cần thiết khi bắt giữ người phạm tội, Tội vô ý gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của người khác, Tội vô ý gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của người khác do vi phạm quy tắc nghề nghiệp hoặc quy tắc hành chính, Tội hiếp dâm, Tội cưỡng dâm, Tội làm nhục người khác, Tội vu khống và Tội xâm phạm quyền sở hữu công nghiệp.
Người yêu cầu khởi tố là người bị hại hoặc người đại diện của bị hại là người dưới 18 tuổi, người có nhược điểm về tâm thần hoặc thể chất hoặc đã chết. Khoản 2 Điều 155 BLTTHS 2015 nêu rõ, trường hợp người đã yêu cầu khởi tố rút yêu cầu thì vụ án phải được đình chỉ, trừ trường hợp có căn cứ xác định người đã yêu cầu rút yêu cầu khởi tố trái với ý muốn của họ do bị ép buộc, cưỡng bức thì tuy người đã yêu cầu khởi tố rút yêu cầu, Cơ quan điều tra, Viện kiểm sát, Tòa án vẫn tiếp tục tiến hành tố tụng đối với vụ án. Bị hại hoặc người đại diện của bị hại đã rút yêu cầu khởi tố thì không có quyền yêu cầu lại, trừ trường hợp rút yêu cầu do bị ép buộc, cưỡng bức.
Trước đây, Bộ luật Tố tụng Hình sự năm 2003 quy định trong trường hợp người đã yêu cầu khởi tố rút yêu cầu trước ngày mở phiên tòa sơ thẩm thì vụ án phải được đình chỉ (khoản 2 Điều 105). Tuy nhiên, Bộ luật Tố tụng Hình sự năm 2015 đã không giới hạn về thời điểm mà người đã yêu cầu khởi tố rút yêu cầu, nhằm thể hiện sự tôn trọng ý chí của người bị hại và tạo điều kiện cho người phạm tội khắc phục hậu quả, hạn chế việc gây thêm những tổn thất, mất mát về mặt tinh thần, danh dự không cần thiết có thể có đối với người bị hại.
Để bảo đảm áp dụng thống nhất pháp luật trong xét xử, mới đây Tòa án nhân dân Tối cao ban hành Công văn số 245/TANDTC-PC ngày 26/11/2018 hướng dẫn người đã yêu cầu khởi tố vụ án hình sự rút yêu cầu theo quy định tại Điều 155 của BLTTHS năm 2015. Theo đó, tùy từng trường hợp cụ thể mà các Tòa án giải quyết như sau:
Tại giai đoạn xét xử sơ thẩm: Người đã yêu cầu khởi tố vụ án hình sự rút yêu cầu trước ngày mở phiên tòa sơ thẩm thì Thẩm phán chủ tọa phiên tòa ra quyết định đình chỉ vụ án; Trường hợp người đã yêu cầu khởi tố vụ án hình sự rút yêu cầu tại phiên tòa thì Hội đồng xét xử hoặc Thẩm phán chủ tọa phiên tòa xét xử theo thủ tục rút gọn, ra quyết định đình chỉ vụ án; Trường hợp sau khi kết thúc phiên tòa sơ thẩm vẫn còn thời hạn kháng cáo, kháng nghị mà người đã yêu cầu khởi tố vụ án hình sự rút yêu cầu thì Tòa án phải hướng dẫn họ làm đơn kháng cáo để Tòa án cấp phúc phẩm xem xét giải quyết việc rút yêu cầu theo thủ tục phúc thẩm.
Tại giai đoạn xét xử phúc thẩm: Trường hợp có kháng cáo, kháng nghị mà tại giai đoạn xét xử phúc thẩm người đã yêu cầu khởi tố vụ án hình sự rút yêu cầu thì Hội đồng xét xử hoặc Thẩm phán chủ tọa phiên tòa xét xử theo thủ tục rút gọn, hủy bản án sơ thẩm và đình chỉ vụ án. Trong bản án phúc thẩm, Tòa án phải nhận định rõ lý do hủy bản án sơ thẩm và đình chỉ vụ án là do người đã yêu cầu khởi tố vụ án hình sự rút yêu cầu, không phải do lỗi của Tòa án cấp sơ thẩm.
Bộ Y tế vừa ban hành công văn gửi các bệnh viện trực thuộc cùng Sở Y tế các tỉnh, thành phố, cơ sở khám chữa bệnh có thực hiện ghép mô, bộ phận trên cơ thể người về việc chấn chỉnh thực hiện quy định về hiến, lấy, ghép mô, bộ phận cơ thể người.
Chính phủ ban hành Nghị định số 73/2026/NĐ-CP quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Ngân sách nhà nước. Trong đó đáng chú ý là các quy định về quyết toán ngân sách nhà nước.
Ngày 10/3, tại Hà Nội, Cục Quản lý Thi hành án dân sự (THADS) và Báo Pháp luật Việt Nam (PLVN) Bộ Tư pháp phối hợp tổ chức Lễ ký kết Quy chế phối hợp truyền thông trong lĩnh vực THADS, thi hành án hành chính và công bố Thể lệ Cuộc thi “Chuyện nghề THADS” lần thứ 2.
Đội Quản lý thị trường số 7 (Chi cục Quản lý thị trường Hà Nội) vừa phối hợp với các cơ quan chức năng tiêu hủy hơn 12 tấn thực phẩm đông lạnh không rõ nguồn gốc.
Tổ chức vận tải hợp lý, khoa học, an toàn, thông suốt; xây dựng phương án dự phòng, xử lý kịp thời các tình huống tai nạn, ùn tắc giao thông, thiên tai, thời tiết xấu, cháy nổ, sự cố kỹ thuật, không để ảnh hưởng đến việc đi lại của cử tri, cán
Cơn sốt giá năng lượng đang trực tiếp tấn công vào túi tiền của người tiêu dùng khi giá gas tại TP.HCM vừa ghi nhận đợt điều chỉnh tăng thứ ba chỉ trong vòng nửa tháng. Với mức giá mới áp dụng từ ngày 12/3, mỗi bình gas 12kg hiện đã vượt ngưỡng 500.000 đồ
Sau khi trộm số lượng lớn vàng và trang sức, đối tượng mang số tài sản đi tẩu tán, khi trở về phòng trọ của mình, đối tượng đã bị lực lượng chức năng bắt giữ.
Đáp ứng hơn nữa yêu cầu nhiệm vụ của công tác quản lý, giáo dục và cải tạo phạm nhân, Bộ Công an đang xây dựng dự thảo Thông tư ban hành Nội quy cơ sở giam giữ phạm nhân.
Ngày 12/3, thông tin từ Công an xã Đường Hồng (Tuyên Quang) cho biết đơn vị vừa xử lý nhóm đối tượng có hành vi thăm dò, khai thác khoáng sản trái phép.
Công an Quảng Trị đã vận động đối tượng Lê Tùng Lâm, thuộc diện quản lý sau cai nghiện, tự nguyện giao nộp 1.130 viên hồng phiến cùng nhiều loại ma túy.
Hoạt động sản xuất của Công ty TNHH Giày Ngọc Hưng tại xã Diên Hà (tỉnh Hưng Yên) đang bộc lộ nhiều vấn đề liên quan đến việc chấp hành các quy định pháp luật về phòng cháy chữa cháy, đất đai và sử dụng điện trong sản xuất. Những tồn tại này không chỉ đặt ra yêu cầu cần sớm được cơ quan chức năng kiểm tra, làm rõ mà còn làm dấy lên lo ngại về mức độ an toàn của hàng trăm lao động đang làm việc tại cơ sở này.
Sau khi trộm số lượng lớn vàng và trang sức, đối tượng mang số tài sản đi tẩu tán, khi trở về phòng trọ của mình, đối tượng đã bị lực lượng chức năng bắt giữ.
Lực lượng chức năng Công an tỉnh Đồng Nai đã thi hành Lệnh bắt bị can để tạm giam và khám xét chỗ ở, nơi làm việc đối với Trần Nguyễn Minh Nguyệt để điều tra về tội “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản”.
Cơ quan cảnh sát điều tra Công an Đà Nẵng đã kết thúc điều tra vụ án hình sự lừa đảo chiếm đoạt tài sản xảy ra tại Công ty TNHH MTV Tư vấn đầu tư GFDI từ năm 2023 - 2024 với gần 7.500 bị hại.
Ngày 10/3, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Đồng Nai đã ra quyết định khởi tố vụ án hình sự liên quan vụ tàu Thành Đạt 86 va chạm cầu Ghềnh xảy ra vào ngày 6/3 trên sông Đồng Nai.
Ngày 4/6, Tổng Bí thư Tô Lâm và Đoàn công tác Trung ương đã có buổi làm việc với Ban Thường vụ Tỉnh ủy Kiên Giang và Thường trực Tỉnh ủy An Giang về tình hình triển khai các nghị quyết, kết luận của Trung ương; công tác tổ chức bộ máy; quốc phòng, an ninh
Công an tỉnh Tiền Giang đang tiến hành điều tra, làm rõ vụ một chủ doanh nghiệp kinh doanh lúa gạo nghi bị lừa đảo trên không gian mạng với số tiền trên 420 tỷ đồng.
Gần 1 tháng nay trên tuyến tỉnh lộ 337 và Quốc lộ 279 đoạn từ xã Thống Nhất đến cảng Làng Khánh (TP Hạ Long), thường xuyên xuất hiện hàng chục xe tải lớn chở đất chạy rầm rập suốt ngày đêm, cuốn theo bụi mù mịt.
Chiều 17/3, Bộ Tư pháp tổ chức Hội nghị công bố quyết định của Thủ tướng Chính phủ về việc bổ nhiệm đồng chí Nguyễn Thanh Tú, Vụ trưởng Vụ Pháp luật Dân sự - Kinh tế giữ chức Thứ trưởng Bộ Tư pháp.
