Khẩn trương hoàn thiện dự thảo Nghị định về đăng ký biện pháp bảo đảm

Tham dự cuộc họp có Thứ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Thanh Ngọc; Lãnh Cục Pháp luật dân sự - kinh tế, Vụ Công tác xây dựng văn bản quy phạm pháp luật, Cục Kiểm soát thủ tục hành chính, Cục Kiểm tra văn bản và Tổ chức thi hành pháp luật.

Đại diện Cục Đăng ký giao dịch bảo đảm và Bồi thường nhà nước cho biết, dự thảo Nghị định được xây dựng theo 03 định hướng lớn đã được Ban Thường vụ Đảng ủy Bộ Tư pháp thống nhất: (i) cải cách, đơn giản hóa thủ tục hành chính, cung cấp dịch vụ công trực tuyến toàn trình; hoàn thiện cơ chế kết nối, chia sẻ dữ liệu, xây dựng cơ sở dữ liệu chung, thống nhất về đăng ký biện pháp bảo đảm do Bộ Tư pháp vận hành, quản lý; (ii) khắc phục các vướng mắc, bất cập trong thực tiễn thi hành Nghị định số 99/2022/NĐ-CP; (iii) bảo đảm sự đồng bộ, thống nhất với pháp luật liên quan, đáp ứng yêu cầu của các mô hình kinh tế, kinh doanh mới dựa trên công nghệ và nền tảng số.

Dự thảo Nghị định gồm 06 chương, 68 điều. So với Nghị định số 99/2022/NĐ-CP, dự thảo bổ sung 13 điều mới, lược bỏ 6 điều, sửa đổi, hoàn thiện nội dung 52 Điều của Nghị định số 99/2022/NĐ-CP thành 55 điều.

Việc xây dựng dự thảo thảo Nghị định bảo đảm tuân thủ đúng quy trình xây dựng văn bản theo Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật.

Trong quá trình xây dựng, Cục đã lấy ý kiến rộng rãi các bộ, ngành, địa phương và đối tượng chịu sự tác động, nhận được 62/79 văn bản góp ý với 351 ý kiến cụ thể; trên cơ sở đó, tiếp thu 213 ý kiến và giải trình 138 ý kiến.

Ngày 25/9/2026, hồ sơ dự thảo đã được thẩm định, trên cơ sở đó, Cục đã tiếp thu 22/29 ý kiến của Hội đồng thẩm định để chỉnh lý, hoàn thiện dự thảo. Đến thời điểm hiện nay, cơ bản không có vấn đề lớn còn có ý kiến khác nhau giữa các Bộ, ngành, cơ quan liên quan.

Dự thảo đã cơ bản khắc phục các vướng mắc của thực tiễn và đáp ứng yêu cầu về chuyển đổi số, đơn giản hóa thủ tục hành chính, cung cấp dịch vụ công trực tuyến toàn trình.

Tại cuộc họp, đại diện các đơn vị thuộc Bộ cơ bản thống nhất với dự thảo Nghị định, nhất trí về việc đưa vào dự thảo Nghị định nội dung quy định về đăng ký công khai thông tin về một số hợp đồng gồm hợp đồng thuê tài sản, hợp đồng cho thuê tài chính, hợp đồng chuyển giao quyền đòi nợ, hợp đồng ký gửi hàng hóa.

Bên cạnh đó, các ý kiến cũng đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo tiếp tục rà soát các quy định về thủ tục hành chính trong dự thảo theo hướng đơn giản hóa hồ sơ; làm rõ cách thức thực hiện thủ tục hành chính đối với trường hợp người yêu cầu đăng ký không có tài khoản định danh điện tử; khai thác tối đa các cơ sở dữ liệu sẵn có để cắt giảm giấy tờ; nguyên tắc xác định thời điểm có hiệu lực của đăng ký khi thông tin này không thống nhất trong cơ sở dữ liệu, Sổ đăng ký và văn bản chứng nhận đăng ký biện pháp bảo đảm; quy định cụ thể về cách thức kết nối dữ liệu, cũng như điều khoản chuyển tiếp và thời gian thực hiện đối với các hệ thống đang vận hành; rà soát để đảm bảo tính đồng bộ của dự thảo Nghị định với các dự án luật đang trình Quốc hội cho ý kiến, thông qua tại kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI như Luật Đất đai, Luật Nhà ở, Luật Định danh và xác thực điện tử, Luật Sở hữu trí tuệ, Luật Tài nguyên môi trường, biển và hải đảo…

Kết luận cuộc họp, Bộ trưởng Hoàng Thanh Tùng ghi nhận, đánh giá cao sự nỗ lực của Cục Đăng ký giao dịch bảo đảm và Bồi thường nhà nước trong việc xây dựng Nghị định.

Bộ trưởng đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo tiếp tục rà soát kỹ lưỡng nội dung dự thảo trong mối quan hệ với các luật có liên quan, nhất là các nội dung về thủ tục hành chính, chuyển đổi số trong đăng ký biện pháp bảo đảm, thẩm quyền đăng ký biện pháp bảo đảm đối với tài sản là quyền sử dụng khu vực biển, tài sản gắn liền với khu vực biển; nghiên cứu tiếp thu đầy đủ ý kiến góp ý tại cuộc họp.

Đối với những vấn đề xin ý kiến, Bộ trưởng nhất trí đưa nội dung đăng ký công khai thông tin về hợp đồng vào dự thảo Nghị định, tuy nhiên, cần xác định rõ phạm vi các loại hợp đồng được đăng ký để tránh gây hiểu nhầm về việc đăng ký hợp đồng theo mẫu.

Việc đăng ký này xuất phát từ yêu cầu của thực tiễn, nhằm đảm bảo tính công khai, minh bạch của tài sản, không làm phát sinh thủ tục hành chính cũng như chi phí không cần thiết cho người dân, doanh nghiệp.

Về đăng ký biện pháp bảo đảm bằng tài sản số, Cục tiếp tục nghiên cứu, rà soát thêm các quy định pháp luật liên quan để xác định nội dung nào có thể quy định ngay trong dự thảo, nội dung nào cần tiếp tục nghiên cứu.

Bộ trưởng đề nghị Cục Đăng ký giao dịch bảo đảm và Bồi thường nhà nước tiếp tục làm việc với các đơn vị chức năng của các Bộ liên quan, các đơn vị thuộc Bộ Tư pháp để chỉnh lý hoàn thiện dự thảo Nghị định, trình Chính phủ ngày 20/11; đồng thời tiếp tục rà soát dự thảo Nghị định với quy định liên quan của các dự án luật được Quốc hội thông qua tại kỳ họp này để kịp thời cập nhật, chỉnh lý, bảo đảm tính thống nhất của hệ thống pháp luật.