Trong thời gian thử việc, người lao động có được trả lương và hưởng bảo hiểm không?

Đồng Nai: Hội thảo trao đổi những khó khăn, vướng mắc của pháp luật lao động và bảo hiểm xã hội

Nóng: 16 điểm mới trong Dự thảo Luật Lao động sửa đổi

Bạn đọc Bùi Thuận (Thành phố Hồ Chí Minh) hỏi: Công ty tôi và người lao động (NLĐ) ký kết thư mời nhận việc, trong đó ghi thời gian thử việc là 2 tháng và mức lương thử việc bằng 100% lương chính thức và không đề cập đến bảo hiểm xã hội (BHXH), bảo hiểm y tế (BHYT), bảo hiểm thất nghiệp (BHTN).

Sau thời gian thử việc, nếu NLĐ đạt yêu cầu thì công ty ký hợp đồng lao động (HĐLĐ) và bắt đầu đóng BHXH, BHYT, BHTN. Tôi xin hỏi, công ty có phải hoàn trả BHXH, BHYT, BHTN (theo tỷ lệ công ty phải đóng 21,5%) trong thời gian thử việc vào lương cho NLĐ hay không?

Sở Lao động - Thương binh và Xã hội TP Hồ Chí Minh trả lời: Theo quy định tại Khoản 1, Khoản 2, Điều 24 Bộ luật Lao động năm 2019: “1. Người sử dụng lao động và NLĐ có thể thỏa thuận nội dung thử việc ghi trong HĐLĐ hoặc thỏa thuận về thử việc bằng việc giao kết hợp đồng thử việc. Nội dung chủ yếu của hợp đồng thử việc gồm thời gian thử việc và nội dung quy định tại các Điểm a, b, c, đ, g và h, Khoản 1, Điều 21 của Bộ luật Lao động”.

Theo quy định tại Điểm a, Điểm b, Khoản 1, Điều 2 Luật BHXH năm 2014: “1. NLĐ là công dân Việt Nam thuộc đối tượng tham gia BHXH bắt buộc, bao gồm:

a) Người làm việc theo HĐLĐ không xác định thời hạn, HĐLĐ xác định thời hạn, HĐLĐ theo mùa vụ hoặc theo một công việc nhất định có thời hạn từ đủ 3 tháng đến dưới 12 tháng, kể cả HĐLĐ được ký kết giữa người sử dụng lao động với người đại diện theo pháp luật của người dưới 15 tuổi theo quy định của pháp luật về lao động; b) Người làm việc theo HĐLĐ có thời hạn từ đủ 1 tháng đến dưới 3 tháng".

Theo quy định của Luật Việc làm năm 2013 thì NLĐ làm việc theo hợp đồng lao động không xác định thời hạn, HĐLĐ có thời hạn từ đủ 3 tháng trở lên thuộc đối tượng bắt buộc tham gia BHTN.

Theo quy định của Luật Sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật BHYT năm 2014 thì NLĐ làm việc theo HĐLĐ không xác định thời hạn, HĐLĐ có thời hạn từ đủ 3 tháng trở lên thuộc đối tượng tham gia BHYT.

Căn cứ các quy định nêu trên thì người sử dụng lao động và NLĐ có thể thỏa thuận ghi nhận nội dung thử việc bằng một trong hai cách thức sau:

(1) Thỏa thuận ghi nhận nội dung thử việc trong HDLĐ. Khi đó, các nội dung của HĐLĐ mà hai bên giao kết phải bảo đảm theo quy định tại Khoản 1, Điều 21 Bộ luật Lao động năm 2019, trong đó có nội dung quy định về “BHXH, BHYT, BHTN”.

Đồng thời, tại Khoản 3, Điều 24 Bộ luật Lao động năm 2019 quy định: “Không áp dụng thử việc đối với NLĐ giao kết HĐLĐ có thời hạn dưới 1 tháng”. Do đó, trường hợp hai bên thỏa thuận ghi nhận nội dung thử việc trong HĐLĐ thì thời hạn HĐLĐ phải từ đủ 1 tháng trở lên, khi đó NLĐ sẽ thuộc trường hợp tham gia BHXH bắt buộc theo quy định của Luật BHXH năm 2014 và tham gia BHYT, BHTN nếu đủ điều kiện theo quy định của Luật Việc làm năm 2013, Luật Sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật BHYT năm 2014.

Trường hợp NLĐ không đủ điều kiện (không thuộc diện/đối tượng) tham gia các khoản bảo hiểm bắt buộc theo các quy định nêu trên thì người sử dụng lao động phải trả thêm cùng lúc với kỳ trả lương của NLĐ một khoản tiền tương đương với mức người sử dụng lao động đóng BHXH, BHYT, BHTN cho NLĐ theo quy định tại Khoản 3, Điều 168 Bộ luật Lao động năm 2019.

(2) Thỏa thuận về thử việc bằng việc giao kết hợp đồng thử việc. Khi đó, các nội dung của hợp đồng thử việc mà hai bên giao kết phải bảo đảm theo quy định tại Khoản 2, Điều 24 Bộ luật Lao động năm 2019 trong đó không có nội dung quy định về “BHXH, BHYT, BHTN”.

Do vậy, trong trường hợp này người sử dụng lao động không phải trả thêm cùng lúc với kỳ trả lương của NLĐ một khoản tiền tương đương với mức người sử dụng lao động đóng BHXH, BHYT, BHTN cho NLĐ theo quy định tại Khoản 3, Điều 168 Bộ luật Lao động năm 2019.