Khó ai có thể hình dung ngày nay vẫn tồn tại một ngôi thành cổ hoang sơ với những dấu tích khó phai mờ theo thời gian. Vạn vật tại đây như gợi lại trong lòng khách phương xa bao ký ức hoài cổ thật khó phai.
Cổng vào khu quần thể đền Kalasasaya tại Tiwanaku, có bậc chỉ làm từ một phiến đá nguyên khối dài đến 10m.
Ai là tác giả?
Đến với tàn tích thành cổ Puma Punku, du khách không thể tìm thấy một bóng cây nào, chỉ trừ các khu vực mỏ đá. Vậy ai là tác giả chính của công trình? Nhiều người cho rằng, công lớn thuộc về tộc người Andean cách đây 2.500 năm, một tộc người cổ nào đó không rõ danh tính hay do những thợ xây thời đó có kỹ thuật tinh xảo về cắt đẽo đá.
Theo những ghi chép của Kinh thánh, một trận lũ kinh hoàng đã cuốn sạch tất cả ngoại trừ gia đình Noah nên những người còn sống sót không thể là tác giả của những công trình kiến trúc vĩ đại này.
Thành cổ Puma Punku nằm ở thành phố Tiahuanaco, miền Nam châu Mỹ. Theo dòng thời gian, những tàn tích huyền bí của thành cổ vẫn là thách thức đối với thế giới. Trong khung cảnh hoang sơ đến tĩnh lặng, Puma Punku toát lên sức hấp dẫn cho bất cứ ai dù chỉ một lần đến đây.
Cận cảnh của một lỗ khoan trên một phiến đá.
Trải qua bao biến cố lịch sử, từ một bến cảng lớn Puma Punku phải hứng chịu tàn phá của thiên tai. Tận mắt chứng kiến những tàn tích tại đây, không ít người tự hỏi phải chăng thành Puma Punku từng trải qua một trận động đất dữ dội.Dấu hỏi lớn
Có một ngôi sao chổi vô tình bay lạc đến Trái đất hay do lũ lụt tàn phá? Nhiều truyền thuyết cho rằng, tộc người Andean từng sinh sống tại đây và sau đó, Puma Punku bị chìm ngập trong một cơn đại hồng thủy.
Mối nghi vấn về trận đại hồng thủy có thể xảy ra cách đây khoảng 12.000 năm cùng một số chứng cứ khoa học như những bộ xương người, đồ dùng sinh hoạt cá nhân và những vật dụng khác hiện còn trong khu vực đất bồi, có thể thành Puma Punku từng có nền văn minh của loài người trước khi xảy ra biến cố. Đó là dấu vết về một nền văn minh lâu dài từng tồn tại và mất đi nay chỉ còn lại tàn tích.
Kiến trúc tại Puma Punku rất độc đáo, thừa hưởng những tinh hoa của kiến trúc cổ tại Tiahuanaco. Trong số này còn có Kim tự tháp Akapana, hai đền thờ Kalasasaya và Subterranean. Tất cả toát lên vẻ logic và tất nhiên chúng không thua kém gì những công trình đương đại.
Chúng được xây bằng đá granite và diorit, loại đá có độ cứng gấp hai lần so với kim cương. Nhưng với phương tiện thô sơ thời bấy giờ, bằng cách nào người xưa có thể xây dựng chúng? Theo tiên đoán, hẳn người xưa đã dùng những vật dụng cũng bằng kim cương để cắt đẽo đá. Tuy nhiên, để nhìn bằng mắt thường khó có thể nhận biết được độ tinh xảo của những đường cắt.
Ngoài ra, để hoàn thành các công trình, thợ xây phải có kiến thức về thiên văn học, toán học và địa lý học, vì các vết cắt trên khối đá có chiều thẳng đứng ăn khớp với nhau một cách hoàn hảo đến kinh ngạc.
Cả những lỗ hổng và chiều sâu giữa các khối đá cũng bám chặt vào nhau mà không dùng chất kết dính. Những khối đá khổng lồ nặng đến hàng trăm tấn trong khi công trình xây dựng lại cách xa ít nhất khoảng 10 km, làm sao họ có thể di chuyển chúng và làm cách nào họ có thể xếp chồng chúng lên nhau? Những bí mật về kiến trúc tại Puma Punku vẫn là một dấu chấm hỏi lớn.
Các phiến đá hình chữ H được xẻ rãnh và lắp ghép vào nhau theo các liên kết cực kỳ phức tạp.
Công trình nổi tiếng nhất của Tiwanaku là quần thể đền Kalasasaya, được bao quanh bởi một bức tường thành bằng đá hình chữ nhật có diện tích khoảng 128,74m x 118,26m và chỉ có một cổng vào.Thu hút du khách
Rải rác trong khu đền là các khối đá hình chữ nhật và các cột đá được trang trí với các đường chạm khắc. Ấn tượng nhất là bức tường bao quanh Kalasasaya được làm từ các phiến đá sa thạch đỏ, có phiến nặng đến 130 tấn.
Cổng mặt trời, một trong những công trình quan trọng nhất của Kalasasaya.
Nổi tiếng nhất ở Puma Punku là các phiến đá hình chữ H. Các phiến đá chữ H đã được xẻ rãnh và lắp ghép với nhau để có thể khớp vào theo cả ba chiều cực kỳ phức tạp, tạo ra các kiến trúc đủ mạnh có thể chống lại cả động đất. Người ta phát hiện ra các phiến đá này được khai thác và chế tác tại một khu mỏ đá gần hồ Titicaca, cách Puma Punka gần 100km.
Bức tường bao quanh ngôi đền Kalasasaya.
Với những bí ẩn chưa có lời giải đáp, Tiwanaku và Puma Punku vẫn là điểm thu hút sự tò mò của khách du lịch khi muốn tìm hiểu những nền văn minh cổ xưa ở Bolivia và cả vùng Nam Mỹ. Năm 2000, khu phức hợp Tinawaku được UNESCO công nhận là Di sản văn hóa thế giới. Có thể nói, sự độc đáo của Puma Punku không kém so với những công trình của người Inca ở Machu Picchu mà vẫn còn tồn tại khá nhiều ở Peru.
Monica Eva Copa – nữ thượng nghị sĩ 32 tuổi thuộc Phong trào Xã hội chủ nghĩa (MAS) mới đúng là Tổng thống Bolivia, không phải bà Jeanine Anez, ông Evo Morales nói trong một cuộc phỏng vấn.
Trung tâm Quản lý Giao thông công cộng TP HCM đã ban hành Quyết định phê duyệt Biểu đồ chạy tàu tuyến đường sắt đô thị số 1, tuyến Bến Thành – Suối Tiên.
Người ta thường bảo, Tết ở phố là những chuyến xe hối hả, là chợ hoa rực rỡ dưới ánh đèn màu. Nhưng với tôi, Tết thực sự gõ cửa khi những chuyến xe chở đầy đào thắm, quất vàng lăn bánh trên con đường đê lộng gió, mang mùa xuân về với dải đất miền biển nắng gió và mặn mòi quê tôi.
Dù nhu cầu tiêu dùng đang bước vào giai đoạn cao điểm, giá lợn hơi trên cả nước bất ngờ quay đầu giảm sau khi chạm mốc 81.000 đồng/kg, cho thấy công tác chủ động nguồn cung và điều tiết thị trường đang phát huy hiệu quả.
Sáng 5/2, tại số 62 Tràng Tiền, Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước đã khai mạc Không gian trưng bày kết hợp livestream “Sức sống hàng Việt”.
Một vụ cháy xảy ra rạng sáng tại căn nhà trong hẻm ở quận 12 (TPHCM) đã cướp đi sinh mạng của ba mẹ con. Lực lượng chức năng đang phong tỏa hiện trường, điều tra nguyên nhân.
Bộ Xây dựng vừa chính thức phê duyệt Quy hoạch kết cấu hạ tầng đường bộ thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050, nhằm thiết lập hệ thống giao thông đồng bộ, hiện đại, tạo động lực liên kết vùng và phát triển kinh tế - xã hội bền vững.
Sáng 6/2/2026, Công an xã Vĩnh Trạch, tỉnh An Giang cho biết, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh vừa ra quyết định tạm giữ hình sự đối với Nguyễn Tấn Lâm (sinh năm 1991, cư trú khóm Đông Thịnh 5, phường Long Xuyên, tỉnh An Giang) về hành vi “Trộm cắp tài sản”.
Ngày 6/2, Cơ quan CSĐT Công an TP Hồ Chí Minh cho biết, đơn vị đang điều tra vụ án “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản”, liên quan đến Tập đoàn Trường Tiền Holding, xảy ra tại TP Hồ Chí Minh, Hà Nội và nhiều địa phương.
Cựu Phó Chủ tịch UBND huyện Núi Thành (tỉnh Quảng Nam cũ) cùng thuộc cấp của huyện này vừa bị cơ quan điều tra khởi tố “Thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng”.
Trong những ngày qua trên các trang mạng xã hội đặc khu Phú Quốc (tỉnh An Giang) lan truyền đoạn video clip bé trai bị ngược đãi tại một cơ sở mầm non gây bức xúc trong dư luận.
Vừa qua Phòng Cảnh sát kinh tế Công an tỉnh Phú Thọ đã phát hiện, điều tra làm rõ hành vi đổ, tập kết trái phép khối lượng lớn chất thải rắn xây dựng tại Khu đô thị Hùng Vương - Tiền Châu, phường Phúc Yên.
Tiếng động cực lớn vang lên trong khuôn viên trường đại học vào chiều muộn khiến nhiều người kinh hãi. Tại hiện trường, thi thể một nam sinh nằm giữa vũng máu cạnh tòa nhà cao tầng, cùng những dấu vết lạ được tìm thấy ở tầng 8 đang khiến dư luận bàng hoàng.
Lực lượng chức năng tỉnh Thái Nguyên đã vào cuộc xác minh và xử lý các chủ tài khoản mạng xã hội có những bình luận phản cảm vụ việc cán bộ CSGT hi sinh khi làm nhiệm vụ tại Thái Nguyên.
Tăng cường đấu tranh chống hàng giả, đặc biệt đối với mặt hàng lương thực, thực phẩm, Phòng Cảnh sát kinh tế Công an tỉnh Nghệ An vừa phát hiện, xử lý một cơ sở sản xuất giấm giả với quy mô lớn.
Phòng Cảnh sát hình sự - Công an TP Hà Nội vừa tiến hành tạm giữ Bùi Thị Phương Linh (SN 2004, xã Phúc Sơn, TP Hà Nội; Á khôi của một cuộc thi sắc đẹp) để điều tra về hành vi Môi giới mại dâm.
Ngày 4/6, Tổng Bí thư Tô Lâm và Đoàn công tác Trung ương đã có buổi làm việc với Ban Thường vụ Tỉnh ủy Kiên Giang và Thường trực Tỉnh ủy An Giang về tình hình triển khai các nghị quyết, kết luận của Trung ương; công tác tổ chức bộ máy; quốc phòng, an ninh
Công an tỉnh Tiền Giang đang tiến hành điều tra, làm rõ vụ một chủ doanh nghiệp kinh doanh lúa gạo nghi bị lừa đảo trên không gian mạng với số tiền trên 420 tỷ đồng.
Gần 1 tháng nay trên tuyến tỉnh lộ 337 và Quốc lộ 279 đoạn từ xã Thống Nhất đến cảng Làng Khánh (TP Hạ Long), thường xuyên xuất hiện hàng chục xe tải lớn chở đất chạy rầm rập suốt ngày đêm, cuốn theo bụi mù mịt.
Chiều 17/3, Bộ Tư pháp tổ chức Hội nghị công bố quyết định của Thủ tướng Chính phủ về việc bổ nhiệm đồng chí Nguyễn Thanh Tú, Vụ trưởng Vụ Pháp luật Dân sự - Kinh tế giữ chức Thứ trưởng Bộ Tư pháp.
