Thẩm quyền giải quyết việc kết hôn trái pháp luật

Xử lý kết hôn trái luật được Tòa án thực hiện theo quy định tại Điều 11 Luật Hôn nhân Gia đình năm 2014 và pháp luật về tố tụng dân sự.

Chị Nguyễn Mai Anh (TP. Buôn Mê Thuột, tỉnh Đắk Lắk) hỏi: Vợ chồng tôi kết hôn với nhau đã được 10 năm nhưng chưa có con. Thời gian gần đây chồng tôi có quan hệ với một cô gái và cô ta đã có thai nên chồng tôi đã bàn với tôi là ly hôn giả tạo để đăng ký kết hôn giả tạo với cô gái kia nhằm mục đích sinh con cho chồng tôi, sau đó sẽ ly hôn với cô gái đó để vợ chồng tôi nuôi đứa trẻ đó.

Do tôi khó khăn trong việc sinh con và quá yêu chồng nên tôi đã đồng ý thực hiện kế hoạch của chồng đưa ra và thực tế sau khi vợ chồng tôi ly hôn, chồng tôi vẫn qua lại và chăm sóc tôi cùng cô gái kia. Chỉ đến khi đứa trẻ được sinh ra là con trai thì chồng tôi bỏ mặc tôi và quay sang chăm sóc mẹ con cô gái kia ân cần, chu đáo và đến nay đứa bé đã được gần 2 tuổi rồi nhưng chồng tôi không có ý định ly hôn với cô gái đó để quay lại với tôi mà hai người còn có cuộc sống rất hạnh phúc.

Giờ đây, tôi đã hối hận vì suy nghĩ nông nổi của mình nên đã đánh mất hạnh phúc của mình và muốn xử lý việc hủy kết hôn trái pháp luật giữa chồng tôi với cô gái kia. Đề nghị Quý Báo tư vấn cho tôi biết cơ quan nào có thẩm quyền giải quyết việc hủy kết hôn trái pháp luật?

Luật gia Hồng Hạnh trả lời: Theo quy định tại khoản 1 Điều 11 Luật Hôn nhân và Gia đình năm 2014 thì “xử lý việc kết hôn trái pháp luật được Tòa án thực hiện theo quy định tại Luật này và pháp luật về tố tụng dân sự”. Đồng thời, tại điểm a khoản 2 Điều 5 của Luật này cũng quy định: Cấm kết hôn giả tạo, ly hôn giả tạo.

Theo quy định của pháp luật thì kết hôn giả tạo là việc lợi dụng kết hôn để xuất cảnh, nhập cảnh, cư trú, nhập quốc tịch Việt Nam, quốc tịch nước ngoài; hưởng chế độ ưu đãi của Nhà nước hoặc để đạt được mục đích khác mà không nhằm mục đích xây dựng gia đình và ly hôn giả tạo là việc lợi dụng việc ly hôn để trốn tránh nghĩa vụ tài sản, vi phạm chính sách, pháp luật về dân số hoặc để đạt được mục đích khác mà không nhằm mục đích chấm dứt hôn nhân.

Như vậy, đối chiếu với các quy định trên thì quan hệ hôn nhân của vợ chồng chị là hợp pháp được pháp luật bảo vệ, nhưng chỉ vì mong muốn có được con của chồng sinh ra mà chị và chồng chị đã thực hiện hành vi mà pháp luật nghiêm cấm đó là ly hôn giả tạo và kết hôn giả tạo.

Những suy nghĩ và hành động của chị thật nông nổi và đáng trách, lẽ ra vợ chồng chị gặp khó khăn trong việc sinh con thì có thể lực chọn giải pháp thụ tinh trong ống nghiệm hoặc mang thai hộ vì mục đích nhân đạo được pháp luật công nhận và cho phép để giữ gìn hạnh phúc gia đình, nhưng chị đã ủng hộ kế hoạch của chồng một cách mù quáng để giờ đây chị là người phải gánh chịu hậu quả khi chứng kiến cảnh người chồng yêu thương của mình đang ân cần chăm sóc người phụ nữ khác và đứa con chung của họ để rồi lại phải tìm cách để đòi lại hạnh phúc của mình.

Theo quy định của pháp luật thì Tòa án nhân dân cấp quận, huyện nơi thực hiện việc đăng ký kết hôn trái pháp luật có thẩm quyền giải quyết yêu cầu hủy kết hôn trái pháp luật nên chị có thể đến Tòa án đó để được hướng dẫn giải quyết. Tuy nhiên, chị cũng cần cân nhắc tình cảm của chồng chị với chị có còn được như trước đây trước khi đưa ra quyết định.