Trong mỗi giai đoạn 5 năm, tổng số sinh viên cử tuyển của Sơn La dao động trên dưới 2.000; tổng kinh phí đào tạo chỉ riêng giai đoạn năm 2011 - 2015 ước tính gần 100 tỷ đồng.
Như Phapluatplus đã đưa tin, nhiều sinh viên được ký quyết định đi học chuyên nghiệp theo diện cử tuyển ở Sơn La nhưng sau khi học xong không được sắp xếp việc làm, con số ước tính có khoảng 90% sinh viên ra trường đều “thất nghiệp”.
Trước thực trạng trên, PV Phapluaplus đã về địa phương để tìm hiểu nguyên nhân.
Chua chát nỗi niềm của sinh viên cử tuyển
Gặp gỡ trao đổi với phóng viên, em Sồng Lao Giáng ở xã Phiêng Khoài, huyện Yên Châu (Sơn La) được UBND tỉnh ký quyết định đi học theo diện cử tuyển từ năm 2005, ngành Sư phạm Văn tiếng Lào, sau khi kết thúc chương trình học năm 2013 về “đệ” hồ sơ ứng tuyển nhưng đã thay đổi quyết định từ năm 2009, “các cháu về huyện tự đợi rồi nộp đơn”.
Em Vàng Lao Cạ cũng không ngoại lệ, theo học nội trú ở trường tỉnh và làm hồ sơ tại đây để đi học theo diện cử tuyển, do tỉnh ký quyết định. Kết thúc chương trình học năm 2011 đến tháng 7/2015 Cạ thi đầu vào ở huyện Sông Mã được 63 điểm nhưng không được xếp việc làm.
 |
| Nhiều sinh viên thất nghiệp sau khi được xét đi học cử tuyển. Ảnh: Loan Bảo. |
Các em đều cho rằng, từ khi ra trường đều nhận được thông tin không có chỉ tiêu, nộp hồ sơ về huyện thì huyện bảo về Sở Nội vụ, bởi tất cả quyết định là do sở nội vụ, còn khi lên Sở Nội vụ thì bên này nói, tất cả các chỉ tiêu đã được giao về huyện. Phải chăng đang có sự đùn đẩy trách nhiệm trong việc sắp xếp việc làm cho các sinh viên!?
Trước sự việc trên, PV Phapluatplus đã có cuộc làm việc với đại diện Sở Nội vụ và Sở GD - ĐT tỉnh Sơn La.
Xấp xỉ 100 tỷ đồng và con số gần 1.000 sinh viên “thất nghiệp”
Theo thống kê của Sở GD - ĐT tỉnh Sơn La, trong giai đoạn từ năm 1995 - 2010 tổng số sinh viên cử tuyển là 2.332 em; giai đoạn từ năm 2011 - 2015 là 1.291 em, trong đó đã có 950 em tốt nghiệp. Tổng chi phí mỗi năm cho việc đào tạo cử tuyển dao động từ hơn 14 tỷ đồng đến hơn 17 tỷ đồng.
Số lượng nhiều sinh viên được đi học cử tuyển và tổng chi phí gần 100 tỷ đồng, nhưng trong báo cáo Chính sách dân tộc giai đoạn 2011 - 2015 của Sở GD - ĐT tỉnh Sơn La có nêu rõ: “Việc bố trí việc làm cho học sinh sau khi tốt nghiệp thì hiện nay, vẫn đang tồn tại nghịch lý là phần lớn sinh viên cử tuyển sau khi tốt nghiệp ra trường không có việc làm trong khi vùng đặc biệt khó khăn, dân tộc lại đang thiếu cán bộ có trình độ”.
Sở Nội vụ nói gì?
Ngày 22/12, trao đổi với Phapluatplus, ông Nguyễn Viết Hưng - Phó Giám đốc Sở Nội vụ tỉnh Sơn La cho biết: “Trước đây, thực hiện theo Nghị định 134/2006/NĐ-CP của Chính phủ, thì từ năm 2008 đến nay, việc cử tuyển trên cơ sở các địa phương đề nghị có cử đi học có 1.842 em, chính thức năm 2014 - 2015 Sơn La đã cử đi gần 2.000 cháu cử tuyển các trường.
Tuy nhiên, số lượng đã tốt nghiệp ra trường là hơn 1.500 sinh viên (chính xác là 1.567), còn số chưa tốt nghiệp là 275 cháu, qua rà soát, đến thời điểm này đã giải quyết được 743 cháu đã có việc làm, số còn lại là 824 cháu đã ra trường và chưa có việc làm.
 |
| Ông Nguyễn Viết Hưng - Phó Giám đốc Sở Nội vụ tỉnh Sơn La làm việc với phóng viên, ngày 22/12. Ảnh: Loan Bảo. |
Trước khi có Thông tư liên tịch số 02/2014/TTLT-BNV-UBDT hướng dẫn thi hành chính sách cán bộ, công, viên chức người dân tộc thiểu số quy định tại Điều 11 Nghị định 05/2011/NĐ-CP về công tác dân tộc thì đơn vị nào cử đi, sau khi có tốt nghiệp, các cháu nộp hồ sơ thì đơn vị, địa phương đó phải có việc rà soát các vị trí và bố trí việc làm. Sở nội vụ chỉ có vai trò hướng dẫn chứ không trực tiếp nhận, giải quyết hồ sơ”.
Về số liệu khá đông các cháu chưa được giải quyết việc làm, ông Hưng cho biết thêm: “Trước đây, chỉ tiêu cử tuyển là do các trường đại học, cao đẳng bố trí. Trên cơ sở đó, tỉnh có yêu cầu các địa phương rà soát, đề xuất với hội đồng tỉnh xem xét cử đi.
Thế nhưng, có sự không ăn khớp là khi xét cử đi chưa tính được hết các yếu tố về nhóm ngành nghề sau khi các cháu ra trường; cái nữa là có sự bất cập trong công tác quản lý nhà nước nên lúc bấy giờ các thành viên hội đồng chưa tính hết được, và chưa có sự chuyên môn hóa sâu trong việc tuyển dụng như bây giờ.
Ngoài ra, Thông tư liên tịch số 02/2014 ban hành hướng dẫn 31 là sau khi tốt nghiệp, các sinh viên nộp hồ sơ, cơ quan nhà nước, các đơn vị cử đi có trách nhiệm bố trí việc làm.
Nhưng sau đó, Chính phủ lại có Nghị định 49/2015 có sửa đổi, bổ sung Nghị định 134 của Chính phủ làm thay đổi nội dung phải thực hiện việc xét tuyển theo quy định của luật; chính vì vậy, sở Nội vụ phải tham mưu qua văn bản hướng dẫn số 778/HD-SNV tháng 7 năm 2015 là vẫn phải qua xét tuyển”.
Phó giám đốc Sở Nội vụ Sơn La cũng bày tỏ: “Vấn đề khó hiện nay là các đơn vị không có vị trí việc làm ứng với chuyên ngành của các em tốt nghiệp. Sở Nội vụ sẽ tiếp tục nghiên cứu để tham mưu cho UBND tỉnh. Sở cũng hướng đến việc cập nhật thông tin về tuyển dụng cũng như văn bản liên quan lên website để thí sinh có thể nhanh chóng nắm bắt thông tin”.
