Phú Quốc không còn thành phố thuộc tỉnh, chuyển các huyện đảo thành đặc khu
TP Phú Quốc được đồng ý nghiên cứu lập 2 đặc khu, thành phố thuộc tỉnh và thuộc thành phố cũng sẽ không còn, theo đề án sắp xếp vừa được phê duyệt.
Theo Đề án được phê duyệt, sau sắp xếp phải đảm bảo chính quyền địa phương cấp xã quản lý hiệu quả địa bàn, nắm chắc tình hình, gần dân, sát dân, phục vụ nhân dân tốt nhất.
Trường hợp sắp xếp phường với các đơn vị hành chính cùng cấp thì đơn vị hành chính sau sắp xếp là phường. Nếu sắp xếp xã, thị trấn thì đơn vị hành chính mới sau sắp xếp là xã.
Đề án sắp xếp lần này nêu định hướng chuyển các huyện đảo, thành phố đảo hiện nay thành đơn vị cấp xã có tên gọi là đặc khu.
Theo đó sẽ hình thành 11 đặc khu thuộc tỉnh từ 1 huyện đảo. 11 huyện đảo, gồm: Vân Đồn, Cô Tô, Cát Hải, Trường Sa, Hoàng Sa, Phú Quý, Kiên Hải, Bạch Long Vĩ, Cồn Cỏ, Lý Sơn, Côn Đảo.
Riêng đối với thành phố Phú Quốc tỉnh Kiên Giang, cấp có thẩm quyền đã đồng ý chủ trương tách xã Thổ Châu thuộc thành phố Phú Quốc để thành lập 1 huyện riêng, nghiên cứu thành lập 2 đặc khu: Phú Quốc và Thổ Châu.
Theo Đề án này, nếu việc sắp xếp làm thay đổi địa giới đơn vị hành chính cấp huyện thì không phải xem xét điều kiện, tiêu chuẩn và không phải thực hiện quy trình, thủ tục điều chỉnh địa giới của đơn vị hành chính cấp huyện mà đơn vị hành chính cấp xã đó trực thuộc.
Đề án cũng nêu rõ nguyên tắc không bắt buộc sắp xếp đối với các đơn vị hành chính cấp xã có vị trí biệt lập và khó tổ chức giao thông kết nối với các đơn vị hành chính liền kề hoặc có vị trí đặc biệt quan trọng ảnh hưởng đến quốc phòng, an ninh và việc bảo vệ chủ quyền quốc gia.
Tổng số lượng đơn vị hành chính xã, phường sau sắp xếp giảm còn khoảng 60-70% so với hiện nay, đồng thời phải bảo đảm tương quan hợp lý, tránh tạo sự giãn cách, chênh lệch lớn về diện tích tự nhiên và quy mô dân số giữa các xã, phường mới sau sắp xếp.
Nghị quyết số 60 tại Hội nghị lần thứ 11 Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIII, Trung ương thống nhất chủ trương tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp gồm: Cấp tỉnh (tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương) và cấp xã (xã, phường, đặc khu).
Trung ương nhất trí cao với chủ trương sau sáp nhập, đơn vị hành chính cấp xã trên cả nước giảm khoảng 60-70% số lượng so với hiện hành.
Trung ương cũng đồng ý kết thúc hoạt động của đơn vị hành chính cấp huyện từ ngày 1/7 sau khi Nghị quyết sửa đổi, bổ sung một số điều của Hiến pháp năm 2013 và Luật Tổ chức chính quyền địa phương năm 2025 sửa đổi có hiệu lực thi hành.
