Người tù oan Huỳnh Văn Nén: "Oan ức một ngày, tiêu tan cả đời!"

9h27’: Trao đổi nhanh với PhapluatPlus LS Trần Vũ Hải, hiện đang có mặt tại buổi xin lỗi, một trong những luật sư đã tham gia giải oan cho ông Huỳnh Văn Nén trong “vụ án vườn điều” và tham gia giải oan cho ông Nén trong vụ án giết bà Bông. Ông Hải cho biết:

“Đại diện ba cơ quan tố tụng đã nói lời xin lỗi ông Huỳnh Văn Nén. Họ ngỏ ý mong ông Nén tha thứ những sai sót mà cơ quan tố tụng tỉnh Bình Thuận đã gây ra những đau khổ cho ông Nén qua hai vụ án giết bà Dương Thị Mỹ và bà Lê Thị Bông. Đồng thời sẽ có việc xử lý cán bộ đã gây ra những oan sai và sẽ tiến hành bồi thường cho ông Nén.

Một góc Hội trường tại buổi xin lỗi.

Tuy nhiên, cá nhân tôi vẫn chưa hài lòng vì hiện nay một số cán bộ gây ra oan sai vẫn đang giữ chức vụ trong các cơ quan tố tụng ở tỉnh Bình Thuận. Tại buổi xin lỗi này, rất tiếc không có mặt những người đã gây ra oan sai để nói lời xin lỗi với ông Huỳnh Văn Nén, để chứng minh họ đã thành tâm xin lỗi và có trách nhiệm cá nhân trong việc gây ra án oan sai. Hiện nay, những người gây ra oan sai trách nhiệm cá nhân của họ rất mờ nhạt, tạo tiền lệ không hay trong việc gây ra oan sai, không nhận thấy trách nhiệm của mình đã xảy ra trong “vụ án vườn điều”".

Trong “vụ án vườn điều” chúng tôi đã yêu cầu phải xử lý nghiêm những người đã gây ra án oan sai nhưng không được thực hiện, không ai bị xử lý. Thậm chí có người còn giữ chức vụ cao hơn trong các cơ quan tố tụng tỉnh Bình Thuận. Chúng tôi mong việc đền bù oan sai cho ông Nén ở “vụ án vườn điều” (theo thông tin mà tôi nhận được là hơn 300 triệu đồng - 2006) cần sớm được thực hiện và phải tính theo giá trị thực tế số tiền ấy thì ông Nén sẽ nhận được số tiền cao hơn rất nhiều.

Ông Huỳnh Văn Nén "ngẩn ngơ" khi buổi xin lỗi diễn ra chóng vánh. (Ảnh: Dân Trí).

9h00': Buổi xin lỗi kết thúc sau nửa giờ - nhanh đến mức khiến người dân có mặt tại hội trường cũng phải ngỡ ngàng. Họ muốn biết ông Nén thực sự đã bị kết án oan sai như thế nào...

Vụ giết bà Bông, dấu chân thu được ở hiện trường là của 2 người nhưng Cơ quan điều tra chỉ xác định là 1 mình Nén.

Đặc biệt, lá đơn tố giác lần 2 của anh Nguyễn Phúc Thành được báo chí đăng tải, một tuần sau (ngày 3.12.2013), cán bộ Tổng cục Thi hành án và Hỗ trợ tư pháp (Bộ Công an) đã đến gặp gia đình Huỳnh Văn Nén và anh Nguyễn Phúc Thành. Đơn tố giác này đã được Viện KSND Tối cao và Bộ Công an xác minh là có cơ sở.

Vụ án Huỳnh Văn Nén nằm trong 4 vụ án có dấu hiệu oan sai mà Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho là được dư luận đặc biệt quan tâm. Ngày 24.10.2014, Viện trưởng Viện KSND Tối cao ký kháng nghị giám đốc thẩm vụ án Huỳnh Văn Nén phạm tội giết người, cướp của.

Đơn tố giác thủ phạm giết bà Bông không phải là Huỳnh Văn Nén của Nguyễn Phúc Thành là nguồn tin tố giác tội phạm nhưng chưa được điều tra làm rõ…

Sau 10 tháng Công an tỉnh Bình Thuận điều tra lại, với 5 lần lấy cung Huỳnh Văn Nén, có sự tham dự của luật sư. Theo các luật sư thì cơ quan điều tra vẫn chưa tìm ra chứng cứ mới trong vụ án giết bà Bông.

Luật sư Trần Vũ Hải (thứ 2 bìa phải sang)- người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho ông Nén tại các phiên toà chụp ảnh cùng ông Nén (thứ 3 bìa phải sang) trước khi đi nghe Cơ quan tố tụng xin lỗi công khai. (Ảnh: Dân Trí)

8h 35': Các cơ quan tố tụng tỉnh Bình Thuận bắt đầu tiến hành các thủ tục xin lỗi ông Huỳnh Văn Nén. Bà Trần Thị Kim Hương, Phó Chánh án TAND tỉnh Bình Thuận đọc lời xin lỗi và diễn biến vụ việc qua việc kết án oan sai.

Ở vụ án vườn điều, ông Nén và đại gia đình bà Lâm kêu oan chứng minh yếu tố ngoại phạm nhưng không được cơ quan tố tụng tỉnh Bình Thuận xem xét.

Phiên sơ thẩm lần 2 tiếp tục trong các ngày 02-03/8/2004. Trong lời nói sau cùng, cả 5 bị cáo tiếp tục kêu oan. Trong tiếng khóc, tất cả khẳng định không tham gia vụ án giết bà Mỹ. Bị cáo Nguyễn Thị Lâm, Huỳnh Văn Nén cho rằng sở dĩ họ phải khai nhận tội trong các bản cung là vì bị điều tra viên Cao Văn Hùng đánh và đe dọa tính mạng.

Căn cứ vào đơn kháng cáo kêu oan, từ ngày 9-13/3/2005, tại TP Phan Thiết Tòa phúc thẩm Toà án nhân dân tối cao tại TP HCM đã mở phiên tòa xét xử phúc thẩm lần 2 vụ án giết người ở vườn điều xảy ra tại xã Tân Minh, huyện Hàm Thuận.

HĐXX nhận thấy vụ án rất non về chứng cứ buộc tội. HĐXX quyết định hủy toàn bộ án sơ thẩm của TAND tỉnh Bình Thuận, giao hồ sơ cho cấp sơ thẩm để điều tra lại. Với tính chất phức tạp của vụ án, HĐXX đã đề nghị Bộ Công an vào cuộc.

Tháng 12/2005, sau cuộc họp vừa tổ chức của Bộ Công an, Viện kiểm sát nhân dân tối cao và một số đơn vị liên quan, Viện kiểm sát ra quyết định tạm đình chỉ điều tra vụ án, đình chỉ điều tra bị can và hủy quyết định tạm giam các bị can vì không tìm được chứng cứ buộc tội.

Và như vậy, các bị can sẽ được trả tự do. Riêng Huỳnh Văn Nén tiếp tục thụ án do phạm tội trong vụ án giết bà Bông.

8h 32': Đoàn xe của các cơ quan tố tụng đã tiến vào trụ sở UBND Thị trấn Tân Minh, người dân hồi hộp chờ đợi...

Người dân Tân Minh đau xót khi đại gia đình bà Lâm bị án oan, nhà cửa tan nát, 11 đứa trẻ lang bạt kiếm sống, 8 trẻ đã được ông Chủ tịch UBND Thị trấn đưa vào làng SOS. Những tổn thất này không thể tính được bằng tiền.

Tại buổi xin lỗi năm 2006, bà Nguyễn Thị Lâm đề nghị cơ quan tố tụng vào trại giam xin lỗi Huỳnh Văn Nén nhưng không được chấp nhận.

Hầu hết người dân Tân Minh vẫn còn nhớ như in:
Bà Dương Thị Mỹ bị giết tại vườn điều nhà ông Hai Hoàng nên gọi là vụ án vườn điều, được phát hiện vào ngày 19.5.1993.

Tháng 9.1993 Công an tỉnh Bình Thuận đình chỉ điều tra vụ án vì không tìm ra thủ phạm

Ngày 23.4.1998, bà Lê Thị Bông trú tại Tân Minh bị giết, một ngày sau Huỳnh Văn Nén bị bắt. Ông Nén là người nghiện rượu, trong lúc cùng nhậu với bạn, nghe nói bà Năm tép ( bà Bông) bị giết, ông Nén vạ miệng nói là mình giết bà Bông, thế là ông Nén nằm trong diện tình nghi.

Vụ án vườn điều được CA Bình Thuận khép lại đã 5 năm, nay bỗng Huỳnh Văn Nén lại khai ra 9 người trong gia đình vợ là thủ phạm giết bà Mỹ vì ghen tuông.

Ngày 12.12.1998, Công an tỉnh phục hồi điều tra vụ án vườn điều, khởi tố 10 người ( có cả Huỳnh Văn Nén và hai trẻ vị thành niên)

20.11.1999, Phó thủ trưởng CQ điều tra CA tỉnh BT – Trung tá đinh kỳ đáp đã ký kết luận điều tra vụ án giết người, cướp tài sản công dân.

Trụ sở UBND Thị Trấn Tân Minh trong buổi xin lỗi công khai sáng nay đối với ông Huỳnh Văn Nén. (Ảnh: Dân Trí).

8h 12': Lúc này, đại diện các cơ quan tố tụng tỉnh Bình Thuận chưa có mặt tại UBND Thị trấn Tân Minh như dự kiến, nhưng theo ghi nhận của PV PhapluatPlus thì từ 7h30', rất đông người dân đã có mặt để chờ đợi lời xin lỗi với ông Huỳnh Văn Nén.

Cũng tại nơi này, 9 năm về trước, ngày 20/1/2006 các cơ quan tố tụng tỉnh Bình Thuận cũng đã tổ chức xin lỗi công khai đại gia đình bà Nguyễn Thị Lâm (mẹ vợ HUỳnh Văn Nén - nạn nhân trong vụ án oan sai giết bà Dương Thị Mỹ).

Ông Nguyễn Ngọc Quang, Phó Chánh án Tòa án nhân dân tỉnh Bình Thuận, nói lời xin lỗi vì án oan sai đã gây tổn thất lớn cho đại gia đình bà Lâm.

Bà Nguyễn Thị Lâm nói lời cảm ơn các cơ quan tố tụng đã sớm giải oan cho đại gia đình bà, song bà và con cái đã ngồi tù oan, người ít nhất là 5 năm, người nhiều nhất là 7 năm.

Ông Huỳnh Văn Nén (giữa) chính thức được minh oan sau hơn 17 năm ngồi tù oan. Ảnh: VTC.VN

Như vậy, trải qua 17 năm 5 tháng tù oan về tội giết người, cướp của, ông Huỳnh Văn Nén đã được trả tự do để trở về với gia đình...Theo cáo trạng, tối 23/4/1998, tại xã Tân Minh, nay là thị trấn Tân Minh (Hàm Tân, Bình Thuận), bà Lê Thị Bông bất ngờ bị sát hại.

Ngày 17/5/1998, Công an tỉnh Bình Thuận bắt ông Huỳnh Văn Nén, ngụ thị trấn Tân Minh, huyện Hàm Tân (Bình Thuận) để điều tra vụ án. Ông Nén bị cho là dùng đoạn dây thừng làm hung khí giết bà Lê Thị Bông cướp chiếc nhẫn.

Ngày 31/8/2000, ông Nén bị TAND tỉnh Bình Thuận xử phạt tù Chung thân về các tội “Giết người”, “Cướp tài sản” và “Cố ý hủy hoại tài sản của công dân”.

Trong thời gian này, phạm nhân Nguyễn Phúc Thành đang cải tạo tại trại giam Sông Cái, Ninh Thuận, đã làm đơn tố giác hai người bạn của mình (ngụ cùng địa phương, nghiện ma túy và thường xuyên trộm cắp tài sản) chính là hung thủ giết bà Bông. Từ đó, người cha già của ông Nén ròng rã kêu oan cho con.

Trong thời gian bị điều tra với cáo buộc là hung thủ giết bà Bông, ông Nén còn được xác định là có liên quan đến vụ án bà Dương Thị Mỹ bị giết đêm 18/3/1993, nổi tiếng với tên gọi “vụ án vườn điều”. Trong vụ án này, ông Nén bị TAND tỉnh Bình Thuận kết án 6 năm tù về tội Giết người.

Tháng 11/2014, TAND Tối cao đã chấp nhận kháng nghị của Viện Kiểm sát Nhân dân tối cao, tuyên hủy án sơ thẩm về phần tội danh và hình phạt với ông Nén để điều tra lại. Sau đó, VKSND tỉnh Bình Thuận đã bàn giao hồ sơ cho công an tỉnh này điều tra nhưng không có cơ sở buộc tội ông Nén.

Ngày 26/12/2005, Cơ quan CSĐT, Bộ Công an quyết định đình chỉ điều tra đối với các bị can trong “vụ án vườn điều”. Sau đó, họ được trả tự do, được các cơ quan pháp luật xin lỗi công khai và được bồi thường oan sai. Riêng ông Nén không được bồi thường oan sai trong “vụ án vườn điều”, tiếp tục thụ án tù chung thân tại vụ án bà Bông.

Gần 16 năm sau, ngày 12/11/2014, Tòa Hình sự TAND Tối cao đã tuyên hủy phần quyết định đối với Huỳnh Văn Nén về tội “Giết người”, “Cướp tài sản ” và tổng hợp hình phạt trong bản án hình sự sơ thẩm ngày 31/8/2000 của TAND tỉnh Bình Thuận để điều tra lại theo thủ tục chung.

Xét thấy cần phải tiếp tục tạm giam đối với Huỳnh Văn Nén để phục vụ việc điều tra lại vụ án. Cơ quan điều tra Công an tỉnh Bình Thuận ra Lệnh tạm giam số 10 ngày 6/1/2015 đối với bị can Huỳnh Văn Nén; thời hạn tạm giam 4 tháng. Lệnh tạm giam đã được VKSND tỉnh Bình Thuận ra quyết định phê chuẩn số 2 ngày 9/1/2015.

Chiều 23/1/2015, Cơ quan điều tra Công an tỉnh Bình Thuận đã tiếp nhận 6 bộ hồ sơ của các luật sư bào chữa cho Huỳnh Văn Nén. Các luật sư cùng ông Huỳnh Văn Truyện (bố bị cáo Huỳnh Văn Nén) rất vui mừng khi cơ quan điều tra tiếp nhận đơn.

Ngày 5/2/2015, Công an tỉnh Bình Thuận đã đến huyện Hàm Tân, tỉnh Bình Thuận để khảo sát hiện trường vụ án Huỳnh Văn Nén.

Ngày 5/5/2015, 4 luật sư nhận bào chữa cho phạm nhân Huỳnh Văn Nén đã cùng nhau ký đơn kiến nghị khẩn cấp gửi Cơ quan CSĐT Công an tỉnh và VKSND tỉnh Bình Thuận, đề nghị đình chỉ vụ án, trả tự do cho phạm nhân.

Chiều 22/10/2015, công an tỉnh Bình Thuận đã chủ động liên hệ với gia đình ông Nén thông báo về việc mắt ông Nén bị kém. Đồng thời kêu gia đình đưa ông Nén về sau 18 năm ngồi tù. Chiều cùng ngày, người nhà ông Nén đã có mặt tại trại giam công an tỉnh Bình Thuận (thành phố Phan Thiết) để đưa ông Nén về.

Sáng ngày 28/11/2015, tại UBND thị trấn Tân Minh, Hàm Tân, Bình Thuận, đại tá Phạm Thật, Phó Giám đốc Công an tỉnh Bình Thuận, Thủ trưởng Cơ quan CSĐT, Công an tỉnh Bình Thuận đã trao cho ông Huỳnh Văn Nén quyết định đình chỉ điều tra bị can đối với ông.

Chiều 1/12, nguồn tin của báo Tuổi Trẻ từ một vị lãnh đạo một cơ quan tiến hành tố tụng Bình Thuận cho biết phương án bồi thường oan sai cho ông Huỳnh Văn Nén đã được họp bàn.Theo đó, dự kiến ông Huỳnh Văn Nén sẽ được bồi thường nhiều tỉ đồng trong vụ án oan giết bà Lê Thị Bông. Nếu thương lượng không thành, ông Huỳnh Văn Nén có thể khởi kiện ra tòa để yêu cầu bồi thường những thiệt hại về vật chất, tinh thần mà ông đã chịu đựng trong suốt hơn 17 năm ông bị bắt giam oan sai.