Mường Ảng (Điện Biên): Người dân “sống trong sợ hãi” khi doanh nghiệp nổ mìn khai thác đá

Mỏ đá Búng Lao của Công ty TNHH Tới Hạnh tại xã Búng Lao được UBND tỉnh Điện Biên cấp phép khai thác tháng 5/2021, thời gian khai thác là 18 năm.

Quá sức chịu đựng của người dân

Người dân sống gần khu vực mỏ đá cho biết, trước đây cuộc sống của họ rất yên bình nhưng từ lúc mỏ đá hoạt động mọi thứ đều đảo lộn từ sinh hoạt đến sản xuất bởi tiếng ồn, rung chấn và bụi đá.

Ông Lò Văn Thoan (xã Búng Lao) bức xúc nói: Mỗi khi mỏ đá hoạt động thì tiếng ồn, rung chấn, bụi bặm… không ai có thể chịu nổi. Khi nghiền đá, tiếng ồn phát ra rất to đến nỗi hai người đối diện nói chuyện, không thể nghe thấy tiếng của nhau.

Theo ông Thoan, người lớn còn đỡ chỉ thương các cháu nhỏ trong nhà không ngồi tập trung học được vì quá ồn.

Ngoài tiếng ồn ra thì bụi bặm từ mỏ đá theo gió bay đến bám vào nhà cửa, cây cối… cũng rất khó chịu. Thời gian này, trời mưa nên đỡ hơn chút, chứ mấy hôm trời nắng khô không thể chịu được. Trong các cuộc họp, ông cũng đã ý kiến về việc này nhưng không có kết quả.

Mỏ đá mới khai thác được hơn 2 năm nhưng đã bị người dân phản ứng gay gắt vì làm ảnh hưởng đến cuộc sống sinh hoạt của họ.

Do ở gần vi trí mỏ đá nhất nên ngôi nhà của vợ chồng nhà chị Lò Thị Tiển bị ảnh hưởng nghiêm trọng hơn. “Ngôi nhà của gia đình tôi xây cách đây 5 năm đẹp đẽ, khang trang nhưng khi doanh nghiệp về đây nổ mìn để khai thác đá thì tường nhà xuất hiện rất nhiều vết nứt lớn.

Lúc mỏ đá cho nổ mìn, tiếng nổ phát ra rất to khiến ngôi nhà rung lên bần bật như đang động đất. Mọi người rất sợ vì tưởng chừng nhà sắp đổ. Cứ thế này không biết điều xấu gì sẽ xảy đến”, chị Tiển nói.

Ngôi nhà sàn của bà Tòng Thị Lải không những bị rung lắc mà còn bị nghiêng hẳn sang một bên trông như sắp bị đổ sập.

Theo bà Lải có những ngày công ty cho nghiền đá xuyên trưa còn buổi tối thì làm đến 9, 10 giờ đêm, bà con muốn nghỉ ngơi cũng không nghỉ được.

Ngôi nhà sàn của bà Tòng Thị Lải bị nghiêng hẳn sang một bên trông như sắp đổ.

Không dám ý kiến nhiều vì sợ bị thù

Từ phản ánh của người dân, những ngày đầu tháng 7/2024, phóng viên Báo Pháp luật Việt Nam có mặt tại Búng Lao để ghi nhận thực tế.

Theo quan sát, khoảng cách từ mỏ đá đến nhà các hộ dân khoảng 200 mét; xung quanh mỏ đá là nương rẫy bà con trồng ngô; ngay dưới chân mỏ đá là hệ thống xay nghiền đá quy mô khá lớn được lắp đặt kiên cố.

Điều đáng nói, con đường vào khu vực sản xuất của người dân đi qua mỏ đá, tiềm nguy cơ mất an toàn rất cao.

Mỏ đá khai thác có dấu hiệu không đúng quy định, không cắt tầng khai thác, khai thác vách đứng...

Ngoài những phản ánh của người dân về tiếng ồn, rung chấn, bụi… thì việc khai thác tại mỏ đá này còn có nhiều dấu hiệu không đúng quy định pháp luật, không cắt tầng khai thác, khai thác vách đứng để lại nhiều đá om, đá treo, hàm ếch, tiềm ẩn nguy cơ gây mất an toàn, ảnh hưởng đến tính mạng người lao động…

Ngôi nhà cấp 4 của chị Lò Thị Tiển bị rạn nứt.

Tài sản bị huỷ hoại, tính mạng bị ảnh hưởng… bức xúc, mệt mỏi, lo sợ nên người dân đã ý kiến lên chính quyền địa phương và công ty nhưng cũng không dám ý kiến nhiều vì sợ sẽ bị thù, rồi đến làm khó cho gia đình.

Cũng có một số người can đảm đến tận nơi ý kiến với Chủ tịch UBND xã Búng Lao, sau đó có cán bộ xã đến xem, nhưng từ đó không thấy ai nói gì, còn phía Công ty khai thác đá vẫn im lặng như những tảng đá không hồn.

Vết nứt tại ngôi nhà của chị Lò Thị Tiển.

Đã kiểm tra nhưng chưa có kết quả

Để làm rõ những phản ánh của người dân, phóng viên đã liên hệ làm việc với UBND xã Búng Lao. Tại trụ sở xã có bà Lường Thị Thanh (Phó chủ tịch UBND xã) và ông Lường Văn Thời (địa chính xã) xác nhận chính quyền có nhận được phản ánh về việc doanh nghiệp nổ mìn làm nứt nhà.

Sau khi nhận được tin lãnh đạo xã đã cử cán bộ đến để xem và chụp ảnh lưu lại các vết nứt. Còn những nội dung khác xã chưa nhận được phản ánh gì.

Theo lãnh đạo xã Búng Lao, đối với mỏ đá của Công ty TNHH Tới Hạnh xã cũng hay đi nhắc nhở doanh nghiệp khi khai thác việc sử dụng thuốc nổ và thời gian làm việc phải theo khung giờ đăng ký, cam kết.

Phương tiện của đoàn công tác ngành tài nguyên môi trường đến kiểm tra tại mỏ đá Búng Lao.

Điều đáng nói, mặc dù chính quyền xã là đơn vị trực tiếp giám sát hoạt động mỏ đá tại địa phương, tuy nhiên khi phóng viên đề cấp đến các thủ tục pháp lý của đơn vị khai thác thì xã lại nói rằng sẽ tổng hợp và cung cấp sau.

Theo thông tin từ Phòng Tài nguyên và Môi trường huyện Mường Ảng, cuối tháng 5/2024, UBND tỉnh Điện Biên đã lập Đoàn kiểm tra việc chấp hành các quy định của pháp luật trong hoạt động khai thác khoáng sản đá làm vật liệu xây dựng thông thường của Công THNHH Tới Hạnh.

Khu vực nghiền đá và bãi tập kết vật liệu.

Đầu tháng 7/2024 Đoàn Kiểm tra đã xuống kiểm tra về các nội dung: Đất đai, khoáng sản, môi trường… Quá trình kiểm tra, xác định mỏ đá có một số tồn tại. Tuy nhiên, hiện chưa có báo cáo kết quả kiểm tra cụ thể, khi nào có kết quả Phòng TNMT huyện sẽ cung cấp sau.

Với thời gian khai thác mỏ kéo dài, tránh ảnh hưởng đến tài sản và cuộc sống của người dân, chính quyền địa phương cần có giải pháp cụ thể, kịp thời chấn chỉnh hoạt động khai thác đá của Công ty TNHH Tới Hạnh. Hạn chế sự ảnh hưởng về môi trường, khói bụi, tiếng ồn, rung chấn… đảm bảo đời sống, sản xuất cho người dân.

Báo Pháp luật Việt Nam sẽ tiếp tục thông tin sự việc!./.