“Lễ hội Vía Bà Chúa Xứ núi Sam” đón bằng UNESCO ghi danh là Di sản văn hoá phi vật thể đại diện của nhân loại

Trước đó, ngày 4/12/2024, tại Paraguay, trong khuôn khổ kỳ họp lần thứ 19 Ủy ban liên Chính phủ Công ước 2003 về bảo vệ di sản văn hóa phi vật thể, “Lễ hội vía Bà Chúa Xứ núi Sam” của Việt Nam đã chính thức được UNESCO ghi danh Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại.

Tham dự lễ đón bằng của UNESCO có ông Nguyễn Tấn Dũng - Nguyên Ủy viên Bộ Chính trị, nguyên Thủ tướng Chính phủ; Đại tướng Lê Hồng Anh - Nguyên Ủy viên Bộ Chính trị, nguyên Thường trực Ban Bí thư Trung ương Đảng; ông Mai Văn Chính - Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Phó Thủ tướng Chính Phủ; ông Hoàng Đạo Cương - Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch; ông Ngô Lê Văn - Thứ trưởng Bộ Ngoại giao; ông Lê Hồng Quang - Bí thư Tỉnh ủy An Giang; ông Hồ Văn Mừng - Chủ tịch UBND tỉnh An Giang cùng các lãnh đạo, nguyên lãnh đạo Trung ương và địa phương.

Lễ hội Vía Bà Chúa Xứ núi Sam diễn ra từ ngày 22 đến ngày 27 tháng 4 Âm lịch, là các nghi thức tâm linh và diễn xướng nghệ thuật thể hiện sự biết ơn đối với Mẹ Đất - Mẹ Xứ sở của cộng đồng các dân tộc Việt, Chăm, Khmer và Hoa tại địa phương. Tục lễ Bà, tham gia lễ hội để thỏa mãn niềm tin và sự mong cầu về sức khỏe, bình an và tài lộc của cư dân vùng Tây Nam Bộ.

Tại buổi lễ, ông Jonathan Baker - Trưởng đại diện UNESCO Việt Nam đã trao bằng của UNESCO ghi danh “Lễ hội Vía Bà Chúa Xứ núi Sam” vào danh sách Di sản Văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại cho lãnh đạo Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch. Sau đó, ông Hoàng Đạo Cương - Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch trao bằng ghi danh của UNESCO cho lãnh đạo tỉnh An Giang.

Ông Thái Công Nô - Hội Quý tế, Ban Quản trị Lăng Miếu Núi Sam, đại diện nhân dân TP Châu Đốc và tỉnh An Giang, chia sẻ vui mừng khi đón tin “Lễ hội Vía Bà Chúa Xứ núi Sam” đã được UNESCO ghi danh vào danh sách Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại.

“Cộng đồng xin cam kết sẽ cùng với các cấp chính quyền, tiếp tục giữ gìn, phát huy giá trị di sản, giữ gìn sự trang nghiêm trong thực hành tín ngưỡng. Đồng thời, góp phần giới thiệu những giá trị tốt đẹp của lễ hội đến với du khách. Đặc biệt, chúng tôi sẽ trao truyền thực hành nghi lễ để đào tạo đội ngũ kế thừa nhằm gìn giữ giá trị, ý nghĩa của nghi thức; góp phần bảo tồn, quảng bá nét đẹp văn hóa, hình ảnh vùng đất, con người An Giang đến nhân dân trong và ngoài nước” - ông Thái Công Nô chia sẻ.

Phát biểu tại lễ đón bằng của UNESCO, ông Lê Hồng Quang - Bí thư Tỉnh ủy An Giang chia sẻ, sự kiện “Lễ hội vía Bà Chúa Xứ núi Sam” được UNESCO ghi danh là Di sản văn hóa phi phi vật thể đại diện của nhân loại chính là sự công nhận của cộng đồng quốc tế về những giá trị đặc sắc của lễ hội cả về lịch sử, văn hóa, tâm linh. Đây là di sản văn hóa phi vật thể thứ 16 của Việt Nam, là di sản văn hóa phi vật thể thứ 2 của khu vực Nam Bộ (cùng với Nghệ thuật Đờn ca tài tử) được UNESCO ghi danh.

“Đây là phần thưởng vô giá, khẳng định tính toàn vẹn, tính xác thực và giá trị nổi bật toàn cầu của di sản, giúp cho cộng đồng sở hữu di sản nhận thức đầy đủ hơn về giá trị của lễ hội trong kho tàng di sản văn hóa phi vật thể của dân tộc. Qua đó, nâng cao lòng tự hào, ý thức trách nhiệm, hướng đến những biện pháp thiết thực để bảo tồn, phát huy giá trị của di sản”, ông Lê Hồng Quang chia sẻ.

Phát biểu tại buổi lễ, Phó Thủ tướng Chính phủ Mai Văn Chính bày tỏ mong muốn các tổ chức quốc tế, đặc biệt là UNESCO, tiếp tục đồng hành cùng Việt Nam trong công tác bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống, lan tỏa tinh hoa văn hóa dân tộc trong dòng chảy văn hóa nhân loại. Văn hóa là nền tảng tinh thần của xã hội, là hồn cốt của dân tộc, đồng thời là động lực quan trọng thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội. Phát huy văn hóa chính là phát huy sức mạnh nội sinh, khơi dậy lòng yêu nước, tự hào dân tộc và khát vọng xây dựng đất nước phồn vinh, hạnh phúc.

Để tiếp tục giữ gìn và phát huy giá trị của “Lễ hội Vía Bà Chúa Xứ Núi Sam” Phó Thủ tướng đề nghị Đảng bộ, chính quyền và nhân dân tỉnh An Giang cùng các bộ, ban, ngành, địa phương bảo vệ không gian văn hóa của di sản, đảm bảo sự hài hòa giữa bảo tồn và phát triển, giữ gìn cảnh quan linh thiêng của núi Sam.

Cùng với đó, gìn giữ nghi lễ truyền thống, đảm bảo tính nguyên bản, trang nghiêm, để thế hệ sau tiếp nối và cảm nhận được giá trị linh thiêng của lễ hội; nâng cao nhận thức cộng đồng về giá trị di sản thông qua giáo dục, tuyên truyền, để mỗi người dân và du khách tham gia lễ hội đều hiểu và trân trọng bản sắc văn hóa đặc sắc này.

“Phát triển du lịch văn hóa theo hướng bền vững, chuyên nghiệp, thân thiện, xây dựng hệ thống hạ tầng đồng bộ, bảo vệ môi trường và gìn giữ cảnh quan của di sản. Đồng thời, đẩy mạnh quảng bá hình ảnh di sản, để mỗi người dân trở thành một đại sứ văn hóa, lan tỏa giá trị và quảng bá lễ hội ra thế giới, đặc biệt trên các nền tảng số”, Phó Thủ tướng Chính phủ Mai Văn Chính chia sẻ.