Để hạn chế tình trạng một bộ phận phóng viên lợi dụng nghề nghiệp sách nhiễu tổ chức, doanh nghiệp, trước tiên lãnh đạo cơ quan báo chí phải chịu trách nhiệm về hoạt động của phóng viên.
Không ít những tờ báo, tạp chí phải tự trang trải kinh phí. Khó khăn trong hoạt động cộng với lòng tham khiến cho quy định pháp luật chưa được thực thi; quy tắc đạo đức nghề nghiệp bị buông lỏng; trách nhiệm chưa thực sự rõ ràng trong nhiều khâu quản lý, điều động phóng viên khi tác nghiệp...là nguyên nhân chính của tình trạng lợi dụng hoạt động báo chí quấy nhiễu người dân, tổ chức, doanh nghiệp.
VietNamNet có cuộc trao đổi với Trưởng Ban Kiểm tra (Hội Nhà báo Việt Nam) Phan Hữu Minh về thực trạng một số phóng viên quấy nhiễu cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp, cá nhân thời gian qua. Vấn đề đạo đức báo chí hiện nay đang ngày càng “nóng” hơn bao giờ hết. Trước những vụ nhà báo tống tiền cá nhân, doanh nghiệp, ông có suy nghĩ gì?
Những tiêu cực trong nghề báo là một điều đáng buồn. Ai cũng buồn, những người trong nghề lại càng buồn hơn.
Chúng ta đã có Luật Báo chí 2016, quy định những vấn đề được và không được làm trong hoạt động báo chí. Hội Nhà báo Việt Nam là cơ quan bảo vệ quyền lợi hợp pháp, chính đáng của người làm báo cũng như tạo mọi điều kiện để cho nhà báo hoạt động.
Trưởng Ban Kiểm tra Phan Hữu Minh. Ảnh: Hội Nhà báo Việt Nam
Hội đã ban hành 10 điều quy định về đạo đức nghề nghiệp người làm báo. Những điều này đã nói rất rõ việc nghiêm cấm, lên án rồi đề nghị trừng trị những hoạt động "làm tiền" của báo chí, dùng nghề nghiệp để trục lợi, nhưng nó vẫn xảy ra.
Hiện có khoảng 25 nghìn người là hội viên Hội Nhà báo Việt Nam. Đây là lực lượng rất đông đảo, hàng ngày cung cấp rất nhiều thông tin. Ngoài cung cấp thông tin tích cực cũng có những thông tin chưa được chuẩn mực như không đầy đủ, vi phạm bản quyền, suy diễn, tính xây dựng trong báo chí không cao. Đây là những thứ luật đã cấm nhưng vẫn xảy ra. Đó là việc đau lòng.
Vì sao lại xảy ra tình trạng này? Có không ít những tờ báo, tạp chí phải tự trang trải kinh phí. Chính vì thế có những tờ báo, tạp chí thiên lệch trong quá trình hoạt động, tập trung vào làm kinh tế nhiều hơn là làm báo.
Có những cơ quan báo chí sinh ra nhưng cơ quan chủ quản không cung cấp tài chính. Điều đó tạo ra áp lực cho cơ quan báo chí đó phải có nguồn thu để duy trì hoạt động.
Ngoài ra, lượng người làm báo ngày càng đông đảo nhưng việc làm trong các cơ quan báo chí ngày càng hạn chế. Những cộng tác viên, người chuyên làm kinh tế của cơ quan báo chí lợi dụng việc làm quảng cáo để thực hiện những "động tác" làm tiền cho cá nhân, tập thể.
Hầu hết những người này không phải là những hội viên hay nhà báo được đào tạo trong nghề, chủ yếu là những người đến làm hợp đồng để với mục đích làm kinh tế.
So với hoạt động báo chí hàng ngày của 25 nghìn người làm báo thì tỷ lệ những người bị bắt do tống tiền không lớn, nhưng nó lại là “con sâu rất to làm rầu nồi canh”.
Ông hình dung như thế nào về những phóng viên với cách làm báo hay được gọi là "đếm tầng", bảo trợ đen, phóng viên IS, đánh đấm hội đồng?
Đây là một vấn nạn, mục đích cuối cùng vẫn là tiền. Có những người không được giáo dục nhưng lỗi cũng ở một số cơ quan báo chí trong khâu quản lý. Thậm chí, có những cơ quan báo chí còn khoán cho họ nên họ tìm mọi cách để làm tiền. Đấy là cái rất xấu, phải nghiêm trị.
Phê phán những hoạt động không trong sáng
Theo ông, những thói xấu dễ mắc phải nhất của nhà báo hiện nay là gì?
Một trong những thói xấu lớn nhất là nhà báo không có tâm với nghề nghiệp. Tôi nghĩ, nếu không có tâm thì đừng có làm báo.
Làm kinh tế cũng rất chính đáng, làm hợp đồng giúp các đơn vị quảng bá là hết sức bình thường, đúng pháp luật. Nhưng nấp sau hoạt động báo chí để làm những động tác không trong sáng thì mới đáng phê phán, chứ không ai phê phán làm kinh tế báo chí.
Ông đánh giá thế nào về hiện tượng “sáng đăng - trưa gặp - chiều gỡ” của nhiều tờ báo điện tử?
Có hai vế. Thứ nhất, không phải tất cả đăng sau đó gỡ đi đều là không trong sáng. Có những lúc người ta nhận thức chưa đủ thông tin, do tính nhanh nhạy của báo chí, tức thì của thông tin nên có sơ suất. Nghề báo có việc đính chính, đã trót sai thì nói lại.
Thứ hai, đăng lên rồi gỡ với động cơ kiếm tiền, rồi gỡ ra. Vì sao lại gỡ thì nhiều người ta hiểu được là có tiêu cực ở đấy.
Theo ông cần làm gì để ngăn chặn những hành vi vi phạm đạo đức nghề nghiệp, lợi dụng nghề báo cao quý để trục lợi?
Người làm kinh tế báo chí của những tờ báo phải không là người làm báo, phải rạch ròi, không lẫn lộn giữa làm chuyên môn nghiệp vụ với làm kinh tế.
Bên cạnh việc bênh vực quyền lợi hợp pháp chính đáng của hội viên, những người làm báo, Hội Nhà báo Việt Nam cũng thường xuyên xử lý, nhắc nhở, đôn đốc thực hiện các quy định về đạo đức người làm báo, góp phần cùng cơ quan chức năng làm sáng tỏ nhiều vụ việc.
Các cơ quan báo chí phải thực hiện đúng tôn chỉ mục đích. Trong từng cơ quan báo chí phải thực hiện nghiêm cẩn hoạt động tác nghiệp. Phóng viên phải có thẻ nhà báo, giấy giới thiệu đi công tác. Giấy giới thiệu phải đúng mẫu, đúng thời gian, quy định, người ký phải chịu trách nhiệm. Lãnh đạo cơ quan báo chí phải chịu trách nhiệm về hoạt động của phóng viên...
Trong không khí dân chủ, phấn khởi của ngày bầu cử, đồng bào các dân tộc thiểu số ở xã Nậm Cắn, tỉnh Nghệ An đã tích cực tham gia thực hiện quyền và nghĩa vụ công dân. Ngay từ sáng sớm, bà con các dân tộc trên địa bàn đã có mặt tại các khu vực bỏ phiếu, nghiêm túc lựa chọn những đại biểu tiêu biểu, xứng đáng.
Ngày 10/3, tại Hà Nội, Cục Quản lý Thi hành án dân sự (THADS) và Báo Pháp luật Việt Nam (PLVN) Bộ Tư pháp phối hợp tổ chức Lễ ký kết Quy chế phối hợp truyền thông trong lĩnh vực THADS, thi hành án hành chính và công bố Thể lệ Cuộc thi “Chuyện nghề THADS” lần thứ 2.
Chiều ngày 3/3, Bộ trưởng Bộ Tư pháp - Nguyễn Hải Ninh đã có buổi làm việc với Báo Pháp luật Việt Nam về chương trình công tác và kế hoạch truyền thông chính sách năm 2026.
Mùa tuyển quân năm 2026 của Công an tỉnh Phú Thọ ghi nhận nhiều điểm sáng về chất lượng nguồn tuyển với 98 đảng viên, 145 công dân có trình độ đại học, cao đẳng và 6 nữ cử nhân xuất sắc tình nguyện lên đường thực hiện nghĩa vụ Công an nhân dân.
Tháng 02/2026, Kho bạc Nhà nước (KBNN) tiếp tục ghi dấu ấn trong cải cách hành chính khi 100% thủ tục thuộc lĩnh vực kho bạc đã được tích hợp lên Cổng Dịch vụ công Quốc gia và cung cấp ở mức dịch vụ công trực tuyến toàn trình.
Từ ngày 15/3/2026, người dân sẽ không còn phải xin xác nhận số CMND 9 số hoặc số định danh cá nhân đã hủy khi thực hiện thủ tục hành chính. Thông tin này được tích hợp và khai thác trực tiếp qua mã QR trên thẻ Căn cước và ứng dụng định danh điện tử.
Chiều 17/3, nhân dịp Kỷ niệm 96 năm Ngày thành lập Đảng bộ thành phố (TP) Hà Nội (17/3/1930 - 17/3/2026), Báo Pháp luật Việt Nam đã vinh dự nhận giải thưởng tại Lễ trao Giải Báo chí về xây dựng Đảng và hệ thống chính trị TP Hà Nội lần thứ VIII - năm 2025
Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an đã khởi tố vụ án và 14 bị can liên quan đến hàng loạt sai phạm nghiêm trọng trong lĩnh vực môi trường, khai thác tài nguyên và kế toán xảy ra tại Tập đoàn Hóa chất Đức Giang.
Theo Báo cáo từ Uỷ ban MTTQ xã Minh Đài, tỉnh Phú Thọ, trong ngày hôm nay 15/3, 100% các cử tri trên địa bàn đã hoàn thành quyền và nghĩa vụ bầu cử, gửi trọn niềm tin kỳ vọng của mình vào các đại biểu được bầu chọn.
Ngày 17/3, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh An Giang đã tống đạt quyết định khởi tố vụ án, khởi tố bị can và thi hành Lệnh bắt bị can để tạm giam đối với Trần Văn Ngọc, sinh năm 1992 để điều tra về hành vi “Cố ý gây thương tích” và “Sử dụng trái phé
Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an đã khởi tố vụ án và 14 bị can liên quan đến hàng loạt sai phạm nghiêm trọng trong lĩnh vực môi trường, khai thác tài nguyên và kế toán xảy ra tại Tập đoàn Hóa chất Đức Giang.
Ngày 17/3, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh An Giang đã tống đạt quyết định khởi tố vụ án, khởi tố bị can và thi hành Lệnh bắt bị can để tạm giam đối với Trần Văn Ngọc (SN 1992, phường Châu Đốc, tỉnh An Giang) để điều tra về hành vi “Cố ý gây thương tích” và “Sử dụng trái phép vũ khí quân dụng”.
Ngày 15/3/2026, Phòng Cảnh sát Hình sự Công an tỉnh Đồng Nai chủ trì, phối hợp Công an xã Phước Thái đồng loạt ra quân, triệt xóa thành công 2 tụ điểm đánh bạc dưới hình thức mua bán số lô, số đề trên địa bàn xã Phước Thái.
Lực lượng chức năng Công an tỉnh Bắc Ninh vừa tiến hành khởi tố, bắt tạm giam đối tượng Nguyễn Gia Huy (16 tuổi) để điều tra về hành vi trộm cắp tài sản.
Ngày 16/3, Phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy Công an tỉnh Sơn La thông tin, vừa phối hợp bắt giữ đối tượng vận chuyển trái phép 3 bánh heroine.
Công an TP Đà Nẵng đang tìm bị hại trong vụ án “Làm giả con dấu, tài liệu của cơ quan, tổ chức; Sử dụng con dấu hoặc tài liệu giả của cơ quan, tổ chức” và “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản” xảy ra tại Trung tâm Vật lý trị liệu The Ka.
Chi cục Quản lý thị trường tỉnh Đắk Lắk vừa hoàn tất hồ sơ chuyển Cơ quan Cảnh sát điều tra -Công an tỉnh Đắk Lắk để truy cứu trách nhiệm hình sự với đối tượng vụ sản xuất gần 90 tấn phân bón giả.
Ngày 4/6, Tổng Bí thư Tô Lâm và Đoàn công tác Trung ương đã có buổi làm việc với Ban Thường vụ Tỉnh ủy Kiên Giang và Thường trực Tỉnh ủy An Giang về tình hình triển khai các nghị quyết, kết luận của Trung ương; công tác tổ chức bộ máy; quốc phòng, an ninh
Công an tỉnh Tiền Giang đang tiến hành điều tra, làm rõ vụ một chủ doanh nghiệp kinh doanh lúa gạo nghi bị lừa đảo trên không gian mạng với số tiền trên 420 tỷ đồng.
Gần 1 tháng nay trên tuyến tỉnh lộ 337 và Quốc lộ 279 đoạn từ xã Thống Nhất đến cảng Làng Khánh (TP Hạ Long), thường xuyên xuất hiện hàng chục xe tải lớn chở đất chạy rầm rập suốt ngày đêm, cuốn theo bụi mù mịt.
Chiều 17/3, Bộ Tư pháp tổ chức Hội nghị công bố quyết định của Thủ tướng Chính phủ về việc bổ nhiệm đồng chí Nguyễn Thanh Tú, Vụ trưởng Vụ Pháp luật Dân sự - Kinh tế giữ chức Thứ trưởng Bộ Tư pháp.
