Giảm mức đóng bảo hiểm thất nghiệp về 0% khi sử dụng lao động khuyết tật

Trong quá trình xây dựng Luật Việc làm năm 2025, chính sách bảo hiểm thất nghiệp được đặt trong tổng thể các quan điểm, định hướng cải cách.

Trong bối cảnh đó, ông Trần Tuấn Tú, Trưởng phòng Bảo hiểm thất nghiệp, Cục Việc làm (Bộ Nội vụ), cho biết chính sách đối với người lao động là người khuyết tật được lựa chọn để đưa vào luật.

Dù không được thiết kế như một chế độ riêng biệt, mà được quy định trong phần tham gia và đóng, nhưng về bản chất đây là một chính sách hỗ trợ mới.

Cụ thể, quy định giảm mức đóng cho người sử dụng lao động khi sử dụng người lao động là người khuyết tật nhằm tạo thêm cơ hội việc làm cho nhóm lao động này, đồng thời giúp doanh nghiệp giảm chi phí.

Trên thực tế, khi sử dụng lao động là người khuyết tật, doanh nghiệp thường phải đầu tư thêm về cơ sở vật chất, điều kiện làm việc để đảm bảo phù hợp.

Bên cạnh đó, người lao động khuyết tật cũng có thể gặp những hạn chế nhất định trong cạnh tranh trên thị trường lao động.

Do đó, ông Tú cho rằng, việc giảm mức đóng bảo hiểm thất nghiệp (từ mức tối đa 1%) được xem là một công cụ khuyến khích, hỗ trợ người sử dụng lao động tuyển dụng và sử dụng lao động là người khuyết tật, qua đó góp phần thúc đẩy tính bao trùm và nhân văn của chính sách.

Hiện nay, quy định cho phép giảm mức đóng bảo hiểm thất nghiệp xuống 0% trong thời hạn 12 tháng đối với người sử dụng lao động có sử dụng người lao động là người khuyết tật.

Thêm vào đó, Trưởng phòng Bảo hiểm thất nghiệp cho rằng, thủ tục thực hiện cũng tương đối đơn giản. Người lao động tham gia các loại bảo hiểm bắt buộc như bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp thông qua cơ quan bảo hiểm xã hội, với quy trình chủ yếu thực hiện trực tuyến.

Đồng thời, doanh nghiệp chỉ cần kê khai bổ sung và cung cấp thông tin xác nhận người lao động là người khuyết tật để được áp dụng chính sách.

Việc giảm mức đóng như vậy góp phần khuyến khích, động viên doanh nghiệp thực hiện trách nhiệm xã hội, đồng thời tạo điều kiện để họ tuyển dụng và sử dụng lao động là người khuyết tật, với sự hỗ trợ từ chính sách.

"Đây được xem là bước khởi đầu trong việc mở rộng các chính sách hỗ trợ. Trong quá trình xây dựng, từng có đề xuất áp dụng với nhiều nhóm đối tượng khác, tuy nhiên qua rà soát, một số nhóm đã được hưởng chính sách hỗ trợ riêng từ ngân sách nhà nước.

Đồng thời, việc thiết kế chính sách cũng phải đảm bảo an toàn quỹ", ông Tú nhấn mạnh.

Theo đó, mức đóng được quy định linh hoạt, tối đa 1%, tức là nguồn thu không tăng, trong khi chi có xu hướng tăng do mở rộng đối tượng tham gia, đặc biệt là nhóm lao động ngắn hạn có rủi ro thất nghiệp cao hơn.

Bên cạnh đó, chính sách cũng mở rộng hỗ trợ đào tạo, bồi dưỡng nâng cao trình độ kỹ năng nghề cho người lao động nhằm duy trì việc làm, ngay trong thời gian họ đang làm việc và tham gia bảo hiểm thất nghiệp tại doanh nghiệp.

Trong khi đó, theo quy định tại Bộ luật Lao động, người sử dụng lao động có trách nhiệm hằng năm xây dựng kế hoạch, bố trí kinh phí và tổ chức đào tạo, bồi dưỡng nâng cao kỹ năng nghề cho người lao động.

Chính sách bảo hiểm thất nghiệp vì vậy đóng vai trò hỗ trợ thêm, giúp doanh nghiệp thực hiện tốt hơn trách nhiệm này.

Tuy nhiên, theo Trưởng phòng bảo hiểm thất nghiệp, do người sử dụng lao động có tham gia và đóng góp vào quỹ bảo hiểm thất nghiệp, nên khi gặp khó khăn, họ cũng có thể được hỗ trợ từ quỹ.

Chính vì vậy, chính sách đã mở rộng điều kiện để doanh nghiệp có thể tiếp cận và thụ hưởng các hỗ trợ này.

Đồng thời, phạm vi hỗ trợ cũng được mở rộng, đặc biệt trong lĩnh vực đào tạo, bồi dưỡng nâng cao trình độ kỹ năng nghề cho người lao động. Khi người lao động thất nghiệp, ngoài trợ cấp, còn được hỗ trợ thêm tiền ăn và một số điều kiện cũng được nới lỏng.

Trong bối cảnh đó, nguồn thu của quỹ không tăng do mức đóng được giữ ổn định, nhưng chi có xu hướng tăng do mở rộng đối tượng và chế độ hỗ trợ.

"Vì vậy, chính sách phải giải quyết bài toán cân đối: Vừa tăng quyền lợi, mở rộng hỗ trợ, vừa đảm bảo không tăng mức đóng, nhưng vẫn duy trì khả năng chi trả của quỹ khi người lao động và người sử dụng lao động đủ điều kiện thụ hưởng", ông Tú nhấn mạnh