Du khách nô nức tìm về hội Đền Đông Cuông để chiêm bái và thưởng ngoạn các trò chơi dân gian

Đặc biệt xuân năm nay, bên cạnh các nghi lễ theo truyền thống hàng năm còn có nội dung tổ chức Lễ công bố Quyết định ghi danh “Lễ hội Đền Đông Cuông, huyện Văn Yên, tỉnh Yên Bái” vào danh mục di sản văn hóa phi vật thể Quốc gia do Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch mới công nhận vào ngày 16/01/2023 vừa qua.

Theo Ban Tổ chức Lễ hội, mở đầu là Lễ dâng hương và lễ cúng tiệc tuần truyền thống diễn ra vào lúc 15h00' ngày 01/02/2023 (tức ngày 11 tháng Giêng năm Quý Mão) tại khu Đền chính, Đền Đông Cuông.

Tiếp theo là Lễ công bố Quyết định ghi danh “Lễ hội Đền Đông Cuông, huyện Văn Yên, tỉnh Yên Bái” vào danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia và Khai mạc lễ hội Đền Đông Cuông năm 2023 với chương trình nghệ thuật đặc sắc có chủ đề “Linh thiêng thánh Mẫu Thượng ngàn”. Thời gian: Từ 19h30' - 21h30', ngày 01/02/2023 (ngày 11 tháng Giêng năm Quý Mão) tại Khu vực sân khấu chính tổ chức các hoạt động hội của Đền Đông Cuông (sân đối diện Miếu Cô).

Đặc sắc nhất là màn rước bằng chứng nhận và múa xòe Tày cổ hầu Mẫu, nghi lễ mổ trâu tế, lễ dâng Chúc văn và nghi lễ rước Mẫu sang sông.

Cụ thể: Màn rước Bằng chứng nhận từ khu vực sân khấu vào trong Đền chính kết hợp với màn diễu rước của 300 người dân tộc Tày Khao. Kết thúc là màn múa xòe Tày cổ hầu Mẫu tại khu vực sân chính của Đền. Thời gian: Bắt đầu từ 21h45' - 22h10', ngày 01/02/2023 (ngày 11 tháng Giêng năm Quý Mão). Địa điểm: Di chuyển từ sân khấu chính qua Miếu Cô vào Đền chính.

Nghi lễ mổ trâu do ông Thủ Từ làm thủ tục mổ trâu truyền thống tại cây Mít cổ thụ và nghi lễ tế trâu cả con tại Đền Chính - Đền Đông Cuông. Thời gian: Từ 0h00' đến 4h00' ngày 02/02/2023 (ngày 12 tháng giêng năm Quý Mão).

Lễ dâng Chúc văn với sự tham gia của các đồng chí lãnh đạo tỉnh, lãnh đạo huyện, đại biểu, nhân dân và du khách thập phương diễn ra ở sân trước cửa Đền chính. Thời gian: 07h00' ngày 02/02/2023 (ngày 12 tháng Giêng năm Quý Mão).

Nghi lễ rước Mẫu sang Sông do ông Mo làm lễ xin rước kiệu; giai chay lắp kiệu và thực hiện nghi lễ rước Mẫu sang sông, cụ thể: Rước kiệu Mẫu (Mẹ) từ Đền chính qua sông sang Miếu Đức Ông thăm Đức Ông, kiệu “Ông Báo” (Con) đi tiếp sau kiệu Mẫu (Mẹ). Theo đồng bào Tày xã Đông Cuông và các vùng lân cận quan niệm đây là lễ cưới lại “của Mẫu với Đức Ông” mà hậu duệ họ Hà phải tổ chức. Thời gian: Từ 7h30' - 10h15' ngày 02/02/2023 (ngày 12 tháng Giêng năm Quý Mão).

Nội dung còn lại là nghi lễ cúng chính tiệc truyền thống do ông Thủ Từ và các đại biểu làm lễ cúng từ 10h10' đến 11h00' ngày 02/02/2023 (ngày 12 tháng giêng năm Quý Mão) tại Đền chính - Đền Đông Cuông. Và nội dung tổ chức thi đấu thể thao diễn ra cùng lúc với các nghi lễ trên trong suốt 2 ngày lễ hội với các môn: Kéo co, ném còn, vật dân tộc, đu tiên, bịt mắt bắt vịt - thi đấu tại bãi cát trước cửa Đền chính; Các môn bóng chuyền nam, đẩy gậy: Thi đấu tại khu vực tổ chức các hoạt động hội của Đền (sân đối diện Miếu Cô).

Tự hào vì “Lễ hội Đền Đông Cuông, huyện Văn Yên, tỉnh Yên Bái” được ghi danh vào di sản văn hóa phi vật thể quốc gia, Ủy ban nhân dân huyện Văn Yên khẳng định: Lễ hội được tổ chức nhằm mục đích quảng bá, tôn vinh và bảo vệ, phát huy giá trị văn hóa truyền thống của Lễ hội Đền Đông Cuông. Thông qua Lễ hội tiếp tục mở rộng quảng bá hình ảnh di tích lịch sử cấp Quốc gia Đền Đông Cuông đến với du khách thập phương trong và ngoài nước, từng bước tạo sự đột phá về phát triển du lịch tâm linh, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội địa phương năm 2023 và các năm tiếp theo.

Trước đó, ngày 30/01/2023 (tức ngày 9 tháng Giêng năm Quý Mão 2023) Ủy ban nhân dân huyện Yên Bình, tỉnh Yên Bái long trọng tổ chức Lễ công bố và đón Bằng xếp hạng di tích Quốc gia Đền Thác Bà và Khai mạc Lễ hội Đền Thác Bà xuân Quý Mão 2023. Trong khuôn khổ Lễ hội có nhiều hoạt động phong phú, hấp dẫn như: Triển làm ảnh nghệ thuật “Đất và người Yên Bình – Yên Bái”; Các gian hàng giới thiệu sản phẩm OCOP và đặc sản vùng miền; Tổ chức Giải thể thao: Bóng chuyền da, cờ tướng (cờ người), ném còn, kéo co, đẩy gậy; Tổ chức giao lưu văn nghệ và dân vũ các xã khu vực Thác Bà;… Riêng các tour du lịch tham quan các di tích lịch sử và khám phá danh thắng quốc gia hồ Thác Bà được tổ chức đến hết ngày 30/02/2023.

Đền Đông Cuông là ngôi đền cổ nằm bên dòng sông Hồng thuộc địa phận thôn Bến Đền, xã Đông Cuông, huyện Văn Yên, tỉnh Yên Bái. Từ lâu đã nổi danh là một trong những ngồi Đền linh thiêng. Đền thờ Mẫu Đệ nhị thượng ngàn, Thần vệ Quốc và nghĩa quân dân tộc Tày hi sinh trong cuộc khởi nghĩa Giáp Dần chống thực dân pháp. Quần thể di tích lịch sử văn hóa Quốc gia Đền Đông Cuông gồm có: Đền chính, Miếu Cô, Miếu Cậu, Miếu Thần Linh, ĐộngSơn Trang tại tả ngạn Sông Hồng và Miếu Đức Ông bên hữu ngạn Sông Hồng. Đền Đông Cuông được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch xếp hạng di tích lịch sử văn hóa Quốc gia vào năm 2009.