Doanh nghiệp "né" đóng bảo hiểm xã hội: Phải khởi tố hình sự
Đó là khẳng định của Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam tại Hội nghị Tổng kết chương trình phối hợp giám sát liên ngành về việc thực hiện pháp luật về bảo hiểm xã hội.
Tin nên đọc
Đoàn Giám sát liên ngành của Ủy ban Trung ương (T.Ư) Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, Thanh tra Chính phủ, Bộ LĐTB&XH và Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam đã tiến hành giám sát việc thực hiện pháp luật về bảo hiểm xã hội (BHXH) tại 16 doanh nghiệp (DN) trên địa bàn 6 tỉnh Hà Nam, Nam Định, Phú Yên, Khánh Hòa, Đồng Tháp và An Giang, với thời gian từ ngày 05/10 đến hết ngày 13/11/2015.
60% DN không đóng BHXH
Ông Mai Đức Chính, Phó Chủ tịch Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam cho biết, qua kết quả giám sát thấy cơ bản các DN thực hiện việc ký hợp đồng lao động (HĐLĐ) và đăng ký tham gia đóng BHXH; thực hiện việc quản lý sổ và hồ sơ tham gia BHXH của người lao động; có sổ theo dõi, cập nhật biến động tăng, giảm lao động và chốt số nợ BHXH với cơ quan BHXH hàng tháng.
Hầu hết các DN có giữ lại 2% tiền đóng BHXH và thực hiện việc tạm ứng tiền và thanh quyết toán các chế độ ốm đau, thai sản, dưỡng sức, phục hồi sức khỏe cho người lao động.
Tuy nhiên, tình trạng DN chậm đóng BHXH là thường xuyên và phổ biến. Có tới 60% DN không đóng BHXH, 15/16 DN chậm đóng. Trong đó, cá biệt có 3 DN nợ dây dưa, kéo dài trên 2 năm (Công ty CP Cơ khí dầu khí, Công ty Hòn Tằm biển Nha Trang và Công ty CP Mai Linh Nam Trung bộ và Tây Nguyên) và 2 DN nợ trên 6 tháng (Công ty Dayeon BiJou VN và Công ty CP Gỗ Trường Thành). Qua khảo sát cho thấy một con số đáng giật mình là cứ 100 DN hoạt động thì chỉ có 40 DN đăng ký đóng BHXH, và trong số 40 DN đăng ký đóng BHXH thì có đến 18 DN nợ BHXH. Tổng số chậm đóng và nợ BHXH của các doanh nghiệp là 31.006.702.234 đồng.
Khởi kiện DN vi phạm trách nhiệm đóng BHXH
Ngoài ra còn có tình trạng đóng BHXH, BHYT, bảo hiểm thất nghiệp (BHTN) chưa đầy đủ cho người lao động tại 7/16 DN. Ở những DN nợ BHXH hàng tháng đều có trích tiền đóng BHXH (khoảng 10,5%) từ tiền lương, tiền công của người lao động nhưng không đóng vào Quỹ BHXH mà chỉ đóng theo kiểu “trừ nợ dần” vào Quỹ BHXH.
Cùng với đó, nhiều DN không xây dựng hệ thống thang bảng lương theo quy định nên tiền đóng BHXH thường chỉ bằng 50 - 60% thu nhập của người lao động (thu nhập bình quân của người lao động khoảng 4 - 5 triệu đồng/tháng nhưng tiền lương làm căn cứ đóng BHXH khoảng 2,5 đến 3 triệu đồng. Vấn đề quan trọng nữa là hiện tại nhiều DN chỉ còn là “cái xác”, chủ DN bỏ trốn khiến các cơ quan chức năng không biết giải quyết quyền lợi cho người lao động không có sổ BHXH như thế nào.
Thứ trưởng Bộ LĐTB&XH Phạm Minh Huân cho rằng, việc thực hiện các chỉ tiêu tham gia BHXH còn nhiều thách thức. Bình quân mỗi năm chỉ phát triển được thêm khoảng 4,5% trong khi số người ra khỏi hệ thống nhiều.
Vì vậy, trước tình trạng trốn, chậm và nợ đóng BHXH, Chủ tịch Ủy ban TƯ Mặt trận Tổ quốc Việt Nam Nguyễn Thiện Nhân nhấn mạnh “đây là trách nhiệm của các địa phương” và cho rằng trong năm 2016, cần có chế tài đủ mạnh, rà soát và phải chọn ít nhất 10 DN chây ì, cố tình không đóng BHXH cho người lao động lớn nhất nước đề nghị kiện ra tòa, và chọn 2 hoặc 3 trường hợp vi phạm nghiêm trọng có triển vọng chịu xử lý được để khởi kiện hình sự, làm gương cho các DN trong việc thực hiện chính sách an sinh xã hội quan trọng này.
