Đề xuất khám sức khỏe định kỳ miễn phí cho người nghèo, cao tuổi

Theo Bộ Y tế, qua hơn 18 năm triển khai, Luật Phòng, chống bệnh truyền nhiễm năm 2007 đã bộc lộ một số hạn chế nhất định.

Đáng chú ý nhất là những khoảng trống pháp lý trong việc quản lý nhóm bệnh không lây nhiễm, rối loạn sức khỏe tâm thần, các yếu tố dinh dưỡng cũng như cách thức ứng phó với những dịch bệnh mới nổi.

Chính vì vậy, việc ban hành Nghị định mới hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Phòng bệnh đang là yêu cầu cấp thiết nhằm đồng bộ các giải pháp và khắc phục những vướng mắc trong công tác y tế dự phòng hiện nay.

Trong dự thảo đang được lấy ý kiến, nội dung khám sức khỏe định kỳ và sàng lọc miễn phí sẽ do Bộ trưởng Bộ Y tế quy định cụ thể. Đối tượng được hưởng chính sách này chia làm hai nhóm chính bao gồm người lao động thuộc diện điều chỉnh của pháp luật về an toàn, vệ sinh lao động và các nhóm đối tượng dân cư khác trong xã hội.

Về lộ trình triển khai, đối với nhóm người lao động, việc khám sức khỏe định kỳ vẫn sẽ tiếp tục tuân thủ theo các quy định hiện hành của pháp luật về lao động. Điểm nhấn quan trọng nhất của dự thảo nằm ở lộ trình khám sức khỏe và sàng lọc miễn phí tối thiểu mỗi năm một lần dành cho các nhóm dân cư còn lại, được chia thành hai giai đoạn rõ rệt.

Cụ thể, ngay từ năm 2026, chính sách nhân văn này sẽ được ưu tiên thực hiện trước cho các nhóm yếu thế trong xã hội. Danh sách này bao gồm người cao tuổi, người khuyết tật, người thuộc hộ nghèo và cận nghèo, người có công với cách mạng cùng những bệnh nhân mắc bệnh mạn tính.

Bên cạnh đó, những người dân sinh sống tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi, xã đảo, đặc khu hoặc các khu vực có điều kiện kinh tế xã hội đặc biệt khó khăn cũng sẽ được ưu tiên thụ hưởng ngay trong giai đoạn đầu.

Tiếp đó, bắt đầu từ năm 2028, chương trình sẽ chính thức mở rộng độ bao phủ, tiến tới thực hiện khám sức khỏe định kỳ hoặc khám sàng lọc miễn phí ít nhất mỗi năm một lần cho toàn bộ các đối tượng còn lại trong cộng đồng.

Dựa trên khung lộ trình cấp quốc gia này, Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh sẽ chịu trách nhiệm ban hành kế hoạch và tổ chức thực hiện thực tế trên địa bàn.

Thêm vào đó, căn cứ vào khả năng cân đối ngân sách và nguồn lực huy động của từng địa phương, Hội đồng nhân dân cấp tỉnh hoàn toàn có thẩm quyền quyết định việc mở rộng thêm danh sách đối tượng được thụ hưởng cũng như bổ sung các danh mục dịch vụ khám miễn phí.

Để đảm bảo an toàn và chất lượng, toàn bộ các hoạt động khám sàng lọc, định kỳ phải được thực hiện tại những cơ sở y tế đã được cấp phép hoạt động. Trong trường hợp cần thiết, cơ quan chức năng có thể tổ chức khám lưu động tại các đơn vị theo đúng quy định pháp luật và dưới sự hướng dẫn chuyên môn chặt chẽ từ Bộ Y tế.

Dự thảo hiện đang được công khai rộng rãi để lấy ý kiến đóng góp hoàn thiện từ người dân.