Chỉ có tự chủ mới giúp các trường đại học của Việt Nam khẳng định vị trí trên bản đồ thế giới. Ảnh: Diệp An
Tự chủ trên giấy
So với giai đoạn trước khi Luật Giáo dục đại học (2018) có hiệu lực, tự chủ đại học (ĐH) đã thông thoáng hơn rất nhiều. Tuy nhiên, theo TS. Phạm Hiệp, giám đốc nghiên cứu Trung tâm Nghiên cứu và phát triển giáo dục Edlab Asia, có độ vênh giữa tự chủ trên giấy tờ và tự chủ trên thực tế. “Một số quy định pháp lý về quản lý ngành đã làm cho quy trình rắc rối, phức tạp hơn.
Mặc dù vẫn thuộc quyền quyết của nhà trường nhưng một số quy trình lại thuộc quy định của cơ quan quản lý khác không liên quan đến ngành giáo dục như quy trình tuyển dụng viên chức, quy trình thi đua - khen thưởng… nên khiến cho trường ĐH tự chủ nhưng lại không được tự chủ nhiều, vẫn phải xin ý kiến cơ quan chủ quản”, ông Hiệp nói. Theo ông, có sự khác biệt giữa các cơ quan chủ quản; nơi hỗ trợ thì trở thành động lực cho các trường, nhưng có những cơ quan chủ quản lại trở thành lực cản cho sự phát triển.
“Khi tôi mô tả cho các trường nước ngoài về mô hình quản lý trường ĐH của Việt Nam, họ đều nói chưa thấy nước nào quản lý ĐH ở cấp vĩ mô, thượng tầng lại phức tạp như Việt Nam. Vì họ chỉ có một cơ quan quản lý là một bộ hay một ủy ban nào đó. Nhưng Việt Nam quá nhiều cửa. Về quản lý đào tạo sang Bộ GD&ĐT; về đầu tư phải sang Bộ KH&ĐT; lĩnh vực khoa học - công nghệ thì sang Bộ KH&CN; quản lý con người do Bộ Nội vụ; quản lý tài chính gặp Bộ Tài chính…”, TS. Hiệp nói.
PGS. TS Bùi Anh Tuấn, Hiệu trưởng trường ĐH Ngoại thương, cho rằng, khi thực hiện Luật Giáo dục ĐH, cần phải rà soát, sửa đổi các luật liên quan và các quy định dưới luật. Việc tự chủ cũng phải đi kèm với các điều kiện khác như thành lập Hội đồng trường; phân tách giữa quản lý và quản trị ở trong trường ĐH; cần có sự phân cấp, phân quyền giữa nhà trường tự chủ với các đơn vị cơ sở để phát huy năng lực của các đơn vị.
Bộ chủ quản hay cơ quan quản lý?
TS. Phạm Hiệp cho rằng, rào cản lớn nhất trong mối quan hệ giữa một trường ĐH có mức độ tự chủ cao với cơ quan chủ quản chủ yếu liên quan công tác tổ chức nhân sự. Theo thông lệ quốc tế, Hội đồng trường mới là cơ quan bổ nhiệm hiệu trưởng, nhưng trên thực tế, hầu hết các trường ĐH nước ta hiện nay vẫn theo thông lệ cũ là cơ quan chủ quản bổ nhiệm hiệu trưởng. Theo ông Hiệp, vẫn quản lý theo lề lỗi cũ, trường ĐH là một thực thể phụ thuộc vào cơ quan chủ quản. Còn theo cách tiếp cận mới, trường ĐH là một pháp nhân độc lập hoạt động theo quy định của pháp luật. Do vậy, ông Hiệp cho rằng, Việt Nam nên đặt ra lộ trình để sớm bỏ cơ quan chủ quản.
Trả lời trước Quốc hội, Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam khẳng định, trong tự chủ ĐH, có năm nguyên tắc chung trên toàn thế giới và một nguyên tắc riêng đối với Việt Nam cũng như một số nước có hoàn cảnh đặc thù. Năm nguyên tắc bao gồm: phải xây dựng mô hình quản trị tiên tiến để lan tỏa ra toàn xã hội, đảm bảo tính dân chủ, sáng tạo, khoa học; tự chủ gắn liền với trách nhiệm giải trình, mọi hoạt động của trường phải thực hiện pháp luật và quy chế công khai để xã hội giám sát chi tiết; Nhà nước vẫn có đầu tư để đặt hàng lao động và xây dựng cơ sở vật chất; quản lý theo luật giáo dục và các luật khác. Nguyên tắc thứ sáu, đối với Việt Nam và các nước có nền kinh tế chuyển đổi, khái niệm chủ sở hữu của các trường ĐH cũng thay đổi.
Từ sáu nguyên tắc trên, Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam nhấn mạnh, phải hiểu rõ để có thể áp dụng vào thực tế. Trước câu hỏi “có nên bỏ cơ quan chủ quản”, Phó Thủ tướng nói rằng, thực tế trong luật pháp hiện không còn bộ cơ quan chủ quản, chỉ có khái niệm cơ quan quản lý và chủ sở hữu. Tuy nhiên, để tự chủ ĐH đáp ứng được sáu nguyên tắc trên, cần sửa luật. Phó Thủ tướng lưu ý, trong quá trình chuyển đổi, có nhiều điểm chưa được quy định rõ, chưa có tiền lệ, nên khi xử lý phải hết sức bình tĩnh và xu hướng phải ủng hộ tự chủ.
“Có hai điểm cần thực hiện để tự chủ ĐH. Thứ nhất, tất cả các trường cần kiện toàn hội đồng trường với tư cách là cơ quan thực quyền, không phải mang tính hình thức. Thứ hai, các trường phải xây dựng quy chế điều hành, tổ chức hoạt động tài chính nội bộ tỉ mỉ, chi tiết theo quy định của pháp luật và công khai toàn dân biết và giám sát”.
UBND TP Hà Nội vừa ban hành Quyết định quy định hệ số điều chỉnh giá đất trên địa bàn thành phố, thực hiện theo Điều 8 Nghị quyết số 254/2025/QH15 của Quốc hội.
Trung tâm Quản lý Giao thông công cộng TP HCM đã ban hành Quyết định phê duyệt Biểu đồ chạy tàu tuyến đường sắt đô thị số 1, tuyến Bến Thành – Suối Tiên.
Người ta thường bảo, Tết ở phố là những chuyến xe hối hả, là chợ hoa rực rỡ dưới ánh đèn màu. Nhưng với tôi, Tết thực sự gõ cửa khi những chuyến xe chở đầy đào thắm, quất vàng lăn bánh trên con đường đê lộng gió, mang mùa xuân về với dải đất miền biển nắng gió và mặn mòi quê tôi.
Dù nhu cầu tiêu dùng đang bước vào giai đoạn cao điểm, giá lợn hơi trên cả nước bất ngờ quay đầu giảm sau khi chạm mốc 81.000 đồng/kg, cho thấy công tác chủ động nguồn cung và điều tiết thị trường đang phát huy hiệu quả.
Sáng 5/2, tại số 62 Tràng Tiền, Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước đã khai mạc Không gian trưng bày kết hợp livestream “Sức sống hàng Việt”.
Một vụ cháy xảy ra rạng sáng tại căn nhà trong hẻm ở quận 12 (TPHCM) đã cướp đi sinh mạng của ba mẹ con. Lực lượng chức năng đang phong tỏa hiện trường, điều tra nguyên nhân.
Bộ Xây dựng vừa chính thức phê duyệt Quy hoạch kết cấu hạ tầng đường bộ thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050, nhằm thiết lập hệ thống giao thông đồng bộ, hiện đại, tạo động lực liên kết vùng và phát triển kinh tế - xã hội bền vững.
Sáng 6/2/2026, Công an xã Vĩnh Trạch, tỉnh An Giang cho biết, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh vừa ra quyết định tạm giữ hình sự đối với Nguyễn Tấn Lâm (sinh năm 1991, cư trú khóm Đông Thịnh 5, phường Long Xuyên, tỉnh An Giang) về hành vi “Trộm cắp tài sản”.
Ngày 6/2, Cơ quan CSĐT Công an TP Hồ Chí Minh cho biết, đơn vị đang điều tra vụ án “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản”, liên quan đến Tập đoàn Trường Tiền Holding, xảy ra tại TP Hồ Chí Minh, Hà Nội và nhiều địa phương.
Cựu Phó Chủ tịch UBND huyện Núi Thành (tỉnh Quảng Nam cũ) cùng thuộc cấp của huyện này vừa bị cơ quan điều tra khởi tố “Thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng”.
Trong những ngày qua trên các trang mạng xã hội đặc khu Phú Quốc (tỉnh An Giang) lan truyền đoạn video clip bé trai bị ngược đãi tại một cơ sở mầm non gây bức xúc trong dư luận.
Vừa qua Phòng Cảnh sát kinh tế Công an tỉnh Phú Thọ đã phát hiện, điều tra làm rõ hành vi đổ, tập kết trái phép khối lượng lớn chất thải rắn xây dựng tại Khu đô thị Hùng Vương - Tiền Châu, phường Phúc Yên.
Tiếng động cực lớn vang lên trong khuôn viên trường đại học vào chiều muộn khiến nhiều người kinh hãi. Tại hiện trường, thi thể một nam sinh nằm giữa vũng máu cạnh tòa nhà cao tầng, cùng những dấu vết lạ được tìm thấy ở tầng 8 đang khiến dư luận bàng hoàng.
Lực lượng chức năng tỉnh Thái Nguyên đã vào cuộc xác minh và xử lý các chủ tài khoản mạng xã hội có những bình luận phản cảm vụ việc cán bộ CSGT hi sinh khi làm nhiệm vụ tại Thái Nguyên.
Tăng cường đấu tranh chống hàng giả, đặc biệt đối với mặt hàng lương thực, thực phẩm, Phòng Cảnh sát kinh tế Công an tỉnh Nghệ An vừa phát hiện, xử lý một cơ sở sản xuất giấm giả với quy mô lớn.
Phòng Cảnh sát hình sự - Công an TP Hà Nội vừa tiến hành tạm giữ Bùi Thị Phương Linh (SN 2004, xã Phúc Sơn, TP Hà Nội; Á khôi của một cuộc thi sắc đẹp) để điều tra về hành vi Môi giới mại dâm.
Ngày 4/6, Tổng Bí thư Tô Lâm và Đoàn công tác Trung ương đã có buổi làm việc với Ban Thường vụ Tỉnh ủy Kiên Giang và Thường trực Tỉnh ủy An Giang về tình hình triển khai các nghị quyết, kết luận của Trung ương; công tác tổ chức bộ máy; quốc phòng, an ninh
Công an tỉnh Tiền Giang đang tiến hành điều tra, làm rõ vụ một chủ doanh nghiệp kinh doanh lúa gạo nghi bị lừa đảo trên không gian mạng với số tiền trên 420 tỷ đồng.
Gần 1 tháng nay trên tuyến tỉnh lộ 337 và Quốc lộ 279 đoạn từ xã Thống Nhất đến cảng Làng Khánh (TP Hạ Long), thường xuyên xuất hiện hàng chục xe tải lớn chở đất chạy rầm rập suốt ngày đêm, cuốn theo bụi mù mịt.
Chiều 17/3, Bộ Tư pháp tổ chức Hội nghị công bố quyết định của Thủ tướng Chính phủ về việc bổ nhiệm đồng chí Nguyễn Thanh Tú, Vụ trưởng Vụ Pháp luật Dân sự - Kinh tế giữ chức Thứ trưởng Bộ Tư pháp.
22 °C
25 °C
21 °C
