CSGT chỉ trưng dụng phương tiện khi Bộ trưởng Công an cho phép
Theo đó, CSGT chỉ được trưng dụng phương tiện của người dân khi có quyết định của người đứng đầu Bộ Công an.
Những ngày qua, dư luận quan tâm đến một số quy định tại Khoản 6 điều 5 Thông tư 01/2016/TT/BCA của Bộ Công an về việc quy định Cảnh sát Giao thông (CSGT) được trưng dụng các phương tiện trong khi thực hiện nhiệm vụ (có hiệu lực từ ngày 15/2/2016).
Cụ thể tại Khoản 6, điều 5 Thông tư 01 quy định “CSGT được trưng dụng các loại phương tiện giao thông; phương tiện thông tin liên lạc; các phương tiện, thiết bị kỹ thuật khác của cơ quan, tổ chức, cá nhân và người điều khiển, sử dụng các phương tiện, thiết bị đó theo quy định của pháp luật".
Nhằm giải thích rõ hơn nội dung, quy định cho lực lượng CSGT được trưng dụng tài sản của người dân trong Thông tư 01/2015, ngày 4/2, Thiếu tướng Nguyễn Hữu Dánh - Phó Cục trưởng Cục CSGT ký Công văn số 525/C67-P9 gửi Giám đốc Công an các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương.
Theo đó, văn bản khẳng định việc trưng dụng phương tiện phải được thực hiện theo đúng quy định của Luật Trưng mua, trưng dụng tài sản năm 2008. Riêng lực lượng cảnh sát chỉ được phép trưng dụng khi có sự đồng ý của Bộ trưởng Bộ Công an.
Công văn số 525/C67-P9 cũng dẫn lại Khoản 15 Điều 15 Luật Công an nhân dân, quy định Công an nhân dân có nhiệm vụ, quyền hạn: "Huy động, trưng dụng theo quy định của pháp luật phương tiện thông tin, phương tiện giao thông, phương tiện khác và người đang sử dụng, điều khiển phương tiện đó trong trường hợp cấp bách để bảo vệ an ninh quốc gia, trật tự, an toàn xã hội hoặc để ngăn chặn hậu quả thiệt hại cho xã hội đang xảy ra hoặc có nguy cơ xảy ra".
Khoản 18 Điều 2 Nghị định số 106/2014/NĐ-CP của Chính phủ quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của Bộ Công an; Điều 13 Luật Công an nhân dân và Điều 30 Luật Giao thông đường bộ để giải thích lại Thông tư 01.
"Như vậy, quy định tại Khoản 6 Điều 5 Thông tư số 01 của Bộ Công an không trái với các quy định của pháp luật mà chỉ nhắc lại quyền hạn của lực lượng Công an. Tuy nhiên, việc trưng dụng phương tiện phải được thực hiện theo đúng quy định của Luật Trưng mua, trưng dụng tài sản năm 2008 (điều kiện, thẩm quyền, trình tự, thủ tục...).
Riêng lực lượng CSGT chỉ được thực hiện quyền hạn trưng dụng phương tiện khi có quyết định của Bộ trưởng Bộ Công an", công văn nêu rõ.
Trong trường hợp thực hiện nhiệm vụ tuần tra, kiểm soát giao thông mà xảy ra tình huống cấp bách, cấp thiết... CSGT có thể thực hiện quyền huy động phương tiện giao thông, phương tiện thông tin liên lạc và người sử dụng, người điều khiển phương tiện đó. Ví dụ, như, xảy ra TNGT nghiêm trọng; truy bắt tội phạm; cháy, nổ...
Công văn của Bộ Công an cũng nói rõ về việc kiểm soát giấy tờ của người trên phương tiện đang kiểm soát (không phải là người điều khiển phương tiện giao thông) chỉ được thực hiện trong 2 trường hợp:
Thứ nhất: Có sự đồng ý của Thủ tướng, Phó thủ trưởng cơ quan điều tra; văn bản đề nghị của cơ quan chức năng liên quan cho phép dừng phương tiện để kiểm soát phục vụ công tác bảo đảm an ninh, trật tự, phòng ngừa, đấu tranh, chống tội phạm...
Kể cả trong trường hợp như vậy, văn bản trên cũng phải ghi rõ thời gian cụ thể, tuyến đường, phương tiện dừng... theo đúng Điểm d Khoản 12 Thông tư số 01 của Bộ Công an vừa ban hành.
Thứ hai: Tin tố giác về hành vi vi phạm pháp luật của người và phương tiện tham gia giao thông. Bộ Công an cũng nêu rõ, mọi hoạt động kiểm tra, kiểm soát của CSGT phải được thực hiện một cách công khai, minh bạch, để nhân dân dễ nhận biết, giám sát được hoạt động của CSGT.
