Chế độ bảo hiểm xã hội: Gỡ vướng cho F0 điều trị tại nhà

Cần sự linh hoạt trong cấp giấy hưởng bảo hiểm xã hội

Trao đổi với Báo PLVN, bà Nguyễn Thùy Phương, Trưởng phòng Bảo hiểm xã hội (BHXH) ngắn hạn, BHXH Việt Nam - cho biết: Thời gian qua, cơ quan BHXH các tỉnh, thành cũng như Trung tâm chăm sóc khách hàng của BHXH Việt Nam đã nhận được nhiều thắc mắc liên quan đến việc F0 điều trị tại nhà không được cấp giấy chứng nhận (GCN) nghỉ việc hưởng chế độ BHXH; hoặc F0 điều trị tại bệnh viện dã chiến không được cấp giấy ra viện mà chỉ được cấp GCN hoàn thành điều trị, cách ly. Các loại giấy tờ này đều không đúng với mẫu trong Thông tư 56 của Bộ Y tế, nên cơ quan BHXH không thể thanh toán cho người lao động (NLĐ).

“Nhiều người bức xúc cho rằng, cơ quan BHXH gây khó dễ, nhưng chúng tôi chỉ là cơ quan tổ chức thực hiện chính sách chứ không có thẩm quyền quy định về hồ sơ trình tự, thủ tục. Nếu dùng những giấy tờ không đúng quy định để chi trả chế độ thì khi cơ quan thanh tra, kiểm tra, buộc phải thu hồi số tiền đã chi” – bà Phương nói.

Trước đó, từ tháng 6/2021, sau đợt dịch COVID-19 bùng phát tại Bắc Giang, BHXH tỉnh này đã phản ánh về việc các bệnh viện dã chiến chỉ cấp Giấy xác nhận hoàn thành cách ly điều trị cho F0. Giấy này không đúng mẫu để làm căn cứ thanh toán cho lao động.

Khi đó, cơ quan BHXH đã nêu rõ thực trạng và kiến nghị Bộ Y tế về việc có thể chấp nhận giấy này để thanh toán hay không. Bởi nội dung giấy tờ, hồ sơ liên quan đều thể hiện rằng NLĐ phải nghỉ việc để điều trị COVID-19, hoàn toàn có thể dùng làm căn cứ thanh toán chế độ cho lao động, đỡ phát sinh thủ tục hành chính và giảm áp lực cho các y, bác sĩ lẫn nhân viên y tế địa phương. Đồng thời đề nghị Bộ Y tế sớm có văn bản hướng dẫn các cơ sở khám chữa bệnh cho lao động mắc COVID-19 và cơ quan BHXH thống nhất sử dụng các loại giấy tờ phù hợp, có giá trị thanh toán như giấy nghỉ ốm.

“Từ đó đến nay, ngành BHXH đã nhiều lần báo cáo thực tế, kiến nghị với ngành Y tế vấn đề này, song vẫn nhận được phản hồi là “thực hiện theo quy định hiện hành” - Tức yêu cầu F0 điều trị nội trú phải có giấy ra viện và ngoại trú có GCN nghỉ việc hưởng BHXH. Quy định này không đáp ứng được thực tiễn phát sinh khi có hàng trăm nghìn F0 đang điều trị tại nhà, các cơ sở thu dung. Cơ quan BHXH nhận thấy rằng, lúc này cần có sự linh hoạt, cải cách thủ tục trong cấp hồ sơ giấy tờ để nhanh giải quyết quyền lợi cho NLĐ” - bà Phương cho biết.

Đề xuất 7 loại giấy tờ để F0 điều trị tại nhà hưởng chế độ BHXH

Trước thực tế trên, Bộ Y tế vừa có văn bản đề xuất Thủ tướng về giải quyết các vướng mắc chi trả chế độ nghỉ việc hưởng BHXH cho người bệnh mắc COVID-19, đề xuất công nhận 7 loại giấy tờ để F0 điều trị tại nhà được hưởng chế độ này.

Theo thống kê sơ bộ của Bộ Y tế, đến ngày 1/3, cả nước có khoảng 920.000 người mắc COVID-19 điều trị tại nhà và có nhu cầu cấp GCN mắc COVID-19 để hưởng chế độ, trong đó có chế độ nghỉ hưởng BHXH.

Tuy nhiên, thực tế người bệnh mắc COVID-19 điều trị tại nhà, không thể đến cơ sở khám chữa bệnh để được cấp GCN nghỉ việc hưởng BHXH theo quy định.

Bộ Y tế cho biết, những người bệnh mắc COVID-19 điều trị tại nhà hiện đang có 7 giấy tờ sau: 1. Quyết định cách ly tại nhà do chính quyền địa phương cấp; 2. Giấy xác nhận hoàn thành thời gian cách ly do chính quyền địa phương cấp; 3. Giấy xét nghiệm (test nhanh hoặc PCR) có kết quả dương tính với SARS-CoV-2 do các cơ sở y tế cấp; 4. Giấy xác nhận bị mắc COVID-19 của trạm y tế xã, trạm y tế lưu động, tổ COVID-19 cộng đồng; y tế cơ quan/doanh nghiệp; 5. GCN nghỉ việc hưởng BHXH do trạm y tế xã, trạm y tế lưu động cấp nhưng cấp lùi lại thời gian trước đó NLĐ đã nghỉ việc để điều trị COVID-19 tại nhà; 6. Quyết định phê duyệt danh sách hoàn thành cách ly y tế tập trung; 7. Phiếu xác nhận đã điều trị COVID-19 của các bệnh viện dã chiến.

Đối chiếu với quy định của các văn bản luật thì 7 loại giấy tờ nêu trên chưa được quy định trong Luật BHXH, Luật Khám bệnh, chữa bệnh và các văn bản luật có liên quan khác. Vì vậy, Bộ Y tế chưa có cơ sở pháp lý để đưa vào hướng dẫn trong dự thảo thông tư sửa đổi, bổ sung Thông tư số 56/2017/TT-BYT.

Ðể giải quyết vướng mắc, bảo đảm quyền lợi cho NLĐ, giảm thủ tục hành chính, giải quyết kịp thời chế độ BHXH nhưng vẫn đảm bảo quy định pháp luật, khi dịch COVID-19 diễn biến phức tạp, Bộ Y tế đề xuất Chính phủ ban hành nghị quyết công nhận 7 loại giấy tờ nêu trên có giá trị như giấy chứng nhận nghỉ việc hưởng BHXH, để BHXH làm hồ sơ hưởng chế độ ốm đau đối với NLĐ mắc COVID-19.

Trong trường hợp không ban hành nghị quyết, Bộ Y tế đề xuất Chính phủ giao thẩm quyền cho Bộ trưởng Bộ Y tế được phép công nhận 7 loại giấy tờ nêu trên có giá trị như GCN nghỉ việc hưởng BHXH và quy định mẫu, thẩm quyền cấp 7 loại giấy tờ nêu trên vào thông tư sửa đổi, bổ sung Thông tư số 56/2017/TT-BYT.

Như vậy, nếu đề xuất được thông qua, F0 điều trị tại nhà có giấy xác nhận hoàn thành cách ly, hoặc hoàn thành điều trị COVID-19 tại nhà do chính quyền địa phương/trạm y tế cấp xã cấp sẽ được hưởng chế độ nghỉ việc hưởng BHXH theo quy định.