Hà Nội dự kiến sẽ lát đá tự nhiên trên vỉa hè hơn trăm tuyến phố trên địa bàn nhiều quận như Ba Đình, Đống Đa, Hai Bà Trưng, Tây Hồ, Hoàn Kiếm, Hà Đông.
 |
| Một đoạn vỉa hè phố Huỳnh Thúc Kháng còn rất đẹp, đang được dùng làm bãi trông giữ xe ô tô |
Hà Nội vừa ban hành quyết định về “thiết kế mẫu hè đường đô thị trên địa bàn thành phố”. Cụ thể, theo bảng tổng hợp các khu vực cải tạo, chỉnh trang hè phố trên địa bàn thành phố theo đề xuất của các quận, huyện, thị xã, có hơn trăm tuyến phố dự kiến được lát hè bằng đá tự nhiên tại các quận Ba Đình, Đống Đa và Hoàn Kiếm.
Ngoài ra còn nhiều tuyến phố thuộc địa bàn các quận như Hai Bà Trưng, Tây Hồ, Hoàng Mai, Hà Đông… cũng sẽ được lát đá vỉa hè. Ngoài các tuyến phố này, những tuyến phố khác sẽ được lát hè bằng gạch tezarro hoặc gạch bê tông vân đá, gạch block.
Trong danh sách các tuyến phố dự kiến lát đá có khá nhiều vỉa hè theo quan sát bằng mắt thường chất lượng còn khá tốt. Điển hình như tuyến phố Huỳnh Thúc Kháng.
Thành phố Hà Nội quy định, chỉ thực hiện lát đá vỉa hè với điều kiện đã hạ ngầm hệ thống dây nổi, đồng bộ hệ thống công trình hạ tầng kỹ thuật ngầm, nổi, các công trình kiến trúc hai bên đường đã được xây dựng ổn định; đồng bộ với việc cải tạo chỉnh trang mặt tiền các tuyến phố.
Vật liệu đá tự nhiên sử dụng để lát phải đảm bảo các thông số phù hợp với quy định tại tiêu chuẩn đá ốp lát tự nhiên TCVN 4732:2007, không sử dụng nhóm đá vôi, khảo sát và xác định nguồn gốc đá rõ ràng.
Trên các tuyến đường, tuyến phố khi vỉa hè có chiều rộng không đều, chiều rộng hẹp cần lựa chọn kích thước viên đá cho phù hợp. Rà soát mục đích sử dụng của từng vị trí trên tuyến để lựa chọn giải pháp kết cấu nền móng hè cho phù hợp từ bước khảo sát, thiết kế.
Tổ chức triển khai thi công, bảo trì, nghiệm thu theo quy định, bố trí khe co giãn đối với lớp bê tông nền tuân thủ theo tiêu chuẩn thiết kế mặt đường bê tông xi măng hiện hành. Hà Nội cũng quy định trách nhiệm nhiều sở ngành trong việc xác nhận, thẩm định hồ sơ, chất lượng công trình thi công… “UBND các quận, huyện, thị xã triển khai thực hiện theo kế hoạch và hoàn toàn chịu trách nhiệm về kế hoạch đề xuất và kết quả thực hiện”, văn bản nêu.
Đã có tiêu chí rõ ràng cho vật liệu?
Là một trong những quận có nhiều tuyến phố nằm trong danh sách cải tạo, chỉnh trang hè phố bằng đá tự nhiên, lãnh đạo UBND quận Hoàn Kiếm cho biết, toàn bộ hè phố trong danh sách đều là những tuyến lát gạch block đã xuống cấp, quận đề xuất tổng hợp dựa trên các tiêu chí của thành phố. Theo lãnh đạo quận, đây mới chỉ là đề xuất của quận, để thực hiện lát đá vỉa hè các tuyến còn phải chờ hướng dẫn của Sở Xây dựng Hà Nội và tiến độ hạ ngầm của các đơn vị thông tin, điện lực.
Tất cả các dự án lát đá vỉa hè sẽ được đấu thầu rộng rãi, trong đó có tiêu chí nguồn vật liệu, chỉ tiêu nhóm đá, chỉ tiêu kỹ thuật…
 |
| Vỉa hè lát bằng gạch giả đá trên phố Nguyễn Chí Thanh vỡ nát |
Ông Vũ Thế Khoản, Phó Giám đốc Ban quản lý dự án đầu tư xây dựng quận Hoàng Mai cho biết, những tuyến phố dự kiến lát đá tự nhiên mới chỉ là đề xuất của quận gửi lên thành phố. Đề xuất này dựa trên khảo sát của quận những tuyến phố đáp ứng tiêu chí: Hoàn thiện đồng bộ hạ tầng kỹ thuật có thể lát đá tự nhiên. Hiện quận vẫn chưa có bất cứ hoạt động gì liên quan đến chỉnh trang vỉa hè.
Đại diện Ban quản lý dự án đầu tư xây dựng quận Hai Bà Trưng cho biết thêm, quận đã có khảo sát đánh giá kỹ từng tuyến: Tuyến hoàn thiện hạ tầng thì đề xuất lên quận, quận sẽ đề xuất lên thành phố chấp thuận lát đá tự nhiên; Những tuyến chưa ổn định thì chỉ sửa chữa, chỉnh trang nhỏ.
Đặt câu hỏi về kiểm soát nguồn gốc đá trong thi công lát vỉa hè, đại diện BQL dự án thông tin: “Vật tư, vật liệu nằm trong gói thầu thi công xây lắp. Trong hồ sơ thầu chúng tôi có yêu cầu tiêu chí vật liệu rõ ràng”. Khâu đầu vào vật liệu được kiểm soát chặt chẽ các tiêu chí không sử dụng đá vôi, xác định rõ nguồn gốc từ mỏ nào, chỉ dẫn kỹ thuật nhóm đá…
Về khâu giám sát thi công, ngoài sự giám sát của chủ đầu tư, BQL dự án công khai thông tin tại phường, đại diện tổ dân phố để thực hiện giám sát cộng đồng. Việc công khai thông tin phát huy hiệu quả rất tốt ở những hè phố đã làm trong năm 2017 như: Bà Triệu, Đại Cồ Việt, Nguyễn Du… Đến thời điểm này, lượng đá vỡ gần như không có. “Những đoạn đá nứt vỡ chủ yếu do ô tô đi lên vỉa hè, hoặc nặng nhất là có nhà xây sửa, xe chở vật liệu ra vào rất nhanh xuống cấp”, vị này cho hay.
Cuối năm 2017, sau khi báo Tiền Phong và một loạt cơ quan báo chí đăng tải về chất lượng đá, chất lượng thi công lát đá vỉa hè trên một số tuyến phố ở Hà Nội, Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội đã giao Thanh tra thành phố vào cuộc làm rõ. Đến tháng 2/2018, kết luận thanh tra chỉ ra nhiều tồn tại, sai phạm trong việc lát đá vỉa hè như hướng dẫn không đồng nhất và rõ ràng trong “Thiết kế mẫu hè đường đô thị trên địa bàn thành phố Hà Nội”.
Một số UBND quận như: quận Hoàng Mai, Cầu Giấy, Thanh Xuân, chưa thực hiện đầy đủ chỉ đạo của thành phố như không tổ chức rà soát và kiểm tra hiện trạng hè, chưa xây dựng kế hoạch chi tiết để tổ chức thực hiện việc sửa chữa cải tạo áp dụng vật liệu lát hè, bó vỉa bằng vật liệu đá tự nhiên có độ bền đảm bảo 50- 70 năm, chưa đồng bộ cải tạo hè với cải tạo, chỉnh trang mặt tiền đô thị để đảm bảo đồng bộ hệ thống hạ tầng kỹ thuật và mỹ quan khu vực.
Một số dự án không có trong danh mục kế hoạch đầu tư trung hạn, một số dự án không báo cáo xin ý kiến của UBND thành phố. Một số quận chấp thuận đầu tư dự án lát đá hè ở những tuyến phố không phải phố cổ hoặc trung tâm quận, hè phố chưa ổn định.
Việc thiết kế kết cấu hè chưa đúng, thiếu các chỉ tiêu về nhóm đá, chỉ tiêu của đá lát hè theo hướng dẫn sử dụng và phần bản vẽ mẫu ban hành kèm theo Quyết định của UBND thành phố. Đặc biệt, kết luận thanh tra chỉ rõ việc lập dự toán các dự án còn tính sai số học, sai khối lượng, áp sai định mức, đơn giá xây dựng so với quy định…
