Sau sáp nhập, nhiều xã, phường ở Cà Mau đang đối mặt với thực tế số lượng cán bộ, công chức không ít, song lại thiếu những nhân lực thật sự phù hợp, có trình độ chuyên môn, nhất là trong các lĩnh vực chuyên sâu như đất đai, xây dựng, công nghệ và y tế..
Tinh gọn bộ máy gắn với nâng cao chất lượng đội ngũ cơ sở được xem là khâu đột phá để phát huy hiệu quả mô hình chính quyền hai cấp, đáp ứng yêu cầu phát triển của tỉnh trong giai đoạn mới.
Bộ máy mới, yêu cầu mới
Bà Lê Kim Thúy - Bí thư Đảng ủy xã Vĩnh Mỹ cho biết: “Tình trạng “Cán bộ không thiếu, nhưng thiếu người làm đúng việc” vẫn còn nhiều tại địa phương, không chỉ riêng Cà Mau. Điều này đòi hỏi vừa tinh gọn bộ máy, vừa nâng cao chất lượng đội ngũ”.
Xã Vĩnh Mỹ được thành lập trên cơ sở hợp nhất 3 xã Vĩnh Bình, Vĩnh Mỹ B và Minh Diệu, chính thức đi vào hoạt động từ ngày 1/7/2025. Hiện xã có 477 biên chế, trong đó 35 biên chế Đảng ủy, 44 biên chế UBND xã, 357 biên chế sự nghiệp giáo dục – đào tạo, 30 biên chế y tế và 11 biên chế sự nghiệp khác.
Ngay sau khi kiện toàn tổ chức, Ban Thường vụ Đảng ủy xã đã khẩn trương rà soát, bố trí cán bộ theo đúng vị trí việc làm, phù hợp trình độ, chuyên môn, phát huy năng lực, sở trường từng người. Tuy nhiên, xã vẫn thiếu cán bộ chuyên ngành như đất đai, xây dựng, môi trường, công nghệ thông tin, y tế – đây cũng là thực trạng chung của nhiều địa phương sau sáp nhập.
 |
| Theo bà Lê Kim Thúy – Bí thư Đảng ủy xã Vĩnh Mỹ, cần có cơ chế phân công minh bạch, gắn trách nhiệm với hiệu quả công việc. Khi đó, bộ máy sẽ vừa tinh gọn, vừa hoạt động thực chất và hiệu quả hơn. |
Theo bà Lê Kim Thúy, để vừa tinh gọn, vừa nâng cao chất lượng đội ngũ, cần thực hiện đồng bộ các giải pháp: rà soát, sắp xếp lại bộ máy căn cứ vị trí việc làm, mạnh dạn tinh giản theo hướng “ít nhưng tinh”; tuyển chọn công khai, minh bạch, thi tuyển cạnh tranh, thực chất để chọn đúng người có năng lực; đào tạo gắn với vị trí việc làm, chú trọng kỹ năng thực hành, quản lý, ứng dụng công nghệ, tránh đào tạo hình thức; đề cao trách nhiệm người đứng đầu, kịp thời thay thế cán bộ yếu kém, trì trệ; có cơ chế đãi ngộ hợp lý để khuyến khích cán bộ giỏi gắn bó lâu dài.
“Tinh gọn bộ máy không phải là giảm người bằng mọi giá, mà là sắp xếp đúng người, đúng việc, phát huy tối đa năng lực từng cá nhân để phục vụ nhân dân tốt hơn” – bà Thúy nhấn mạnh.
Đào tạo gắn với vị trí việc làm, tránh hình thức
Thực tế có trường hợp cán bộ từ cấp huyện cũ, tỉnh được điều động về xã nhưng không phù hợp chuyên môn, gây khó khăn trong thực thi nhiệm vụ. Theo Bí thư Đảng ủy xã Vĩnh Mỹ, để khắc phục tình trạng này, cấp ủy, tổ chức Đảng phải xác định rõ mục tiêu điều động – luân chuyển cán bộ: điều động để bổ sung nhân sự kịp thời, luân chuyển để đào tạo, rèn luyện, tạo nguồn lâu dài.
“Trước khi luân chuyển phải đối chiếu sở trường, năng lực với yêu cầu vị trí việc làm, đồng thời tổ chức bồi dưỡng kỹ năng quản lý, dân vận, chuyên môn nếu cán bộ chưa am hiểu lĩnh vực mới. Chỉ khi luân chuyển gắn với chuyên môn và có lộ trình đào tạo rõ ràng, mới phát huy được sở trường, nâng cao hiệu quả phục vụ nhân dân” – bà Thúy chia sẻ.
 |
| Tinh gọn bộ máy, phải nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ cơ sở phải bảo đảm đúng người, đúng việc, phát huy tối đa năng lực của từng cá nhân để phục vụ nhân dân ngày càng tốt hơn. |
Đối với đội ngũ cán bộ trẻ hoặc trái chuyên môn, nhiều người khi về xã phải “cầm tay chỉ việc”. Theo bà Lê Kim Thúy, đây là hạn chế trong công tác đào tạo và rèn kỹ năng thực tiễn. Giải pháp là đổi mới chương trình đào tạo, bồi dưỡng sát thực tế, tăng cường thực hành, trải nghiệm, giao việc cụ thể gắn với đánh giá kết quả; tổ chức tập huấn trực tuyến, chia sẻ tình huống, triển khai mô hình “cán bộ đi trước dìu dắt cán bộ đi sau” để nâng cao kỹ năng và tinh thần tự học.
“Đào tạo cán bộ cơ sở phải gắn lý thuyết với thực hành, giao việc gắn trách nhiệm để trưởng thành từ thực tiễn, thay vì phụ thuộc mãi vào sự kèm cặp” – Bí thư Đảng ủy xã Vĩnh Mỹ nhấn mạnh.
Cần cơ chế minh bạch, đánh giá theo hiệu quả
Hiện nay, có nơi cùng một vị trí nhưng bố trí 3 – 4 người, gây chồng chéo, lãng phí nhân lực. Để khắc phục, bà Lê Kim Thúy cho rằng cần thực hiện nguyên tắc “một vị trí – một người chịu trách nhiệm”, quy định rõ khung năng lực, mô tả nhiệm vụ, tiêu chuẩn từng chức danh, gắn đánh giá với hiệu quả công việc.
Cùng với đó, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ, cải cách thủ tục hành chính, số hóa quy trình để giảm tình trạng kiêm nhiệm, tập trung sử dụng người có năng lực thực sự.
“Cần cơ chế phân công minh bạch, gắn trách nhiệm với hiệu quả. Khi đó, bộ máy sẽ vừa tinh gọn, vừa hoạt động thực chất, hiệu quả” - bà Lê Kim Thúy – Bí thư Đảng ủy xã Vĩnh Mỹ khẳng định.
Theo lãnh đạo Sở Nội vụ Cà Mau, việc sắp xếp tổ chức bộ máy sau sáp nhập đặt ra yêu cầu vừa đảm bảo tính kế thừa, vừa khắc phục tình trạng dôi dư, chồng chéo chức năng, nhiệm vụ. Hiện Sở đang phối hợp với các địa phương rà soát, thống kê, sắp xếp, bố trí cán bộ đảm bảo chuyên môn, nghiệp vụ để đáp ứng vị trí việc làm, nhất là các chức danh chuyên môn sâu; đồng thời hướng dẫn thực hiện tinh giản biên chế theo lộ trình, bảo đảm khách quan, đúng quy định.
Công tác cán bộ sau sáp nhập cần được xem là nhiệm vụ trọng tâm, gắn chặt giữa quy hoạch, đào tạo và sử dụng. Đặc biệt, phải tăng cường kỷ luật, kỷ cương hành chính, đề cao vai trò người đứng đầu trong đánh giá, sắp xếp, bố trí và sử dụng cán bộ”.
 |
| Ông Trần Hoàng Lộc – Phó Giám đốc Sở Tư pháp Cà Mau cho rằng, cùng với việc sắp xếp bộ máy, cần đặc biệt chú trọng củng cố chất lượng đội ngũ công chức cơ sở, nhất là nâng cao năng lực pháp lý – đây là yêu cầu cấp thiết hiện nay. |
Ông Trần Hoàng Lộc – Phó Giám đốc Sở Tư pháp Cà Mau cho biết, cùng với sắp xếp bộ máy, việc củng cố chất lượng đội ngũ công chức cơ sở, nhất là năng lực pháp lý, là yêu cầu cấp thiết. “Trong điều kiện chính quyền hai cấp, cán bộ cơ sở là người trực tiếp giải quyết phần lớn thủ tục hành chính cho dân, nên phải nắm vững pháp luật, am hiểu quy trình, biết vận dụng thực tiễn. Sở Tư pháp đang phối hợp đã tổ chức các lớp bồi dưỡng kiến thức pháp lý cơ bản, tập huấn kỹ năng xử lý tình huống hành chính và nâng cao nhận thức pháp quyền trong đội ngũ cán bộ xã, phường” - ông Trần Hoàng Lộc thông tin.
Phó Giám đốc Sở Tư pháp Cà Mau cũng đề nghị tăng cường số hóa và làm sạch dữ liệu hộ tịch; tích hợp thông tin giữa các hệ thống cơ sở dữ liệu. Dữ liệu hộ tịch sau khi số hóa sẽ được chia sẻ và cập nhật với cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, đảm bảo thông tin luôn chính xác. Sự kết nối này không chỉ hỗ trợ công tác quản lý mà còn tạo điều kiện để các cơ quan nhà nước khai thác thông tin một cách hiệu quả, phục vụ cho các mục tiêu quản lý và phát triển kinh tế - xã hội. Đồng thời còn là nguồn dữ liệu để cán bộ có thể tra cứu, áp dụng nhanh, đúng, hạn chế sai sót trong quá trình thực thi công vụ.