Bất ngờ bị huỷ "sổ đỏ" vì người khác đưa chủ cũ ra toà

Kiên Giang: Vụ tranh chấp đất 16 năm ở huyện Phú Quốc chưa có hồi kết?

TP HCM: Bị đơn định nhảy lầu và nhiều điều lắng lại tại phiên toà tranh chấp đất!

Từ một vụ tranh chấp đất mồ mả ở Hưng Yên: Bài học trong quản lý đất nghĩa trang

Tranh chấp đất tại xã Bát Tràng: Dùng lời kể để khẳng định nguồn gốc, bác bỏ "giấy trắng mực đen"?

Tiếp bài “Tranh chấp đất ở xã Cửa Dương: UBND huyện Phú Quốc làm đúng” - Hồ sơ địa chính thể hiện “đất UBND quản lý”

Hoàn thành giao dịch hợp pháp nhưng vẫn bị thu hồi "sổ đỏ"

Theo hồ sơ vụ việc, năm 2010, bà Phan Thị Hoa (cư trú tại 215 Phan Đình Phùng, TP Kon Tum, tỉnh Kon Tum) mua của ông Phan Mạnh Dần một thửa đất ở phường Duy Tân, TP Kon Tum có đầy đủ giấy tờ hợp pháp. Sau khi công chứng hợp đồng và thực hiện các thủ tục sang tên, bà Hoa được UBND thành phố Kon Tum cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.

Thế nhưng đến năm 2012, cho rằng ông Dần xác lập quyền sử dụng đất không hợp pháp nên UBND thành phố Kon Tum tự ra quyết định thu hồi giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đã cấp cho bà Hoa và các hộ gia đình có liên quan.

Và rồi sau đó vụ án “Tranh chấp quyền sử dụng đất, yêu cầu hủy Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, yêu cầu hủy Hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất và hủy quyết định hành chính” giữa ông Phan Mạnh Dần và bà Nguyễn Thị Nhạn (người có quyền và nghĩa vụ liên quan là bà Phan Thị Hoa) đã được các cấp Tòa án xét xử nhiều lần, nhưng vẫn chưa có kết thúc “có hậu”.

Gần đây, Toà án nhân dân (TAND) tỉnh Kon Tum xét xử sơ thẩm vụ án. Không bằng lòng với quyết định của TAND tỉnh Kon Tum, bà Hoa và các hộ gia đình có liên quan kháng cáo về việc UBND tỉnh Kon Tum ra quyết định trái pháp luật.

Thế nhưng, tại bản án phúc thẩm, Tòa án nhân dân cấp cao tại Đà Nẵng lại nhận định tranh chấp đối với hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất của bà Hoa và ông Dần phải giải quyết trong một vụ án khác và không chấp nhận yêu cầu kháng cáo của bà Hoa.

Bà Phan Thị Hoa và những người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan cho rằng các tình tiết này cho thấy nhận định đối với toàn bộ tranh chấp của vụ án của Tòa án cấp sơ thẩm và Tòa án cấp phúc thẩm là không toàn diện, không khách quan.

Cho rằng quyền và lợi ích hợp pháp của mình bị xâm hại nghiêm trọng, bà Hoa tiếp tục gửi đơn khiếu nại, đề nghị Chánh án Tòa án nhân dân tối cao và Viện kiểm sát nhân dân tối cao xem xét vụ án theo thủ tục giám đốc thẩm để nhằm bảo vệ cho quyền lợi mà lẽ ra bà phải được hưởng.

Người thứ ba ngay tình có được pháp luật bảo vệ?

Nhận định khía cạnh pháp lý liên quan đến vụ việc này, nhiều chuyên gia cho rằng tài sản giao dịch là bất động sản phải đăng ký quyền sở hữu. Bà Hoa căn cứ vào Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất mà UBND TP Kon Tum cấp hợp pháp cho ông Dần (là một quyết định của cơ quan Nhà nước có thẩm quyền) để thực hiện giao dịch. Các quy định về hợp đồng chuyển nhượng và thủ tục sang nhượng quyền sử dụng đất bà Hoa đều thực hiện theo đúng quy định.

Do đó, theo khoản 2 Điều 138 Bộ luật Dân sự 2005, phải xác định bà Hoa là người thứ ba ngay tình và được bảo vệ theo quy định của pháp luật. Đồng thời, theo khoản 3 Điều 42 Nghị định 181/2004 của Chính phủ quy định việc thu hồi đất trong trường hợp này chỉ được thực hiện khi có bản án, quyết định có hiệu lực thi hành của Tòa án. Vì vậy, UBND thành phố Kon Tum cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho ông Dần, sau đó lại tự ra quyết định thu hồi Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đã cấp hợp pháp cho bà Hoa, là đã thực hiện một việc làm hết sức tùy tiện, cố ý làm trái quy định của pháp luật nêu trên.

Qua trao đổi với phóng viên báo Pháp luật Việt Nam, bà Hoa bức xúc: “Cơ quan chính quyền ở Kon Tum làm trái pháp luật là một lẽ; khi người dân kêu cứu đến cơ quan xét xử cũng bị họ lạnh lùng bảo rằng giải quyết ở vụ án khác. Tôi chẳng biết là giải quyết ở vụ án nào khi vụ án này tôi đang có mặt mà họ cũng chẳng giải quyết. Khi có vụ án khác thì còn đâu tài sản nữa! Chấp hành pháp luật mà thế này thì thà rằng không chấp hành”.

Các quy định liên quan đến vụ việc:

+ Theo khoản 3 Điều 42 Nghị định 181/2004, trường hợp đã cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (QSDĐ) cho người đang sử dụng đất ổn định được Nhà nước công nhận QSDĐ thì việc thu hồi giấy chứng nhận QSDĐ chỉ thực hiện khi có bản án hoặc quyết định của TAND đã đực thi hành trừ trường hợp quy định tại khoản 2 điều này.

+ Theo khoản 2 Điều 42 Nghị định 181/2001, việc thu hồi giấy chứng nhận QSDĐ đã cấp được thực hiện theo quy định tại sau:

a) Thu hồi giấy chứng nhân QSDĐ trong trường hợp cấp đổi giấy chứng nhận QSDĐ, sạt lở tự nhiên đối với cả thửa đất, có thay đổi ranh giới thửa đất mà phải cấp mới giấy chứng nhận QSDĐ;

b) Thu hồi giấy chứng nhận QSDĐ trong trường hợp thu hồi theo quy định tại Điều 38 của Luật Đất Đai;

+ Theo Điều 38 Luật đất đai 2003, Nhà nước thu hồi đất trong các trường hợp sau:

1. Nhà nước sử dụng đất vào mục đích quốc phòng, an ninh, lợi ích quốc gia, lợi ích công cộng, phát triển kinh tế;

2. Tổ chức được Nhà nước giao đất không thu tiền sử dụng đất, được Nhà nước giao đất có thu tiền sử dụng đất mà tiền sử dụng đất có nguồn gốc từ ngân sách nhà nước hoặc cho thuê đất thu tiền thuê đất hàng năm bị giải thể, phá sản, chuyển đi nơi khác, giảm hoặc không còn nhu cầu sử dụng đất.

+ Theo khoản 2, Điều 138 Bộ luật Dân sự 2005 quy định trong trường hợp tài sản giao dịch là bất động sản hoặc là động sản phải đăng ký quyền sở hữu đã được chuyển giao bằng một giao dịch khác cho người thứ ba ngay tình thì giao dịch với người thứ ba bị vô hiệu, trừ trường hợp người thứ ba ngay tình nhận được tài sản này thông qua bán đấu giá hoặc giao dịch với người mà theo bản án, quyết định của cơ quan nhà nước có thẩm quyền là chủ sở hữu tài sản nhưng sau đó người này không phải là chủ sở hữu tài sản do bản án quyết định bị hủy, sửa.

Báo Pháp luật Việt Nam sẽ tiếp tục thông tin vụ việc.