Yemen – “Nồi da xáo thịt” chưa hồi kết

Trong vòng 24 giờ sau khi Đặc phái viên LHQ về vấn đề Yemen Ismail Ould Cheikh Ahmed đề xuất lộ trình chính trị nhằm chấm dứt xung đột tại Yemen, giao tranh và các cuộc không kích đã liên tiếp xảy ra khiến hàng chục người thiệt mạng.

Giao tranh và không kích dữ dội

Ngày 26/10, các lực lượng trung thành với chính phủ của Tổng thống Yemen Mansour Hadi đã có các cuộc đấu súng quyết liệt với lực lượng Houthi tại khu vực Nahm, phía Đông thủ đô Sanaa.

Trong khi đó, liên minh quân sự Arab do Saudi Arabia đứng đầu cũng tiến hành các đợt không kích dữ dội nhằm hỗ trợ cho các lực lượng của chính phủ Yemen. Theo các nguồn tin quân sự, ít nhất 15 tay súng của Houthi và 5 binh sĩ thuộc lực lượng ủng hộ Tổng thống Hadi đã thiệt mạng.

Trước đó, ngày 25/10, tại cuộc gặp với đại diện phái Houthi ở thủ đô Sanaa, Đặc phái viên LHQ Ahmed đã đưa ra một đề xuất hòa bình tới lực lượng này cùng các đồng minh, với mục tiêu thúc đẩy các triển vọng hòa bình tại Yemen. Lộ trình chính trị nhằm giải quyết cuộc xung đột Yemen của ông Ahmed bao gồm 6 điểm then chốt.

Tuy nhiên, Houthi không chấp thuận một số điều kiện như công nhận tính hợp pháp của Tổng thống Hadi; hạ vũ khí và rút khỏi các khu vực kiểm soát, trong đó có thủ đô Sanaa. Lực lượng Houthi và các đồng minh tuyên bố rằng một trong những điểm quan trọng nhất của đề xuất hòa bình mới nêu này cần bao gồm việc Tổng thống đương nhiệm Hadi phải từ chức.

Ngày 23/10, chỉ vài giờ sau khi lệnh ngừng bắn kéo dài 3 ngày kết thúc, các máy bay chiến đấu của liên quân Arab do Saudi Arabia dẫn đầu đã tiến hành các đợt oanh kích vào những vị trí của phiến quân Houthi ở thủ đô Sanaa, trong bối cảnh giao tranh dữ dội cũng đã bùng phát ở nhiều nơi tại Yemen.

Nhiều người dân thủ đô Sanaa cho biết đã nghe thấy một số tiếng nổ lớn vào sáng sớm sau khi máy bay chiến đấu của liên quân tiến hành không kích vào các vị trí quân sự của lực lượng Houthi, trong đó có kho đạn trên núi Al Nahden.

Trước đó, lệnh ngừng bắn do LHQ bảo trợ nhằm mở các hành lang nhân đạo để cấp hàng cứu trợ tới những khu vực khó khăn đã hết hiệu lực vào đêm 22-10. Tuy nhiên, trong khi lệnh ngừng bắn chưa hết hiệu lực, giao tranh trên thực địa bùng phát ở nhiều nơi.

Liên quân Arab ủng hộ chính phủ được quốc tế công nhận của Yemen cáo buộc phiến quân Houthi đã vi phạm lệnh ngừng bắn khoảng 1.000 lần trong 24 giờ đầu tiên bằng việc nã súng cối và tiến hành các vụ tấn công vũ trang dọc biên giới giáp với Saudi Arabia và một số tỉnh của Yemen.

Cũng trong ngày 23-10, các chỉ huy quân đội trung thành với Tổng thống Yemen Hadi tuyên bố lực lượng của họ đã đập tan các cuộc tấn công của phiến quân Houthi ở các thành phố Taiz, Bayhan, Serwah và một số chiến trường thuộc tỉnh Jawf, ở miền Bắc Yemen.

Trước đó, tại cuộc gặp với Phó Tổng thống Yemen Ali Mohsen Al Ahmar ở thủ đô Riyadh của Saudi Arabia ngày 21-10, Đặc phái viên LHQ về vấn đề Yemen Ahmad đã kêu gọi các bên tham chiến tại Yemen kéo dài lệnh ngừng bắn thêm 72 giờ, nhằm "tạo môi trường thuận lợi cho hòa bình lâu dài" ở Yemen.