Xung đột Trung Đông đẩy giá dầu biến động, Việt Nam chủ động bảo đảm nguồn cung xăng dầu

Ngày 6/3, Bộ Công Thương cho biết xung đột quân sự tại Trung Đông đang khiến thị trường năng lượng thế giới biến động mạnh, đặc biệt sau khi Iran tuyên bố phong tỏa eo biển Hormuz – tuyến hàng hải vận chuyển khoảng 13 triệu thùng dầu mỗi ngày, tương đương 31% tổng lượng dầu thô vận chuyển bằng đường biển toàn cầu.

Nguy cơ gián đoạn nguồn cung từ khu vực được coi là “trái tim năng lượng” của thế giới đang đẩy giá dầu thế giới biến động với biên độ lớn, làm dấy lên lo ngại về tác động lan tỏa tới thị trường xăng dầu nhiều quốc gia.

Theo Bộ Công Thương, trước diễn biến phức tạp của thị trường dầu mỏ toàn cầu, Việt Nam đã chủ động triển khai nhiều giải pháp nhằm bảo đảm an ninh năng lượng và giữ ổn định thị trường xăng dầu trong nước.

Các nguồn cung trong nước hiện vẫn cơ bản được bảo đảm nhờ hoạt động ổn định của hai nhà máy lọc dầu lớn cùng với nguồn nhập khẩu từ các doanh nghiệp đầu mối.

Những diễn biến căng thẳng tại Trung Đông đang đặt thị trường năng lượng toàn cầu trước nguy cơ bất ổn mới.

Ngày 28/2/2026, việc Mỹ và Israel tiến hành tấn công quân sự vào Iran đã làm gia tăng rủi ro gián đoạn nguồn cung dầu mỏ từ khu vực được coi là “trái tim năng lượng” của thế giới.

Căng thẳng leo thang khi Iran tuyên bố phong tỏa eo biển Hormuz – tuyến hàng hải chiến lược vận chuyển khoảng 13 triệu thùng dầu mỗi ngày, tương đương 31% tổng lượng dầu thô vận chuyển bằng đường biển toàn cầu.

Động thái này khiến hàng trăm tàu chở dầu phải neo đậu hoặc chuyển hướng đi vòng qua mũi Hảo Vọng, làm gia tăng đáng kể chi phí và thời gian vận chuyển, từ đó đẩy giá dầu thế giới liên tục biến động mạnh.

Trước nguy cơ gián đoạn nguồn cung dầu, nhiều quốc gia đã nhanh chóng áp dụng các biện pháp nhằm bảo vệ an ninh năng lượng trong nước.

Một số nước như Thái Lan, Trung Quốc, Hàn Quốc và Nhật Bản yêu cầu các nhà máy lọc dầu hạn chế hoặc tạm dừng xuất khẩu xăng và dầu diesel, đồng thời ngừng ký kết các hợp đồng mới và đàm phán hủy bỏ một số lô hàng đã thỏa thuận trước đó.

Bên cạnh đó, nhiều nhà máy lọc dầu tại Nhật Bản, Indonesia và Ấn Độ cũng bắt đầu giảm công suất nhằm ưu tiên bảo đảm nguồn cung cho thị trường nội địa.

Những động thái này cho thấy thị trường năng lượng thế giới đang bước vào giai đoạn nhạy cảm khi các quốc gia đồng loạt siết chặt nguồn cung để phòng ngừa rủi ro từ xung đột Trung Đông.

Trước bối cảnh đó, Chính phủ Việt Nam đã chủ động triển khai các giải pháp nhằm bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia và ổn định thị trường xăng dầu.

Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định số 385/QĐ-TTg thành lập Tổ công tác bảo đảm an ninh năng lượng trước diễn biến phức tạp của cuộc xung đột tại Trung Đông.

Bộ Công Thương cũng thành lập tổ công tác chuyên trách để theo dõi sát tình hình thị trường năng lượng thế giới và kịp thời tham mưu các giải pháp điều hành.

Theo báo cáo của Tập đoàn Dầu khí Việt Nam (PVN), sản lượng khai thác dầu thô hiện đạt khoảng 180.000 thùng mỗi ngày, trong đó khoảng 150.000 thùng mỗi ngày được cung cấp cho Nhà máy lọc dầu Dung Quất.

Về năng lực sản xuất, Nhà máy lọc dầu Dung Quất có thể duy trì vận hành ổn định ở mức công suất khoảng 118% ít nhất đến hết tháng 4/2026 và bảo đảm cung cấp xăng dầu theo các hợp đồng đã ký với các thương nhân đầu mối.

Trong khi đó, Nhà máy lọc hóa dầu Nghi Sơn vẫn duy trì hoạt động ổn định với nguồn nguyên liệu bảo đảm cho kế hoạch sản xuất trong thời gian tới.

Như vậy, hai nhà máy lọc dầu lớn trong nước là Dung Quất và Nghi Sơn vẫn đang vận hành bình thường, bảo đảm nguồn cung xăng dầu cho các thương nhân đầu mối theo các hợp đồng đã ký đến hết tháng 3/2026.

Song song với nguồn sản xuất trong nước, các thương nhân đầu mối kinh doanh xăng dầu vẫn tiếp tục nhập khẩu xăng dầu thành phẩm để cung ứng cho thị trường, dù chi phí nhập khẩu và vận chuyển đang có xu hướng tăng do biến động của giá dầu thế giới.

Cùng với lượng dự trữ lưu thông tại doanh nghiệp theo quy định, nguồn cung xăng dầu cho thị trường trong tháng 3/2026 cơ bản vẫn được bảo đảm.

Tuy nhiên, nếu chiến sự tại Trung Đông kéo dài sang tháng 4, thị trường năng lượng thế giới có thể tiếp tục biến động mạnh và tạo thêm áp lực đối với nguồn cung xăng dầu. Trước tình hình đó, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ cùng Bộ Công Thương và các bộ, ngành liên quan đang khẩn trương chỉ đạo tháo gỡ các vướng mắc, tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động sản xuất và nhập khẩu xăng dầu nhằm bảo đảm đủ nguồn cung cho thị trường trong các tháng tiếp theo.

Trong bối cảnh thị trường năng lượng thế giới tiềm ẩn nhiều biến động khó lường, việc giữ ổn định thị trường xăng dầu trong nước không chỉ phụ thuộc vào các biện pháp điều hành của cơ quan quản lý mà còn cần sự đồng hành của toàn xã hội.

Xăng dầu là mặt hàng chiến lược, nguồn tài nguyên hữu hạn và có vai trò đặc biệt quan trọng đối với hoạt động của nền kinh tế.

Vì vậy, mỗi lít xăng được sử dụng tiết kiệm và hiệu quả không chỉ mang ý nghĩa kinh tế mà còn góp phần thiết thực bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia.

Bộ Công Thương khuyến nghị người dân chủ động thực hành tiết kiệm năng lượng, ưu tiên sử dụng phương tiện giao thông công cộng, xe điện và các loại nhiên liệu sinh học nhằm giảm phụ thuộc vào xăng khoáng.

Đồng thời, người dân cần giữ tâm lý bình tĩnh trước những biến động của thị trường, tránh hoang mang hoặc tích trữ xăng dầu không cần thiết.

Đối với các doanh nghiệp kinh doanh xăng dầu, việc bảo đảm nguồn cung ổn định cho thị trường là trách nhiệm quan trọng.

Các doanh nghiệp cần nâng cao văn hóa kinh doanh, không găm hàng, không bán cầm chừng chờ giá tăng, chủ động duy trì nguồn cung cho hệ thống phân phối.

Khi Nhà nước, doanh nghiệp và người dân cùng chia sẻ trách nhiệm, sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả, thị trường xăng dầu Việt Nam sẽ tiếp tục được giữ ổn định trong bối cảnh xung đột Trung Đông và giá dầu thế giới còn nhiều biến động, góp phần bảo đảm an ninh năng lượng và hỗ trợ phát triển kinh tế – xã hội bền vững.