Xuất khẩu cá ngừ của Việt Nam sang Anh tăng trưởng khi Hiệp định CPTPP có hiệu lực

Theo Hiệp hội chế biến và Xuất khẩu thuỷ sản Việt Nam (VASEP) cho hay, sau 3 năm thực thi, Hiệp định Thương mại Tự do Việt Nam - Vương quốc Anh và Bắc Ailen (UKVFTA) đã mang lại nhiều kết quả tích cực cho xuất khẩu cá ngừ của Việt Nam.

Anh chính thức tham gia Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ Xuyên Thái Bình Dương (CPTPP) kể từ ngày 15/12/2024. Điều này dự kiến sẽ mang đến nhiều lợi ích cho doanh nghiệp thủy sản cả về thuế quan, về xuất xứ nội khối…, nhất là đối với mặt hàng cá ngừ.

Theo số liệu thống kê của Hải quan Việt Nam, xuất khẩu cá ngừ của Việt Nam sang Anh đã tăng trưởng liên tục kể từ khi Hiệp định CPTPP có hiệu lực.

Giá trị xuất khẩu cá ngừ sang thị trường này đã tăng từ 5,1 triệu USD năm 2021 lên gần 7,9 triệu USD năm 2024, tăng 54%. Bước sang năm 2025, Anh là một trong số ít các thị trường nhập khẩu cá ngừ của Việt Nam duy trì được sự gia tăng xuất khẩu, tăng 24% so với cùng kỳ.

Xuất khẩu cá ngừ của Việt Nam sang Anh đã tăng trưởng liên tục kể từ khi Hiệp định CPTPP có hiệu lực.

Hiệp định CPTPP và UKVFTA đang tạo động lực tăng trưởng rất lớn trong quan hệ song phương, đồng thời mở ra không gian phát triển mới cho ngành cá ngừ Việt Nam trong bối cảnh các thị trường xuất khẩu trọng điểm tại sụt giảm do căng thẳng địa chính trị và những khó khăn chung của nền kinh tế toàn cầu.

Điểm mới trong thoả thuận về thuế quan theo thoả thuận trong Hiệp định CPTPP là các sản phẩm cá ngừ chế biến và đóng hộp của Việt Nam khi xuất khẩu sang thị trường nàysẽ được giảm thuế từ mức 20% về 0% theo lộ trình 7 năm.

Trong khi hiện tại theo thoả thuận trong Hiệp định UKVFTA, các sản phẩm này chỉ được hưởng mức thuế ưu đãi 0% theo hạn ngạch 11.500 tấn.

Như vậy về lâu dài, việc tận dụng được các ưu đãi thuế quan từ các hiệp định này sẽ mang lại lợi thế lớn cho các sản phẩm cá ngừ của Việt Nam khi xuất khẩu sang thị trường này.

Theo các chuyên gia, Hiệp định CPTPP hay UKVFTA đều là những hiệp định thương mại tự do thế hệ mới, do vậy, đòi hỏi nước xuất khẩu, doanh nghiệp xuất khẩu phải nâng cao năng lực nội tại. Bên cạnh đó, lợi ích to lớn nhất mà CPTPP mang lại chính là quy tắc xuất xứ.

Hiện tại thì sau Anh cũng đã có thêm 05 quốc gia/nền kinh tế khác đã chính thức nộp đơn xin gia nhập CPTPP, bao gồm: Trung Quốc, Đài Bắc Trung Hoa (tháng 9/2021), Ecuador (tháng 1/2022), Costa Rica (tháng 8/2022) và Uruguay (tháng 12/2022).

Trong đó, Ecuador và Trung Quốc là 2 đối thủ cạnh tranh “nặng kí” của cá ngừ Việt Nam. Do đó, các Doanh nghiệp cần nhanh chóng để tận dụng cơ hội đi trước này để chiếm lĩnh thị trường.

Ngoài ra, việc chủ động được nguồn nguyên liệu cá ngừ trong nước sẽ là yếu tố quyết định năng lực cạnh tranh cho các sản phẩm cá ngừ của Việt Nam trong bối cảnh này.

Theo VASEP, để làm được điều này thì ngành cá ngừ đang rất cần được tạo ra động lực thúc đẩy phát triển hơn nữa.

Cụ thể, đối với ngư dân, phải làm sao để cho họ bên cạnh việc tuân thủ các quy định pháp luật bao gồm cả IUU, có động lực để tăng cường khai thác biển, tái đầu tư để vươn khơi xa;ngư dân được khai thác và tiêu thụ nguyên liệu bình thường….

Còn đối với doanh nghiệp, cần tiếp tục việc cải thiện môi trường kinh doanh, đơn giản hóa các thủ tục hành chính…