Xuân của những công nhân xa quê

Tết tha hương

Những ngày cận kề tết Nguyên đán 2024 chúng tôi tìm đến nhiều khu nhà trọ tại các huyện Long Thành, Nhơn Trạch (Đồng Nai) để gặp gỡ nhiều công nhân không có điều kiện về quê đón tết.

Nhơn Trạch và Long Thành là một trong những địa phương có nhiều khu công nghiệp nên thu hút số lượng lớn lao động từ các tỉnh miền Trung, miền Bắc đến sinh sống, làm việc.

Cuộc sống khó khăn của công nhân trong những khu nhà trọ

Theo quan sát của chúng tôi, khung cảnh tại các khu trọ công nhân năm nay có vẻ đìu hiu, buồn tẻ hơn nhiều so với một vài năm trước đó. Có lẽ một năm kinh tế khó khăn, kéo theo đó cái tết trước mắt của những người con xa quê này dần bị bó hẹp: không đào, không mai cũng không quất, chỉ có gia đình nghỉ ngơi, vui vầy cùng nhau trong những ngày cuối năm cũ, chờ một năm mới qua.

Đang lau vội khung cửa sổ nhìn ra hành lang dãy trọ, chị Nguyễn Thị Lan (quê ở huyện Diễn Châu, Nghệ An) buồn bã nói: “Lại thêm một cái tết xa quê, xa cha mẹ già, xa con. Nhưng năm nay tiền ăn còn không đủ, lấy đâu ra tiền về quê. Chỉ gói ghém chút quà cùng ít tiền tích góp cả năm để gửi về cho ông bà nội ngoại và con gái ăn tết. Nếu tôi mà về nữa thì tết mất vui”.

Chị Lan cho biết, vợ chồng chị cùng quê, lấy nhau rồi xa quê đến nay đã 10 năm. Trước đây khi công việc còn đều, mỗi năm 24 - 26 tháng Chạp cả hai đều tranh thủ về quê để ăn tết cùng gia đình rồi ngày 6 - 8 tháng Giêng lại quay lại Đồng Nai tiếp tục mưu sinh.

Tuy nhiên từ khi dịch Covid-19 ập tới, đến nay kinh tế khó khăn, công việc bấp bênh thường xuyên thiếu trước hụt sau, không đủ khả năng lo 3 miệng ăn. Vì vậy vợ chồng chị đành đưa cô con gái 7 tuổi về gửi ông bà nội chăm sóc để đi làm kinh tế. Những tưởng sau dịch, mọi việc sẽ ổn nhưng đến nay công ty thường xuyên thiếu đơn hàng. Chồng chị, ngoài giờ làm phải tranh thủ chạy xe ôm nhưng vẫn không đủ trang trải cuộc sống. Vì thế việc về quê đón tết cùng con gái, cha mẹ già là điều xa xỉ.

“Tôi đành hẹn con và cha mẹ già sang năm mới về. Chỉ hi vọng kinh tế sớm ổn định, công ty có đơn hàng dồi dào để công nhân như chúng tôi có tiền lo trang trải cuộc sống. Ngoài ra còn có chút tiền tích góp lo cho gia đình và cũng có thể đủ khả năng về tết”, chị Lan tâm sự.

Tết cận kề, trong căn trọ nhỏ, một nam công nhân vẫn ước tết được về quê

Cách đó không xa là gia đình anh Lê Văn Mười quê ở huyện Hoằng Hóa, tỉnh Thanh Hóa. Anh Mười cho biết 5 năm trước anh chia tay vợ nên sau biến cố đó chuyển từ tỉnh Bình Dương về Nhơn Trạch sống để gần anh chị em trong gia đình. Tại đây anh Mười làm việc ở một công ty may với mức lương lãnh hằng tháng từ 6 - 9 triệu đồng tùy vào giờ tăng ca. Nhưng gần đây công ty thiếu đơn hàng, bữa làm bữa nghỉ khiến thu nhập của anh Mười giảm đi phân nửa so với trước. Do vậy cái tết sum vầy bên cha mẹ già ở quê nhà cũng đang là điều xa xỉ với anh Mười.

“Năm nào tết đến tôi cũng muốn về với cha mẹ già ở quê nhưng hai năm nay kinh tế khó khăn nên đành ở lại miền Nam ăn tết. Tôi sẽ tranh thủ những ngày tết, lương cao hơn ngày thường để kiếm thêm chút tiền, ra năm gửi về cho cha mẹ. Cha mẹ ở quê cũng đã ngoài 70, tôi chỉ muốn có thêm kinh tế để lo được cho cha mẹ để tuổi già đỡ thiếu thốn. Chỉ mong bản thân khỏe mạnh và cũng xác định ở lại để đi làm, chắc là không có đón tết”, anh Mười cho biết.

Nỗi lòng người ăn tết xa quê

Sau khi rời dãy trọ, chúng tôi tìm đến khu chợ đêm Long Thành, Hiệp Phước để ghi nhận không khí mua sắm trong những ngày cận tết Nguyên đán. Đang lựa quần áo ở góc chợ đêm, chị Nguyễn Thị Hoa (quê ở tỉnh Phú Thọ) chia sẻ, năm nay chị lại đón tết xa nhà và khi thông báo tin này, cha mẹ chị đã rất buồn. Tuy nhiên cha mẹ chị cũng động viên hiện nay cuộc sống khó khăn nên chấp nhận xa quê, giữ gìn sức khỏe, khi nào có điều kiện thì về với gia đình sau.

“Nghĩ cũng chạnh lòng vì tết là để sum vầy nhưng về tết mọi thứ quá tốn kém từ tiền xe, ăn uống, mua sắm… nên thôi đành lỡ hẹn với quê nhà. Tôi sẽ tranh thủ những ngày tết để làm thêm, kiếm tiền dành dụm để ra năm nếu thuận lợi sẽ xin nghỉ phép về quê với cha mẹ”, chị Hoa nói.

Chị Hoa kể chị là mẹ đơn thân, 10 năm trước sau khi gia đình tan vỡ, chị Hoa ôm cậu con trai 9 tuổi về nương tựa cha mẹ già. Những tưởng rau cháo nuôi nhau sống qua ngày nhưng con càng lớn, chi phí học tập, sinh hoạt ngày càng nhiều nhưng công việc ở quê không nhiều, bấp bênh, thu nhập thấp dẫn đến không đủ trang trải. Sợ con thua kém bạn bè, không đủ điều kiện đi học, nên 4 năm trước chị cũng khăn gói vào Đồng Nai làm công nhân.

“Trong nhà anh chị em đều đã lập gia đình, giờ chỉ có mẹ con tôi về sống cùng cha mẹ. Vậy nên tôi cũng chỉ muốn cố gắng làm việc, có tiền lo cho con trai và cha mẹ. May mắn con trai cũng biết hoàn cảnh gia đình nên chăm chỉ, học hành cũng tốt, cháu mơ ước sau này sẽ làm bác sĩ nên hi vọng rằng tương lai cuộc sống của cả nhà sẽ ổn hơn, giờ tôi cố gắng kiếm tiền lo cho con đủ đầy. Chắc chắn về quê ăn tết sẽ vui hơn, ở lại đây vừa buồn vừa chạnh lòng nhưng đành chấp nhận”, chị Hoa tâm sự.

Cạnh đó, anh Nguyễn Văn An (quê tỉnh Hà Tĩnh) cũng vừa dứt cuộc điện thoại với người thân, nội dung báo tin tết nay không về. Theo quan sát của chúng tôi, sau cuộc điện thoại anh An tỏ ra rất buồn và khuôn mặt đỏ ửng như chực rơi nước mắt. Lân la tới trò chuyện, anh An kể đã xa quê được 6 năm để vào đây đi làm, nhưng đã 4 năm rồi anh chưa về quê ăn tết bởi tiền bạc không đủ.

Đáng nói năm nay anh An lại thất nghiệp do công ty không còn đơn hàng, cắt giảm nhân sự nên anh đành ra khu chợ đêm làm bảo vệ ca tối để chờ cơ hội xin công việc mới.

“Tôi làm tết ở đây chờ thời cơ để xin công việc mới vì chắc là đầu năm mới các công ty sẽ tuyển dụng nhiều hơn. Có thể đầu năm nhiều công ty làm sớm, có đơn hàng trong khi công nhân chưa lên hoặc ở quê, không trở lại nên có thể sẽ cần thêm người. Vì thế tôi ở lại để tìm cơ hội cho mình. Ở đây dù sao cũng mỗi tháng kiếm được 7 - 9 triệu đồng nếu tăng ca đều còn giờ có về quê cũng không làm gì ra tiền nên thôi đành chịu.

Giờ cái gì cũng tăng như tiền điện nước, tiền nhà trọ, thêm 2 đứa con đang tuổi ăn học ở quê nên cũng phải bấu víu ở đây còn lo cho con cái, giờ về sợ con thất học. Nghĩ cũng thương phận mình vì ở đây tết vắng, buồn còn ở quê tết rất vui, ý nghĩa, được gặp người thân, được đi thăm nhau, chúc xuân… Giờ ở đây tết ngoài đi làm thêm về cũng chỉ quanh quẩn trong bốn bức tường nhà trọ, hiu hắt. Mong năm sau kinh tế phục hồi, doanh nghiệp nhiều đơn hàng, nhận lương cao để tôi về quê ăn tết với gia đình”, anh An nói.

Có lẽ rằng ngoài kia còn nhiều phận đời như chị Lan, anh Mười, anh An… chỉ vì mưu sinh mà chấp nhận vượt cả ngàn cây số đi làm ăn xa. Họ cũng có những khó khăn, những bộn bề lo toan và cũng mong chờ một cái tết sum vầy nhưng hoàn cảnh lại không cho phép.

Chỉ mong rằng công nhân lao động đều có nhiều sức khỏe, cùng nỗ lực vượt qua khó khăn thiếu hụt để cuộc sống ngày càng sung túc đầm ấm hơn. Và chúc cho những người con xa quê mỗi ngày xuân đều có cơ hội trở về trong vòng tay người thân, gia đình.

Được biết, Xuân 2024 Liên đoàn lao động tỉnh Đồng Nai sẽ tổ chức chương trình Tấm vé nghĩa tình - Tết đoàn viên, đưa 2.000 đoàn viên, người lao động về quê đón Tết; hỗ trợ 350 vé tàu cho đoàn viên từ chương trình Hành trình Tết Công đoàn - Xuân 2024.

Ngoài ra liên đoàn lao động cùng các địa phương cũng sẽ tổ chức đa dạng các hoạt động vui xuân, đón tết cho công nhân lao động, họp mặt gia đình công nhân có hoàn cảnh khó khăn; tổ chức thi gói, nấu bánh chưng, bánh tét cổ truyền để trao tặng cho đoàn viên; tổ chức văn nghệ, tặng quà cho đoàn viên có hoàn cảnh khó khăn...