Xử lý nghiêm tình trạng môi giới, mua bán, cho thuê mã số rừng trồng trái quy định
Đó là một trong những nội dung quan trọng được Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng nêu rõ tại cuộc họp về tình hình quản lý vùng trồng, cơ sở đóng gói và công tác kiểm nghiệm nông sản xuất khẩu.
Sáng 15/5, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng chủ trì cuộc họp về tình hình quản lý vùng trồng, cơ sở đóng gói và công tác kiểm nghiệm nông sản xuất khẩu.
Cuộc họp được tổ chức trực tiếp tại đầu cầu trụ sở Chính phủ với sự tham dự của Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường (NN&MT) Trịnh Việt Hùng; đại diện các bộ, cơ quan, hiệp hội ngành hàng liên quan và kết nối trực tuyến với đầu cầu một số địa phương.

Sau khi nghe các bộ, địa phương, hiệp hội báo cáo, kết luận tại cuộc họp, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng nhấn mạnh, phát triển nông nghiệp bền vững gắn với xuất khẩu không chỉ đóng góp cho tăng trưởng kinh tế mà còn bảo đảm sinh kế cho người dân.
Vì vậy, các địa phương cần vào cuộc quyết liệt hơn trong công tác quản lý vùng trồng, cơ sở đóng gói và kiểm nghiệm.
Phó Thủ tướng ghi nhận Bộ NN&MT cùng các bộ, ngành đã tích cực hoàn thiện cơ sở pháp lý và hướng dẫn địa phương triển khai. Tuy nhiên, kết quả hiện nay vẫn chưa đáp ứng yêu cầu thực tiễn.
Theo Phó Thủ tướng, số lượng mã số vùng trồng, cơ sở đóng gói và cơ sở kiểm nghiệm hiện còn quá ít so với diện tích và sản lượng xuất khẩu thực tế. Thậm chí nhiều địa phương đến nay vẫn chưa cấp được mã số nào; cùng một hành lang pháp lý nhưng có nơi làm tốt, có nơi triển khai rất chậm.

Phó Thủ tướng cho rằng yêu cầu xuất khẩu hiện nay ngày càng khắt khe với nhiều rào cản kỹ thuật và tiêu chuẩn truy xuất nguồn gốc cao, nếu không có mã số vùng trồng và cơ sở đóng gói đạt chuẩn thì hàng hóa sẽ không thể xuất khẩu.
Đặc biệt, Phó Thủ tướng lưu ý tình trạng môi giới, mua bán, cho mượn hoặc cho thuê mã số vùng trồng đang diễn biến phức tạp. Nhiều sản phẩm xuất khẩu chưa chắc đến từ đúng vùng trồng được cấp mã số.
"Hệ quả của việc không kiểm soát tốt là tình trạng được mùa mất giá. Điển hình như sầu riêng, có thời điểm giá giảm rất mạnh khi xuất khẩu gặp khó khăn. Người nông dân là đối tượng chịu thiệt thòi lớn nhất", Phó Thủ tướng nêu rõ.
Chỉ đạo về nhiệm vụ trọng tâm thời gian tới, đối với Bộ NN&MT, Phó Thủ tướng yêu cầu rà soát lại toàn bộ văn bản quy phạm pháp luật, nếu có vướng mắc phải kịp thời sửa đổi để tạo thuận lợi cho địa phương.

Bộ NN&MT cần rà soát quy trình, thủ tục cấp mã số vùng trồng, cơ sở đóng gói và kiểm nghiệm theo hướng nhanh nhất, thuận lợi nhất cho người dân và doanh nghiệp; đẩy mạnh phân cấp, phân quyền rõ ràng cho địa phương.
Đồng thời, phối hợp với các hiệp hội và địa phương tăng cường tập huấn, hướng dẫn quy trình sản xuất, kiểm soát chất lượng hàng hóa nhằm đáp ứng yêu cầu của nước nhập khẩu.
Phó Thủ tướng cũng đề nghị Bộ NN&MT làm việc với Tổng cục Hải quan Trung Quốc để thúc đẩy tiến độ phê duyệt mã số vùng trồng, cơ sở đóng gói và công nhận các phòng kiểm nghiệm của Việt Nam; đồng thời đẩy nhanh chuyển đổi số, xây dựng cơ sở dữ liệu dùng chung để quản lý vùng trồng minh bạch.

Đối với các địa phương, Phó Thủ tướng yêu cầu tăng cường nguồn nhân lực, kinh phí cho công tác cấp và quản lý mã số; mạnh dạn phân cấp xuống cấp cơ sở đối với những nơi đủ năng lực nhằm rút ngắn thời gian xử lý hồ sơ.
Tại cuộc họp, các địa phương như Đắk Lắk, Lâm Đồng, Đồng Tháp, Sơn La, Nghệ An… đã báo cáo về tình hình triển khai cũng như những khó khăn, vướng mắc trong quá trình thực hiện cấp mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói, cũng như việc triển khai thực hiện các thủ tục hành chính theo Nghị định số 38/2026/NĐ-CP của Chính phủ.
Sơn La là địa phương có diện tích cây ăn quả và cây công nghiệp lớn, với khoảng 85.500 ha cây ăn quả và 35.000 ha cà phê Arabica cùng nhiều loại cây trồng khác. Vì vậy, tỉnh đặc biệt quan tâm đến việc duy trì các mã số vùng trồng phục vụ xuất khẩu.
Theo tỉnh Sơn La, việc duy trì mã số vùng trồng có ý nghĩa rất quan trọng, bởi đây không chỉ là điều kiện để xuất khẩu mà còn là cơ sở khẳng định thương hiệu, chất lượng sản phẩm và uy tín trên thị trường quốc tế.
Đối với tỉnh Đắk Lắk, đến nay, trên địa bàn tỉnh có 328 vùng trồng được cấp mã số cho các loại cây trồng như sầu riêng, xoài, vải, nhãn, chuối, ớt, dưa hấu với tổng diện tích là 9.698 ha. Trong đó, riêng sầu riêng là 277 mã số với diện tích là 7.500 ha.
Về mã số cơ sở đóng gói, tỉnh đã cấp được cho 54 cơ sở, bao gồm mã số cơ sở đóng gói chuối, mít, các loại quả tươi. Trong đó, riêng sầu riêng là nhiều nhất với 42 mã số, tổng công suất khoảng trên 6.000 tấn/ngày.
Hiện nay, tỉnh đã nộp xong toàn bộ hồ sơ cho 151 mã số vùng trồng và 47 cơ sở đóng gói sầu riêng; nếu 151 mã số vùng trồng này được phê duyệt thì diện tích được cấp mã số vùng trồng sầu riêng của tỉnh Đắk Lắk sẽ nâng lên khoảng 10.200 ha trên tổng số 25.000 ha cho thu hoạch, đạt tỉ lệ khoảng 40% diện tích sầu riêng được cấp mã số vùng trồng.
Với tỉnh Lâm Đồng, hiện đã cấp được 961 mã số vùng trồng với tổng diện tích là 39.360 ha và đã cấp được 362 mã số cơ sở đóng gói.
Trong đó, có 346 mã số vùng trồng sầu riêng với diện tích là khoảng 12.200 ha, chiếm gần 60% diện tích sầu riêng đang cho kinh doanh của tỉnh Lâm Đồng. Đồng thời, tỉnh Lâm Đồng cũng đã hoàn thiện được 172 hồ sơ vùng trồng và 162 hồ sơ cơ sở đóng gói.
Các địa phương cũng cần xây dựng bản đồ chất lượng đất, vùng trồng để khuyến cáo người dân canh tác phù hợp; đồng thời ban hành chính sách hỗ trợ người dân và doanh nghiệp duy trì, phát triển mã số vùng trồng.

Về công tác kiểm tra, giám sát và thực thi pháp luật, Phó Thủ tướng đề nghị Bộ Công an vào cuộc xử lý nghiêm các hành vi môi giới, mua bán, cho thuê mã số vùng trồng hoặc làm sai lệch kết quả kiểm nghiệm.
Các cơ quan liên quan tăng cường thanh tra chuyên đề về trách nhiệm của chính quyền địa phương trong thực hiện các quy định liên quan đến mã số vùng trồng.
Phó Thủ tướng đề nghị Bộ Công Thương và Bộ Ngoại giao cần đẩy mạnh thông tin thị trường, cảnh báo sớm rào cản kỹ thuật và phối hợp tháo gỡ khó khăn trong thông quan hàng hóa, đặc biệt với mặt hàng sầu riêng đang vào chính vụ.
Phó Thủ tướng cũng đề nghị Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) và các hiệp hội ngành hàng phát huy vai trò cầu nối, hướng dẫn hội viên tuân thủ quy định và xây dựng chuỗi liên kết sản xuất bền vững.
"Chúng ta phải quyết tâm hành động để bảo vệ uy tín nông sản Việt Nam và bảo đảm lợi ích bền vững cho người nông dân", Phó Thủ tướng nhấn mạnh.












