Vứt bỏ điều cấm kỵ

Tuy chưa chính thức nhậm chức Tổng thống Mỹ, thậm chí còn chưa chính thức được bầu làm Tổng thống Mỹ và việc kiểm phiếu bầu còn đang được tiến hành lại ở một số bang, ông Donald Trump đã gây sôi động trên chính trường thế giới với việc điện đàm với người đứng đầu chính thể ở Đài Loan là bà Thái Anh Vân.

Từ năm 1979 đến nay ở Mỹ tồn tại một điều cấm kỵ bất thành văn trong chính trị đối ngoại là tất cả các tổng thống đương nhiệm và đắc cử không có bất cứ hình thức tiếp xúc và đối thoại nào cả chính thức lẫn không chính thức với người đứng đầu chính thể ở Đài Loan. Nay điều cấm kỵ ấy đã bị ông Trump vứt bỏ.

Việc làm này của ông Trump khiến cả Trung Quốc lẫn Chính phủ hiện tại ở Mỹ rất bối rối và khó xử. Chính quyền của Tổng thống Mỹ đương nhiệm Barack Obama ra tuyên bố tách biệt mình với việc làm của ông Trump và quả quyết đấy không phải là quan điểm chính thống của Mỹ và Mỹ không thay đổi chính sách lâu nay đối với Trung Quốc.

Còn phía Trung Quốc hiện chưa biết làm gì hơn ngoài gửi công hàm ngoại giao chính thức phản đối Mỹ. Trung Quốc có lý do chính đáng để lo ngại vì chỉ cần lên cần quyền chính thức ở Mỹ, ông Trump có thể vận hành chính sách đối ngoại theo ý mình mà không bị ràng buộc vào chính sách của những người tiền nhiệm.

Chắc chắn Trung Quốc càng thêm lo ngại sau khi ông Trump biện luận rằng một khi Mỹ đã suốt nhiều năm cung cấp nhiều vũ khí cho Đài Loan, thậm chí lại còn bảo hộ an ninh cho đảo này thì tại sao lại không thể nói chuyện điện thoại được với người đứng đầu chính quyền ở Đài Loan.

Điều khiến Trung Quốc lo ngại là tiền lệ rồi sẽ trở thành thông lệ và ông Trump sau khi lên cầm quyền còn đi xa hơn nữa trong quan hệ của Mỹ với Trung Quốc chứ không chủ dừng lại ở việc vứt bỏ điều cấm kỵ này. Từ hiện tại mà suy diễn và dự đoán thì kịch bản ấy nhiều khả năng rồi sẽ xảy ra.