Vỡ đập thải tại Quỳ Hợp - Nghệ An: Do chủ doanh nghiệp chưa tuân thủ các quy định

Liên quan tới sự cố vỡ đập thải tại Xí nghiệp Thiếc, hôm qua, ngày 14/3, Đoàn công tác, Bộ Công Thương đã làm việc với Công ty Cổ phần Kim loại màu Nghệ Tĩnh, UBND huyện Quỳ Hợp, Sở Công Thương tỉnh Nghệ An để thu tập thông tin, xác minh nguyên nhân sự cố. Đồng thời phối hợp với các đơn vị chức năng có biện pháp khắc phục sự cố triệt để trong thời gian tới, nhất là mùa mưa bão đang đến gần.

Theo kết luận kiểm tra của Bộ Công Thương, đập thải quặng đuôi bị vỡ là một hạng mục công trình bảo vệ môi trường trong báo cáo đánh giá tác động môi trường đã được UBND tỉnh Nghệ An phê duyệt.

Công ty cổ phần kim loại màu Nghệ An phải lập hồ sơ, trình UBND tỉnh Nghệ An xác nhận hoàn thành xây dựng các công trình bảo vệ môi trường (trong đó có hạng mục đập thải bị vỡ) trước khi đưa dự án khai thác mỏ vào vận hành chính thức. Tuy nhiên, đến nay Công ty chưa được cấp giấy xác nhận hoàn thành các công trình Bảo vệ môi trường.

Một trong những nguyên nhân gây nên sự cố vỡ đập thải là do chủ doanh nghiệp chưa tuân thủ các quy định của pháp lý hiện hành.

Theo nội dung trong đánh giá tác động môi trường (ĐMT) thì đập thải này phải có rãnh thoát nước chảy tràn được kè bằng đá hộc và trát vữa bê tông nhưng qua thực tế kiểm tra thì các rãnh này vẫn hoàn toàn bằng đất.

Thiết kế kỹ thuật của đập thải do chủ doanh nghiệp tự thiết kế và phê duyệt. Đến thời điểm kiểm tra, Công ty vẫn chưa trình được cho đoàn công tác hồ sơ thi công và vận hành hồ thải.

Căn cứ kết quả kiểm tra hồ sơ và kiểm tra hiện trường, sau khi nghe ý kiến giải trình của chủ doanh nghiệp, các ý kiến phát biểu của đại diện Sở Công Thương tỉnh Nghệ An, UBND huyện Quỳ Hơp và Tổng công ty Khoáng Sản – TKV, Đoàn công tác đã kết luận một trong những nguyên nhân gây nên sự cố vỡ đập thải là do chủ doanh nghiệp chưa tuân thủ các quy định của pháp lý hiện hành về quản lý sản xuất an toàn và bảo vệ môi trường.

Do vậy, Đoàn kiểm tra yêu cầu công ty dừng hoạt động của bãi thải, tập trung nguồn lực, khắc phục sự cố và tuyệt đối không để xảy ra tràn bùn thải ra môi trường, đặc biệt có các biện pháp phòng ngừa khi điều kiện mưa, lũ xảy ra.

Đồng thời, yêu cầu công ty phối hợp chặt chẽ với chính quyền địa phương và các đơn vị chức năng của tỉnh Nghệ An để hỗ trợ cho người dân, ổn định cuộc sống theo yêu cầu của UBND huyện Quỳ Hợp; Lập biện pháp khắc phục sự cố, xây dựng, gia cố đập thải đảm bảo an toàn lâu dài, không để xảy ra sự cố tương tự, ảnh hưởng đến môi trường và chỉ đưa bãi thải vào hoạt động khi có xác nhận đã hoàn thành công trình bảo vệ môi trường của cơ quan có thẩm quyền (UBND tỉnh Nghệ An).

Đoàn kiểm tra cũng yêu cầu Tập đoàn TKV chỉ đạo Tổng Công ty khoáng sản kiểm điểm và làm rõ nguyên nhân sự cố, trách nhiệm của đơn vị và các cá nhân có liên quan đến sự cố vỡ đập; Yêu cầu Sở Công Thương thường xuyên kiểm tra, giám sát việc triển khai thực hiện khắc phục sự cố của công ty và việc thực hiện các yêu cầu của đoàn công tác.

Theo Dân trí thông tin trước đó, vào ngày 9/3, người dân xã Châu Thành đã phát hiện đập chứa chất thải trên núi cao khoảng 700 m bị vỡ khiến nước ở suối Bắc xuất hiện rất nhiều bùn đen và nước thải màu vàng và kèm theo cá chết chưa rõ nguyên nhân.

Cá do người dân nuôi quanh các hồ gần nơi đập vỡ chết khá nhiều. (Ảnh: Báo Nghệ An)

Sau khi bị vỡ, hàng ngàn mét khối bùn, nước thải tràn ra ngoài và theo khe suối chảy xuống khiến cá nuôi trong ao hồ của một số hộ dân ở xã Châu Thành và cá tự nhiên ở các con suối thuộc các xã hạ du Châu Quang, Châu Cường (Quỳ Hợp) bị chết, nhiều diện tích đất nông nghiệp bị bồi lấp.

Xí nghiệp Thiếc Suối Bắc thuộc Công ty Cổ phần Kim loại màu Nghệ Tĩnh được cấp phép khai thác trên khu vực núi Lan Toong, có độ cao trên 700 m so với mực nước biển. Hệ thống đập chứa bùn thải có sức chứa khoảng trên 10.000 m3, nhưng thân đê chắn bằng đất...

Thời điểm xảy ra sự cố đến nay, các hộ dân xung quanh hồ chứa chất thải lo lắng nguồn nước bị ô nhiễm, ảnh hưởng đến cuộc sống của họ.