Việt Nam - Hoa Kỳ hợp tác triển khai dự án hơn 15,2 triệu USD phát triển cá rô phi

Mới đây, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Phùng Đức Tiến đã tiếp và làm việc với phái đoàn Đại sứ quán Hoa Kỳ về việc triển khai dự án mới Đối tác chuỗi giá trị nuôi trồng thủy sản Hoa Kỳ - Việt Nam.

Tại buổi làm việc, Tham tán Công sứ Nông nghiệp Ralph Bean cho biết, dự án sẽ do Tổ chức Cứu trợ Thế giới Lutheran (Lutheran World Relief - LWR) dẫn dắt, với sự hỗ trợ của các đối tác Việt Nam và Sáng kiến Thế giới về Đậu nành trong Sức khỏe Con người (ASA/WISHH) thuộc Hiệp hội Đậu nành Hoa Kỳ. Tổng ngân sách dự kiến của dự án lên tới hơn 15,2 triệu USD.

Giám đốc Dự án Nick Richardson cho biết, chương trình đang bước sang giai đoạn giới thiệu chính thức với Chính phủ Việt Nam. Dự kiến, đậu nành sẽ được chuyển đổi thành nguồn vốn chính cho dự án, đồng thời tiến hành ký kết các thỏa thuận hợp tác với phía Việt Nam.

Từ tháng 3 - tháng 9/2026, dự án sẽ triển khai các nghiên cứu cơ bản, nguồn tài trợ và bắt đầu thực hiện các hoạt động quảng bá tài trợ, cải thiện chất lượng cá rô phi bố mẹ, hỗ trợ các trại giống. Từ tháng 10/2026, dự án dự kiến mở rộng hỗ trợ kỹ thuật, triển khai các chương trình đào tạo, nâng cao năng lực và hỗ trợ tài chính.

Về phạm vi hưởng lợi, dự án dự kiến sẽ mang lại lợi ích cho 24.224 người, bao gồm các hộ nuôi, trang trại, nhà máy chế biến trong 5 năm tới; các đơn vị thuộc Bộ Nông nghiệp và Môi trường; cùng các hiệp hội ngành hàng liên quan. Địa bàn triển khai dự án được đề xuất tại Đồng bằng sông Hồng và Đồng bằng sông Mê Kông.

Thứ trưởng Phùng Đức Tiến khẳng định dự án này là bước đi "đúng và trúng", tạo nguồn lực quan trọng để thực hiện kế hoạch phát triển cá rô phi đến năm 2030. Bên cạnh các vùng trọng điểm, Thứ trưởng gợi mở hướng phát triển các giống cá rô phi vằn và rô phi đỏ tại khu vực miền Trung và miền Nam để tận dụng tối đa lợi thế địa lý.

Về thủ tục hành chính, lãnh đạo Bộ Nông nghiệp và Môi trường cam kết sẽ tạo điều kiện tháo gỡ các vướng mắc, phấn đấu hoàn tất mọi thủ tục pháp lý trước tháng 5/2026. Thứ trưởng giao Cục Thủy sản và Kiểm ngư làm đầu mối chủ trì, phối hợp cùng Viện Nghiên cứu Nuôi trồng Thủy sản I và Vụ Hợp tác Quốc tế để hỗ trợ tối đa cho phía Hoa Kỳ.

Theo Vụ Khoa học và Công nghệ, hiện nay chất lượng con giống và quy trình sản xuất tại Việt Nam còn hạn chế, gây khó khăn trong đáp ứng đầy đủ yêu cầu xuất khẩu. Do đó, cần kiểm soát đồng bộ toàn bộ quy trình sản xuất nhằm nâng cao chất lượng sản phẩm. Đại diện Vụ cũng đề nghị tên dự án cần nêu đích danh cá rô phi, qua đó tạo thuận lợi cho việc đánh giá hiệu quả và tác động trong quá trình triển khai. Trước thực tế đó, dự án tập trung triển khai 6 nhóm hoạt động trọng tâm, bao gồm: Phát triển thức ăn thủy sản và hệ thống cung ứng con giống; xây dựng các mô hình trình diễn; tăng cường năng lực và hỗ trợ nhà sản xuất; hỗ trợ tiếp cận tài chínhcho các doanh nghiệp siêu nhỏ và nhỏ; cung cấp hiện vật, trang thiết bị cho các cơ sở sản xuất giống; và mở rộng tiếp cận thị trường, thúc đẩy thương mại cá rô phi.