Vì sao vụ ám sát Phó Thủ tướng Bỉ 30 năm không tìm ra thủ phạm?

Mới đây, cảnh sát Italia bắt giữ một người đàn ông 71 tuổi. Người này bị cáo buộc là có liên quan đến một trong những kỳ án bí hiểm nhất trong lịch sử đất nước Bỉ xảy ra năm 1991, tức là cách đây gần 30 năm.

Về vụ giết người cách đây 3 thập kỷ, Tòa án ở Bỉ đã mấy lần mở phiên tòa xét xử, tuyên án tù đối với gần 10 bị cáo, một số nghi can đã tự sát trước khi bị đưa ra vành móng ngựa nhưng sự thật thực sự của vụ việc vẫn còn ở trong bóng tối. Vì thế, việc cảnh sát Italia vừa bắt giữ ông già kia vừa khiến cho kỳ án cũ xưa lại trở nên thời sự, đồng thời vừa khơi dậy hy vọng là cuộc kiếm tìm sự thật ở câu chuyện này sẽ có được tiến triển mới.

Ngày 18/7/1991, Phó Thủ tướng Bỉ Andre Cools bị bắn chết giữa ban ngày ban mặt tại một bãi đỗ xe ô tô ở thành phố Luettich. Ông Cools khi ấy là nhân vật quyền thế nhất trong Đảng Xã hội Bỉ, nắm giữ trong tay quyền giúp bất kỳ ai thăng tiến hay làm bất kỳ ai bị hạ bệ. Một con người như thế đương nhiên không thể thiếu đối thủ hay kẻ thù chính trị.

Vì thế, khi ông Cools bị ám sát, cả cảnh sát lẫn dư luận đều nghĩ ngay đến khả năng có động cơ chính trị trong chuyện này. Mọi suy diễn và nghi ngờ đều đổ dồn vào Bộ trưởng Y tế Bỉ Alan Van Der Biest. Người này được ông Cools hết lòng nâng đỡ và gây dựng, người này vì có tham vọng quyền lực quá lớn, chủ trương lật đổ chính sư phụ của mình nhưng rồi bị phát hiện và do lo ngại bị thất sủng nên đã thuê người ám sát ông Cools.

Thuyết âm mưu này nghe “hợp lỗ tai” đến mức trở nên rất phổ biến ở Bỉ. Trong thời kỳ điều tra ban đầu, cảnh sát Bỉ được một thành viên mafia tép riu cho biết là chính ông Alan Van Der Biest đã thuê người ám sát ông Cools. Nhưng cảnh sát Bỉ không tin. 7 năm sau khi vụ ám sát xảy ra, cảnh sát cho biết thủ phạm là 2 người Tunesia.

Hai người này bị bắt giữ ở Tunesia và bị đưa ra xét xử trước tòa ở đấy, rồi tòa án Tunesia tuyên phạt hai người này 20 năm tù. 13 năm sau khi vụ ám sát xảy ra, có thêm 6 người nữa bị tòa án ở Bỉ đưa ra xét xử và tuyên phạt các mức án tù từ 15 đến 20 năm. Từ năm 2002, cảnh sát Bỉ tập trung điều tra vị việc theo thông tin của thành viên Mafia khi trước và nhằm vào ông Alan Van Der Biest và những cộng sự thân cận của người này.

Nhưng trước khi cảnh sát Bỉ kết thúc quá trình điều tra và tòa án có thể mở phiên tòa xét xử mới, ông Alan Van Der Biest đã tự sát. Cảnh sát Bỉ không có được thêm chứng cứ nào nữa để truy tố những cộng sự thân cận của người này. Vụ án lại tiếp tục bế tắc. Không kỳ lạ sao được khi tòa án có bị cáo để xét xử và kết tội mà vụ việc vẫn chưa được làm cho sáng tỏ đến cùng.

Câu hỏi về thực chất vụ ám sát là hình sự hay chính trị cho đến tận ngày nay vẫn chưa được trả lời. Thời gian càng trôi qua thì hoài nghi càng thêm tăng chứ không giảm về phải có những thế lực chính trị rất quyền uy ở Bỉ liên quan và đứng sau vụ ám sát này. Bây giờ lại có thêm nghi can bị bắt giữ. Biết đâu đấy, người này sẽ có thể giúp phá vỡ màn bí ẩn trùm phủ vụ ám sát này suốt gần 30 năm qua.