Văn hóa - sức mạnh nội sinh, sức mạnh đoàn kết quốc tế

Cùng dự có bà Ngô Phương Ly, Phu nhân Tổng Bí thư Tô Lâm; lãnh đạo một số bộ, ngành Trung ương; ông Jonathan Wallace Baker, Trưởng Đại diện tổ chức Tổ chức Giáo dục, Khoa học và Văn hóa của Liên Hợp Quốc (UNESCO) tại Việt Nam; Trưởng Đoàn ngoại giao tại Hà Nội, Đại sứ Nhà nước Palestine tại Việt Nam Saadi Salama; các thành viên Ngoại giao đoàn, các nghệ sĩ và sứ giả của các nền văn hóa từ khắp nơi trên thế giới.

Diễn ra từ ngày 10 đến 12/10 với tinh thần "Kết nối-sẻ chia-lan tỏa yêu thương", Lễ hội quy tụ đông đảo bạn bè quốc tế, nghệ sĩ, tổ chức xã hội, doanh nghiệp và người dân Việt Nam cùng hướng về cộng đồng chịu ảnh hưởng nặng nề bởi thiên tai.

Sự kiện cũng thể hiện tinh thần đoàn kết quốc tế trong chung tay ứng phó với các thách thức toàn cầu, nhất là biến đổi khí hậu. Không gian lễ hội rực rỡ sắc màu với những điệu múa truyền thống, trình diễn trang phục, ẩm thực quốc tế và các tiết mục nghệ thuật Việt Nam mang thông điệp "thế giới cùng chung nhịp đập yêu thương".

Lễ khai mạc chính thức được tổ chức tại khu trung tâm di sản với chương trình nghệ thuật "Sắc màu Việt Nam - Nhịp điệu thế giới", giới thiệu những di sản tiêu biểu của Việt Nam như quan họ Bắc Ninh, nhã nhạc cung đình Huế, cồng chiêng Tây Nguyên, đờn ca tài tử Nam Bộ, hát văn, xẩm Thăng Long...

Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính và bà Ngô Phương Ly, Phu nhân Tổng Bí thư Tô Lâm tới dự khai mạc Lễ hội Văn hoá thế giới tại Hà Nội lần thứ nhất - Ảnh: VGP/Nhật Bắc

Cùng với đó, các đoàn nghệ thuật đến từ nhiều nước góp phần tạo nên bức tranh đa sắc của văn hóa thế giới. Đêm khai mạc khép lại bằng tiết mục "We Are The World" lan tỏa thông điệp hữu nghị, đoàn kết và hòa bình.

Thủ tướng Phạm Minh Chính và các đại biểu đã thực hiện nghi thức đặc biệt (vẽ tranh gốm ngũ sắc) khai mạc Lễ hội; tham quan các không gian văn hóa quốc gia của các nước.

Văn hóa - sức mạnh nội sinh, sức mạnh đoàn kết quốc tế

Phát biểu ý kiến tại buổi lễ, Thủ tướng Phạm Minh Chính chuyển lời chào trân trọng, lời thăm hỏi ân tình và lời chúc mừng tốt đẹp nhất của đồng chí Tổng Bí thư Tô Lâm, các vị lãnh đạo Đảng, Nhà nước tới các đại biểu.

Theo Thủ tướng, văn hóa là "sợi tơ hồng" kết nối giữa con người với con người, kết nối các quốc gia, kết nối thế giới; văn hóa không có biên giới. Đánh giá Lễ hội Văn hóa Thế giới lần thứ nhất năm 2025 là một sự kiện kết nối giữa dân tộc Việt Nam với các dân tộc trên thế giới, Thủ tướng bày tỏ cảm ơn sự có mặt của các đại biểu và cho rằng dù "vạn sự khởi đầu nan" song các bên liên quan đều đã rất cố gắng trong việc tổ chức Lễ hội và từ đó đem lại niềm vui, sự hưởng thụ văn hóa của các dân tộc trên thế giới đối với Việt Nam và của Việt Nam với các dân tộc, các nước trên thế giới.

Cho biết hiện Việt Nam đang trải qua đợt thiên tai "bão chồng bão, lũ lụt chồng lũ lụt", quý III vừa qua Việt Nam phải hứng chịu 8 cơn bão, riêng tháng 9 hứng chịu 4 cơn bão, một bộ phận người dân đang phải vật lộn với những khó khăn do thiên tai gây ra, Thủ tướng gửi lời thăm hỏi, chia sẻ sâu sắc nhất đến những địa phương, gia đình có mất mát, thiệt hại về người và tài sản; đồng thời kêu gọi sự đóng góp, chung tay, chia sẻ của đồng bào cả nước, của bạn bè quốc tế đối với những người đang chịu ảnh hưởng nặng nề bởi thiên tai.

Thủ tướng Phạm Minh Chính phát biểu khai mạc Lễ hội Văn hóa Thế giới tại Hà Nội lần thứ nhất - Ảnh: VGP/Nhật Bắc

Thủ tướng Phạm Minh Chính cho biết, Chủ tịch Hồ Chí Minh, Người anh hùng dân tộc vĩ đại, Danh nhân văn hóa thế giới của Việt Nam đã chỉ rõ "văn hóa soi đường cho quốc dân đi"; Đảng Cộng sản Việt Nam xác định văn hóa là sức mạnh nội sinh, văn hóa có tính khoa học, có tính dân tộc và có tính đại chúng.

Hiện nay, Việt Nam đang tiếp tục cụ thể hóa đường lối văn hóa này của Đảng Cộng sản Việt Nam để văn hóa thực sự là sức mạnh nội sinh, kết nối giữa con người với con người, kết nối các nền kinh tế; đẩy mạnh phát triển công nghiệp văn hóa, công nghiệp giải trí, góp phần quốc tế hóa văn hóa đậm đà bản sắc dân tộc của Việt Nam ra với bạn bè quốc tế và dân tộc hóa văn minh của thế giới vào Việt Nam.

Nêu rõ nếu làm được điều này sẽ góp phần làm cho nhân dân được hưởng thụ nhiều hơn nữa văn hóa dân tộc, văn minh thế giới, Thủ tướng mong muốn các bộ, các ngành, các địa phương và đặc biệt là các nước, đối tác quốc tế tiếp tục hưởng ứng Lễ hội Văn hóa Thế giới được Việt Nam tổ chức hằng năm.

Thủ tướng trân trọng cảm ơn bà Ngô Phương Ly, phu nhân Tổng Bí thư Tô Lâm đã có ý tưởng rất tốt đẹp về Lễ hội Văn hoá thế giới; cảm ơn các bộ, ngành, các cơ quan đại diện nước ngoài tại Việt Nam đã góp phần tổ chức Lễ hội.

Đồng thời, Thủ tướng cũng đánh giá cao chương trình đã thể hiện đậm đà bản sắc văn hóa Việt Nam, trong đó có văn hóa sẻ chia, văn hóa giúp đỡ nhau với tình dân tộc, nghĩa đồng bào; góp phần chia sẻ, gửi gắm tình cảm bằng nhiều hình thức khác nhau tới đồng bào đang chịu hậu quả của biến đổi khí hậu, trong đó có các cơn bão và đợt mưa lũ hiện nay.

"Chúng ta sẽ tiếp tục phát huy vai trò của văn hóa là sức mạnh nội sinh, đồng thời là sức mạnh liên kết, sức mạnh đoàn kết quốc tế, cùng nhau sẻ chia trước thiên tai, hậu quả của biến đổi khí hậu vốn mang tính toàn dân, toàn diện và toàn cầu, đòi hỏi phải có sự đoàn kết quốc tế, đề cao chủ nghĩa đa phương và giúp đỡ lẫn nhau, trong đó có sợi dây văn hóa", Thủ tướng phát biểu.

Bà Ngô Phương Ly, Phu nhân Tổng Bí thư Tô Lâm thực hiện nghi thức đặc biệt (vẽ tranh gốm ngũ sắc) khai mạc Lễ hội - Ảnh: VGP/Nhật Bắc

Khi văn hóa kết nối thì nhân loại sẽ đoàn kết

Trong bài phát biểu chia sẻ nhiều quan điểm tương đồng với Thủ tướng Phạm Minh Chính, ông Jonathan Wallace Baker, Trưởng Đại diện UNESCO tại Việt Nam nhận định từ lâu, Hà Nội đã là cầu nối giữa các nền văn hóa, là một thành phố nơi giá trị truyền thống giao thoa với sự sáng tạo.

Ông cho biết UNESCO vinh dự được đồng hành trong lễ khai mạc Lễ hội Văn hóa Thế giới Hà Nội lần thứ nhất vào đúng ngày 10/10, tại Thủ đô ngàn năm tuổi, Thăng Long – Hà Nội, ở trung tâm quyền lực suốt chiều dài lịch sử của thành phố, Hoàng thành Thăng Long, một Di sản Thế giới được UNESCO công nhận, đã và đang tiếp tục thể hiện tinh thần bền bỉ của dân tộc Việt Nam.

Chúc mừng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Bộ Ngoại giao, UBND TP. Hà Nội vì đã hiện thực hóa sáng kiến đầy cảm hứng này, Trưởng Đại diện UNESCO tại Việt Nam cũng bày tỏ sự cảm thông sâu sắc và tình đoàn kết của UNESCO với các khu vực bị ảnh hưởng do các đợt thiên tai vừa qua.

Ông Jonathan Wallace Baker, Trưởng Đại diện UNESCO tại Việt Nam phát biểu - Ảnh: VGP/Nhật Bắc

"Chúng tôi xin gửi lời chia buồn tới các gia đình đã mất nhà cửa và người thân. Trong những thời khắc khó khăn này, văn hóa nhắc nhở chúng ta về cội nguồn của mình, đó là cội nguồn của sự kiên cường, lòng nhân ái, và của năng lực cùng nhau kiến thiết lại cuộc sống", ông Jonathan Wallace Baker phát biểu.

Ông đánh giá, Lễ hội đã thể hiện rõ nét tinh thần nói trên và cho thấy văn hóa không chỉ tôn vinh vẻ đẹp và sự sáng tạo-mà còn là nguồn cảm hứng cho lòng trắc ẩn, sự phục hồi và tình đoàn kết; "khẳng định rằng sự khác biệt văn hóa không chia rẽ chúng ta, mà lại thực sự kết nối chúng ta lại với nhau".

Nhắc lại các hoạt động hợp tác của UNESCO trong Lễ hội Văn hóa Thế giới Hà Nội với thông điệp "sự sáng tạo và nhân văn luôn đồng hành", ông khẳng định mỗi hoạt động đều thể hiện cam kết chung của UNESCO với Hà Nội và với Việt Nam: Đặt văn hóa vào trung tâm của phát triển bền vững, trao quyền cho cộng đồng, và thúc đẩy sự sáng tạo như động lực cho sự hòa nhập và kiên cường.

"Hãy để lễ hội này được ghi nhớ-không chỉ bởi sắc màu và những màn trình diễn-mà còn bởi thông điệp: Khi văn hóa kết nối thì nhân loại sẽ đoàn kết. Chúng ta hãy cùng nhau xây dựng một tương lai mà ở đó văn hóa truyền cảm hứng cho sự đoàn kết và kiên cường trước nghịch cảnh-ngay tại chính TP. Hà Nội này và trên toàn thế giới", Trưởng Đại diện UNESCO tại Việt Nam nhấn mạnh./.