Tưng bừng, trang nghiêm 100 năm Lễ hội Nghinh Ông Sông Đốc - Cà Mau
Ngày 14/3, tại Lăng ông Nam Hải (thị trấn Sông Đốc, huyện Trần Văn Thời, tỉnh Cà Mau) đã thu hút hàng nghìn người dân thập phương và ngư dân tham dự lễ hội Nghinh ông. Đây là dịp để ngư dân vùng ven biển tỏ bày lòng thành kính loài cá Ông (cá Voi) mà ngư dân miền biển tôn kính gọi là “Vị thần - Đại tướng quân Nam Hải”.
Lễ hội Nghinh ông được tổ chức thường niên vào ngày 13 - 14/2 (nhằm 14 - 15/2 âm lịch hàng năm) tại thị trấn Sông Đốc, huyện Trần Văn Thời, tỉnh Cà Mau). Các nghi thức thực hành tế lễ rước cá Ông (còn gọi là Nghinh Ông, hoặc thỉnh Ông) đã chính thức diễn ra.
Phần lễ được bắt đầu từ nghi thức cúng tế; nghi thức rước Long Đình từ Vạn Lăng Ông Nam Hải với cung nữ, hội ông, hội bà cùng đội cầm cờ nước, cờ phướn, kích, trống, lân…, theo sau là đông đảo người dân tham gia diễu hành từ Lăng Ông đến Cảng cá Sông Đốc, trước khi đưa xuống tàu ra biển Nghinh Ông...
Hàng chục tàu cá với đông đảo ngư dân ra biển theo hướng cụm đảo Hòn Chuối. Trên đường nếu gặp được Cá Ông phun nước thì đoàn tàu sẽ quay trở về ngay, nếu không gặp được Cá Ông phun nước thì cả đoàn vẫn tiếp tục ra khơi. Đồng thời, chủ lễ sẽ đọc lời nguyện cầu “xin keo” và múc nước vào những chiếc lọ rồi đem về Lăng Ông Nam Hải thờ cúng.
Ngư dân Phạm Văn Tâm (khóm 10, thị trấn Sông Đốc) cho biết: “Cách đây 100 năm, khi đó Cá Ông lụy vô, ngư dân mình đem ông về tẩm niệm, chôn cất và thờ cúng. Theo tâm linh của người làm nghề biển, cá ông cứu người, cứu ghe gặp nạn trên biển. Lễ hội gọi là Nghinh Ông nhưng ngư dân cũng gọi là đi rước ông, với mong muốn mưa thuận, gió hòa, đánh bắt trúng mùa”.
Theo tín ngưỡng của ngư dân miền biển Cà Mau, nghi thức rước Cá Ông về lăng chính là thời khắc linh thiêng nhất để mọi người đem hương án (nhang đèn, gà vịt, heo quay, trái cây…) ra trước nhà cúng lễ, nhằm bày tỏ lòng tôn kính với vị thần biển cả che chở ngư dân. Bà con ngư dân nhằm bày tỏ ước nguyện cho một năm đánh bắt thuận lợi, trúng mùa.
Ông Nguyễn Thế Châu - Chủ tịch UBND huyện Trần Văn Thời (tỉnh Cà Mau) cho biết: “Nhằm giữ gìn, bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa phi vật thể quốc gia Lễ hội Nghinh Ông Sông Đốc. Đồng thời, tôn vinh truyền thống văn hóa, tập quán tín ngưỡng dân gian tốt đẹp của cư dân vùng biển nhằm thỏa mãn nhu cầu đời sống tâm linh của ngư dân địa phương.
Lễ hội Nghinh Ông, còn là phương thức để bảo tồn di sản văn hóa một cách bền vững thông qua việc tác động đến ý thức và gia tăng kiến thức về di sản cho thế hệ trẻ. Qua đây, góp phần tuyên truyền, quảng bá, giới thiệu nét sinh hoạt văn hóa truyền thống của Cà Mau đến nhiều vùng, miền trong cả nước. Đây là lần thứ 100 Lễ hội Nghinh Ông Sông Đốc được tổ chức. Vào năm 2021, Lễ hội đã được công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể cấp quốc gia”.
Trước đó, tối 13/3, Lễ Nghinh Ông Sông Đốc đã chính thức khai mạc tại miền biển thị trấn Sông Đốc, với sự tham gia của đông đảo lãnh đạo địa phương. Đây là lễ hội quy mô cấp tỉnh, cũng là lần thứ 100 Lễ hội dân gian truyền thống này diễn ra tại miền biển Sông Đốc của tỉnh Cà Mau.
Với chủ đề “Di sản Văn hóa phi vật thể quốc gia Lễ hội Nghinh Ông Sông Đốc - Cà Mau 100 năm hình thành và phát triển”, các hoạt động Lễ hội Nghinh Ông Sông Đốc năm 2025 diễn ra từ ngày 11 đến 17/3.
Nằm trong chuỗi sự kiện trên gắn với nhiều hoạt động có liên quan: Trưng bày, triển lãm hình ảnh, tài liệu, hiện vật về di sản văn hóa phi vật thể quốc gia Lễ hội Nghinh Ông Sông Đốc, kết hợp chương trình ngoại khóa; thực hành nghi thức tế Lễ rước cá Ông tại cửa biển Sông Đốc; công nhận thị trấn Sông đốc đạt chuẩn đô thị văn minh; hội chợ thương mại gắn với Ngày hội ngành nghề các sản phẩm OCOP, cùng các hoạt động văn nghệ, thể thao …
