Trách nhiệm người tiêu dùng trong việc đẩy lùi hàng giả trên sàn điện tử
Kinh tế số bùng nổ biến thương mại điện tử thành trụ cột mới nhưng đối mặt nhiều thách thức như hàng giả, rò rỉ dữ liệu.

Sự bùng nổ của kinh tế số đã biến thương mại điện tử thành trụ cột phân phối mới, nhưng cũng kéo theo những hệ lụy về hàng giả, ẩn danh người bán và rò rỉ dữ liệu cá nhân.
Khác với mô hình truyền thống, hệ sinh thái trực tuyến hiện nay là mạng lưới phức tạp kết nối giữa người bán, sàn giao dịch, đơn vị logistics và cả những người quảng bá như KOL, KOC.
Chính sự đan xen này tạo ra những khoảng trống trách nhiệm khi xảy ra tranh chấp, trong khi đặc trưng xuyên biên giới và tính ẩn danh cao cho phép các đối tượng gian lận dễ dàng thay đổi thông tin để né tránh kiểm soát.
Bên cạnh đó, rủi ro về dữ liệu như họ tên, địa chỉ và thông tin thanh toán đang trở thành thách thức lớn, đòi hỏi các nền tảng phải thiết lập lá chắn bảo vệ người dùng thông qua việc công khai chính sách bảo mật và chỉ thu thập thông tin khi có sự đồng ý.
Để giải quyết thực trạng này, Luật Thương mại điện tử năm 2025 đã chuyển dịch mạnh mẽ từ tư duy khuyến khích sang phát triển có kiểm soát với trọng tâm là định danh điện tử.
Một trong những thay đổi cốt lõi là yêu cầu các sàn giao dịch phải xác thực thông tin người bán, lưu trữ dữ liệu giao dịch và sẵn sàng cung cấp cho cơ quan quản lý nhằm chấm dứt tình trạng kinh doanh phi pháp núp bóng tài khoản ảo.
Tính minh bạch cũng được đẩy lên mức cao nhất khi các chủ thể phải công khai nguồn gốc, xuất xứ hàng hóa, đặc biệt là với các nhóm hàng nhạy cảm như thực phẩm, mỹ phẩm.
Quy định này không chỉ bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng mà còn tạo sân chơi công bằng cho những doanh nghiệp làm ăn chân chính.
Không chỉ dừng lại ở các giao dịch nội địa, khung pháp lý mới còn mở rộng phạm vi quản lý đối với các nền tảng xuyên biên giới nhằm ngăn chặn thất thu thuế và hàng kém chất lượng.
Thực tế triển khai trong năm 2025 cho thấy quyết tâm từ cơ quan chức năng khi xử lý khoảng 250 website, ứng dụng vi phạm, đồng thời gỡ bỏ gần 48.000 sản phẩm và chặn hơn 13.700 gian hàng không đạt chuẩn.
Đáng chú ý, trách nhiệm giờ đây không chỉ đổ dồn lên vai các sàn giao dịch mà còn mở rộng tới toàn bộ hệ sinh thái, bao gồm cả những người tham gia quảng bá sản phẩm. Việc cung cấp thông tin sai lệch hoặc thổi phồng công dụng sẽ không còn là vùng xám pháp lý.
Để xây dựng một thị trường bền vững, các chuyên gia cho rằng, sự vào cuộc của cơ quan quản lý là chưa đủ mà cần sự chủ động từ người tiêu dùng trong việc lựa chọn nền tảng uy tín và phản ánh kịp thời các hành vi vi phạm, góp phần hình thành cơ chế giám sát xã hội chặt chẽ.










