TP HCM xây dựng đề án kiểm soát khí thải phương tiện giao thông

Đề án được Sở Xây dựng gửi đến các sở, ngành liên quan để lấy ý kiến về phương án hạn chế phương tiện giao thông có mức phát thải cao tại các khu vực đang đối mặt với nguy cơ ô nhiễm môi trường, đặc biệt là ô nhiễm khí thải.

Trong nội dung Đề án gửi đi, Sở Xây dựng đề nghị Sở Nông nghiệp và Môi trường TP HCM góp ý về mức khí thải của phương tiện đang lưu hành, bao gồm việc xem xét nâng mức tiêu chuẩn khí thải, xây dựng tiêu chí cụ thể để khoanh vùng và hạn chế hoạt động của các phương tiện phát thải cao ở những địa bàn ô nhiễm nặng.

Sở Nông nghiệp và Môi trường được giao xác định và công khai thông tin về các vùng phát thải cao; đề xuất giải pháp kiểm soát khí thải đối với xe cơ giới; đồng thời rà soát, hướng dẫn quy định và chính sách liên quan đến đất đai nhằm phục vụ việc phát triển hạ tầng bến bãi, trạm sạc cho các phương tiện giao thông xanh…

Sở Tài chính được yêu cầu nghiên cứu giải pháp kiểm soát chất lượng nhiên liệu sử dụng cho xe cơ giới, bao gồm xăng, dầu diesel và nhiên liệu sinh học, đảm bảo tuân thủ đúng lộ trình tiêu chuẩn khí thải đã đề ra. Ngoài ra, Sở này cũng sẽ đề xuất hướng quản lý đối với hoạt động xe công nghệ, vốn đang phát triển mạnh trên địa bàn Thành phố.

Các đơn vị như, Viện Nghiên cứu Phát triển TP HCM được giao nhiệm vụ đề xuất các giải pháp tổng thể để thúc đẩy quá trình chuyển đổi xanh trong lĩnh vực giao thông; Trung tâm Quản lý Giao thông công cộng và Trung tâm Quản lý hạ tầng giao thông đường bộ (thuộc Sở Xây dựng) được đề nghị đóng góp ý kiến về việc tích hợp quy hoạch giao thông vận tải với quy hoạch hạ tầng, hướng đến phát triển phương tiện giao thông xanh, trong đó có hệ thống giao thông công cộng…

Sau khi tổng hợp, các nội dung gửi về Sở Xây dựng trước ngày 15/7/2025 để trình Bộ Xây dựng theo chỉ đạo. Đây là bước đầu tiên trong quá trình hình thành và triển khai vùng phát thải thấp - hướng đi đang được nhiều đô thị lớn trên thế giới áp dụng.

TP HCM xây dựng đề án kiểm soát khí thải phương tiện giao thông. (Ảnh minh họa)

Việc xây dựng Đề án lần này không chỉ đơn thuần là một giải pháp giảm ô nhiễm, mà còn là bước đi quan trọng trong chiến lược xanh hóa đô thị, góp phần tạo dựng một hệ thống giao thông hiện đại, hiệu quả và bền vững cho TP HCM trong giai đoạn sau năm 2025.

Theo thống kê của Sở Xây dựng, tính đến nay TP HCM có gần 10 triệu phương tiện đang lưu thông, trong đó có khoảng 25% là ôtô và 85% là xe máy.

Giao thông là nguồn phát thải chính, tạo áp lực lên cả hạ tầng và môi trường đô thị, do đó, việc kiểm soát phát thải từ xe cộ là yếu tố then chốt trong chiến lược phát triển bền vững của Thành phố.

Trong Đề án kiểm soát khí thải phương tiện giao thông, TP HCM dự kiến sẽ lựa chọn các khu vực như Cần Giờ, Côn Đảo và trung tâm Thành phố để triển khai thí điểm việc phân vùng kiểm soát khí thải, hướng đến mục tiêu giao thông xanh, bền vững.

Các khu vực này được đánh giá là có tiềm năng lớn trong việc chuyển đổi sang hệ thống giao thông sạch, cụ thể là lộ trình chuyển đổi từ xe buýt sang sử dụng điện, năng lượng xanh…

Đáng chú ý, một trong những điểm đặc trưng quan trọng của Đề án này là sẽ chuyển đổi toàn bộ 400.000 xe máy của tài xế công nghệ và giao hàng sang xe điện vào năm 2028, với kỳ vọng sẽ giúp giảm khoảng 315 tấn khí CO2 và 2.000 tấn bụi mịn mỗi năm, góp phần đáng kể vào nỗ lực giảm ô nhiễm không khí và cải thiện chất lượng sống cho người dân Thành phố.

Đề án cũng đề xuất thành lập Quỹ Tín dụng chuyển đổi Xanh, sử dụng nguồn thu từ tín chỉ carbon (ước tính khoảng 87.500 tấn CO2/năm) để tái đầu tư vào hạ tầng giao thông xanh và hỗ trợ người dân, đặc biệt là cung cấp nguồn vốn ưu đãi cho các tài xế.