Thủ tướng yêu cầu ưu tiên làm nhà ở xã hội

Khai mạc hội nghị, Thủ tướng Chính phủ hoan nghênh một số địa phương vừa qua đã khởi công các dự án nhà ở xã hội lớn, nhưng Thủ tướng cũng trăn trở khi "đất trong tay chúng ta, tiền có thể huy động, cơ chế, chính sách, thủ tục do ta mà việc xây dựng nhà ở xã hội không chuyển biến hoặc chuyển biến rất chậm".

Thủ tướng khẳng định nhu cầu nhà ở xã hội rất lớn, do đó, các cơ quan phải đặt mình vào địa vị của người có nhu cầu để giải quyết, triển khai các công việc theo chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn.

Thủ tướng cũng lưu ý, nhà ở xã hội không có nghĩa là làm ở những chỗ đất "đầu thừa, đuôi thẹo", những nơi "khỉ ho cò gáy", không làm được nhà ở thương mại thì làm nhà ở xã hội. Thay vào đó, nhà ở xã hội phải được ưu tiên làm trước, sau đó mới đến nhà ở thương mại.

Nhà ở xã hội phải đầy đủ điều kiện hạ tầng (giao thông, y tế, giáo dục, thể thao, xã hội, môi trường…) như nhà ở thương mại, nhưng chỉ khác là Nhà nước có các chính sách hỗ trợ. Nhà ở xã hội phải có hình thức mua và thuê mua.

Vừa qua, một số vướng mắc về thể chế đã được tháo gỡ nhưng vẫn còn, Thủ tướng đề nghị các đại biểu góp ý cụ thể về vướng mắc pháp lý để đề xuất tháo gỡ ngay tại kỳ họp Quốc hội sắp tới.

Về nguồn lực, nghiên cứu triển khai như thành lập quỹ nhà ở quốc gia; giải ngân gói tín dụng 140.000 tỉ đồng cho nhà ở xã hội mà không tính vào room tín dụng của các ngân hàng…

Thủ tướng đặt vấn đề: các doanh nghiệp chưa làm vì sao, phải chăng vì chính quyền chưa dám giao việc? Có thể giao trực tiếp cho doanh nghiệp, không cần qua đấu thầu được không, miễn là bảo đảm công khai, minh bạch? Nếu đấu thầu thì phải bảo đảm thực chất, không hình thức, không quân xanh, quân đỏ.

Thủ tướng cũng đề nghị cấp ủy, chính quyền địa phương phải đồng hành, hỗ trợ nhà thầu, không để họ cô đơn trên công trường; huy động sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị, sự tham gia của các lực lượng như thanh niên, phụ nữ, phát huy nghệ thuật "chiến tranh nhân dân", ai có gì giúp nấy để tạo sức mạnh tổng hợp.

Báo cáo tình hình phát triển nhà ở xã hội, Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Văn Sinh cho biết, trong giai đoạn từ năm 2021 đến nay, cả nước có 655 dự án nhà ở xã hội đã được triển khai với quy mô 593.428 căn.

Nhiều địa phương đã quan tâm, dành quỹ đất nhà ở xã hội tại các vị trí thuận lợi, gần các trung tâm đô thị, khu công nghiệp, đảm bảo đáp ứng hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội như Đồng Nai (1.064 ha), Quảng Ninh (666 ha), Hải Phòng (336 ha), Bình Dương (408 ha)... Tuy nhiên, còn một số địa phương bố trí quỹ đất chưa tương xứng với nhu cầu.

Về gói tín dụng 120.000 tỷ đồng, đến nay, đã có 90 dự án với tổng số tiền giải ngân là 2.845 tỷ đồng.

Về mục tiêu năm 2025, Thứ trưởng cho biết, hoàn thành xây dựng 100.000 căn nhà ở xã hội.

Thứ trưởng kiến nghị Thủ tướng giao Bộ Xây dựng nghiên cứu, chủ trì xây dựng Nghị quyết thí điểm về cơ chế, chính sách đặc thù về phát triển nhà ở xã hội, bao gồm chính sách lựa chọn chủ đầu tư dự án đầu tư xây dựng nhà ở xã hội không thông qua đấu thầu và một số chính sách tháo gỡ vướng mắc trong phát triển nhà ở xã hội.