Thủ tướng: Quyết gỡ "thẻ vàng" IUU trong năm nay

Chiều 23/9, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính chủ trì Phiên họp lần thứ 14 của Ban Chỉ đạo Quốc gia về chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU).

Tại cuộc họp, Thủ tướng Phạm Minh Chính đã nhấn mạnh quyết tâm cao độ phải gỡ bằng được “thẻ vàng” mà Ủy ban châu Âu (EC) cảnh báo đối với thủy sản Việt Nam trong năm 2025.

Theo Thủ tướng, đây không chỉ là nhiệm vụ kinh tế đơn thuần mà còn liên quan đến uy tín quốc gia, hình ảnh dân tộc và đời sống lâu dài, bền vững của hàng triệu ngư dân ven biển.

Ông khẳng định, để đạt được mục tiêu này, cả hệ thống chính trị phải vào cuộc quyết liệt, từ Trung ương đến địa phương, nhất là vai trò, trách nhiệm của người đứng đầu.

Thủ tướng yêu cầu Ban Chỉ đạo tổ chức họp kiểm điểm hằng tuần, thường xuyên kiểm tra, đôn đốc, xử lý triệt để các vụ vi phạm, đồng thời hoàn thiện thể chế, số hóa công tác quản lý tàu cá, giám sát hành trình, kết nối dữ liệu quốc gia.

Thủ tướng Phạm Minh Chính phát biểu tại phiên họp (Ảnh: VGP).

Những địa phương để tàu cá vi phạm vùng biển nước ngoài phải chịu trách nhiệm trực tiếp trước Chính phủ. Ông cũng giao nhiệm vụ cụ thể cho Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Công an, Bộ Quốc phòng, Bộ Ngoại giao và các bộ ngành liên quan phối hợp chặt chẽ trong quản lý, xử lý vi phạm, truy xuất nguồn gốc hải sản, hỗ trợ ngư dân chuyển đổi nghề, đảm bảo sinh kế ổn định.

Với thông điệp mạnh mẽ “trí tuệ Việt Nam, sức mạnh Việt Nam, uy tín và danh dự Việt Nam”, Thủ tướng kêu gọi sự vào cuộc đồng bộ, quyết liệt và trách nhiệm của tất cả các cấp, ngành và người dân.

Trong 8 tháng đầu năm 2025, ngành thủy sản Việt Nam ghi nhận nhiều tín hiệu tích cực dù còn không ít thách thức.

Sản lượng thủy sản ước đạt 6,4 triệu tấn, trong đó nuôi trồng tiếp tục chiếm tỷ trọng ngày càng cao, góp phần giảm áp lực cho khai thác xa bờ.

Tính cả năm 2024, tổng sản lượng đạt khoảng 9,6 triệu tấn, đưa Việt Nam trở thành một trong những quốc gia có sản lượng thủy sản lớn trong khu vực.

Về xuất khẩu, thủy sản Việt Nam hiện có mặt tại khoảng 170 thị trường trên thế giới, bao gồm các thị trường khó tính và có giá trị cao như Mỹ, Nhật Bản, EU, Hàn Quốc, Trung Quốc, Australia và Canada. Kim ngạch xuất khẩu thủy sản năm 2024 đạt khoảng 10 tỷ USD và năm 2025 dự kiến tiếp tục đà tăng trưởng khi nhiều mặt hàng chủ lực như tôm, cá tra, cá ngừ được cải thiện về chất lượng, đáp ứng tiêu chuẩn quốc tế.

Thủ tướng yêu cầu song song với việc gỡ thẻ vàng IUU, cần chăm lo sinh kế, hỗ trợ ngư dân chuyển đổi nghề, thúc đẩy nuôi trồng, chế biến thủy sản để giảm dần phụ thuộc vào khai thác xa bờ.

Với các giải pháp đồng bộ, quyết liệt và cách tiếp cận toàn diện, mục tiêu gỡ “thẻ vàng” không chỉ để mở rộng thị trường xuất khẩu mà còn nhằm xây dựng ngành thủy sản Việt Nam phát triển bền vững, bảo vệ chủ quyền biển đảo và nâng cao uy tín quốc gia.

Đồng thời, Thủ tướng yêu cầu rà soát, hoàn thiện thể chế, những quy định chưa sửa đổi được ngay thì Bộ Nông nghiệp và Môi trường đề xuất Chính phủ ban hành ngay Nghị quyết để điều chỉnh, hoàn thành ngay trong tháng 9.

Cùng với đó, cần kiện toàn Ban Chỉ đạo theo chính quyền địa phương 2 cấp và tổ chức bộ máy mới; nâng cao năng lực của các thành viên.

Với quản lý tàu cá, nhất là giải quyết vấn đề các tàu không đủ điều kiện hoạt động, Chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố phải chỉ đạo khắc phục, hoàn thành trước 15/10.

Bộ Công an lập danh sách, thực hiện điều tra các ngư dân vi phạm vùng biển nước ngoài đã được trả về nước để xác định, xử lý dứt điểm các đường dây môi giới đưa tàu cá và ngư dân đi khai thác bất hợp pháp ở nước ngoài.