Thịt heo mất giá: Nhìn vào “lỗ hổng” chuỗi liên kết trong nông nghiệp

Sản xuất thịt heo theo chuỗi giá trị đáp ứng nhu cầu thịt sạch cho thị trường

Mua thịt heo phải trả tiền ngang giá thịt bò

Để hình thành chuỗi liên kết trong nông nghiệp từ khâu sản xuất, chế biến, tiêu thụ,… đều cần làm là phải tạo nên sự gắn kết giữa nông dân từ vùng sản xuất nguyên liệu đến các doanh nghiệp.

Và một thực tế vốn đã hình thành từ nhiều năm nay trong ngành nông nghiệp nước ta là sự gắn kết rời rạc, “ngẫu hứng” khiến nông dân luôn trong tình trạng lo sợ vì phải đối diện cảnh mất giá thường xuyên.

Thịt heo và những ngày “đen tối”

Những ngày qua, giá thịt heo hơi liên tục giảm và đây được xem là cuộc khủng hoảng thịt heo lớn nhất trong nhiều năm qua. Một vài nơi trên địa bàn tỉnh Bình Phước, Đồng Nai, Bình Dương,... giá thịt heo xuất chuồng giờ đây đã chạm mốc 20.000 đồng/kg và giá thịt heo đẻ chỉ còn ở mức 13.000 – 15.000 đồng/kg đến nỗi người dân cũng không muốn bán vì tiếc.

Người dân chăn nuôi heo tại địa bàn TX Tân Uyên, Bình Dương cho biết, với giá heo hiện nay, trung bình mỗi con heo giống mua về với giá khoảng 2-2,4 triệu đồng/con nhưng với giá heo khoảng 20.000 đồng/con thì giá bán ra thời điểm này chỉ vào khoảng 2,4 triệu đồng/con có trọng lượng khoảng 120kg. Như vậy, chúng tôi lỗ cả tiền heo giống chứ chưa nói đến chi phí nhân công, thức ăn, thuốc men.

Với mức giá giảm thê thảm như hiện nay, nông dân chăn nuôi heo đang đối diện với nguy cơ vỡ nợ vì giá heo bán ra không bằng giá heo giống, đó là chưa kể các chi phí khác phải bỏ ra trong suốt quá trình chăm sóc.

Được biết, nguyên nhân dẫn đến tình trạng thịt heo xuống giá trầm trọng trong thời gian vừa qua xuất phát từ nhu cầu thu mua của các thương lái Trung Quốc giảm hẳn từ giai đoạn tháng 11/2016 khi thị trường nước này tạm ngừng nhập khẩu vì cho rằng thịt lợn Việt Nam nhiễm khuẩn Salmonella!.

Giá heo hơi giảm nhưng người dân vẫn phải mua giá cao

Sự bất cập còn thể hiện ở việc nông dân đang phải cắn răng buộc bụng để bán thịt heo với giá “bèo bọt” nhưng khi sản phẩm đến với tay người tiêu dùng vẫn ở ngưỡng cao.

Và theo nhân định chung từ các chuyên gia trong lĩnh vực nông nghiệp, lỗ hỏng lớn nhất trong chuỗi liên kết nông nghiệp từ quá trình chăn nuôi, trồng trọt đến khi sản phẩm đến tay người tiêu dùng có quá nhiều công đoạn khiến cho giá trị sản phẩm bị đội giá.

Ghi nhận của phóng viên tại các Q. Gò Vấp, Tân Bình,… TP.HCM trung bình giá thịt heo tại một số chợ bán ra tới tay người mua luôn giao động từ 70.000-90.000đồng/kg, giá thịt heo tại các siêu thị giao động ở mức là 80.000-120.000 đồng/kg (tùy loại). Như vậy, trung bình mỗi kg thịt heo bán ra có mức giá hơn gấp đôi so với giá thịt heo xuất chuồng. Thậm chí, đã từng có giai đoạn thịt heo có giá gấp 3 lần so với mức xuất chuồng.

Trước thực trạng này, TS.Lê Quý Kha, Phó Viện Trưởng Viện Khoa học kỹ thuật nông nghiệp Miền Nam nhận định, điều tồn tại trong nông nghiệp trồng trọt và chăn nuôi hiện nay là sự thiếu liên kết chặt chẽ trong chuỗi giá trị. Chúng ta có quá nhiều thủ tục rườm rà về tiêu chuẩn kỹ thuật, trung gian mua bán trong quá trình mang sản phẩm đế với tay người tiêu dùng khiến cho giá bán tăng cao.

Trong khi đó, tại các hợp tác xã chăn nuôi vẫn chưa chủ động được đầu ra cho thị trường vì còn còn nhiều hạn chế khi một số nơi được thành lập không do nhu cầu thực tiễn khách quan mà vì áp đặt nên đôi khi không hiệu quả, từ đó dẫn đến thiếu kiểm soát thị trường mỗi khi nông dân bị ép giá.

Với chuỗi liên kết giá trị trong nông nghiệp, đều cần làm trước mắt để giải cứu khó khăn hiện này là làm sao đó giảm thiểu tối đa các khâu trung gian dẫn đến giảm giá thành thì mới có thể cải thiện tình hình hiện tại.