Trong các Quy hoạch, quy hoạch phát triển hạ tầng được coi là mấu chốt quan trọng đầu tiên nhằm mở ra những cánh cửa mời gọi đầu tư cho địa phương.
Trong “ba khâu đột phá chiến lược” mà ta thường nhắc là hạ tầng đồng bộ, thể chế đồng bộ, nguồn nhân lực có chất lượng cao. Từ nhận thức đến hành động đúng đắn đã xuyên suốt trong cuộc cách mạng kiến thiết đất nước. Song kết quả, việc làm ở mỗi nơi, mỗi địa phương lại không phải vậy.
Cụ thể, tại Thành phố Cẩm Phả, việc điều chỉnh những quy hoạch chiến lược chỉ sau một năm phê duyệt, chưa được sự đồng thuận gây bức xúc của người dân, lại cứ ngang nhiên khởi sự, gây tốn bao công sức, tiền ngân sách cả triệu đô để thực hiện, nhưng đến nay đã bị “Băm xẻ” để biến thành nhà hàng, đất ở, đất cơ quan, làm phá vỡ quy hoạch.
Quyết định số 636/QĐ-UBND ngày 9/3/2015 của UBND tỉnh Quảng Ninh về Quy hoạch phát triển KTXH Thành phố Cẩm Phả đến năm 2020 tầm nhìn đến năm 2030, đã xác định nhiều Quy hoạch chiến lược Thành phố được phê duyệt như: Quy hoạch chung xây dựng mang tính chất xương sống cho các quy hoạch liên quan ngành, Quy hoạch phát triển đô thị, môi trường ….
Trong đó, đáng lưu tâm đó là nhân dân, doanh nghiệp mong mỏi triển khai ngay Quy hoạch giao thông đô thị nhằm tránh ùn tắc và an toàn giao thông và đường gom dân cư dọc đường 18 sau khi Ngành than tháo dỡ đường sắt vận tải than dọc nội thị phía Bắc đường 18 từ Cẩm Thạch, Cẩm Đông; Phía nam đường 18 từ cầu vượt Cọc 6 về nút giao thông số 2 phường Cẩm Đông nhằm giảm thiểu khi lưu thông qua các khu dân cư không phải cắt ngang qua đường Quốc lộ.
Quyết định số: 816/QĐ-UBND ngày 27/3/2015 của UBND tỉnh Quảng Ninh thỏa mãn mong đợi đó và đã nêu rõ;” Quy hoạch tuyến đường gom phía bắc đường 18 từ Cẩm Đông – Cẩm thạch rộng 5,5m, đoạn phía nam đường 18 Cẩm Đông - Cẩm phú rộng 7m”. Nhưng đến nay đã có nhà hàng Quảng Hhiền án ngữ từ năm 2016. Khu đất làm đường gom được Thành phố quy hoạch đang bán đấu giá đất ở, công trình cây xăng và nhà cửa đang mọc lên khiến người dân ngạc nhiên và bức xúc:
Ngoài ra, hàng loạt các dự án Dân cư đô thị mới đáng lẽ phải được tăng cường quản lý nhà nước, yêu cầu chủ đầu tư phải hoàn thành sở hạ tầng để bàn giao cho Thành phố theo quy định. Mặc dù hạ tầng, đấu nối cấp thoát nước chưa hoàn thiện nhưng hàng loạt nhà xây sai phép, trái quy hoạch, vi phạm mật độ xây dựng cứ mỗi ngày lại diễn ra tràn lan. Khu quy hoạch để xây dựng văn phòng, dịch vụ đô thị thì lại cho xây dựng nhà xưởng sửa chữa xe máy mỏ hoạt động.. cụ thể như dự án dân cư phường Cẩm Bình, Cẩm Thủy, Cẩm Sơn ngày càng sai phạm ngang nhiên.
Có dự án làm một cây cầu qua mương rộng chỉ đáng vài mét để kết nối giữa hai dự án với nhau nhưng lại dùng trên 17 tỷ ngân sách để xây dựng gây bức xúc dư luận nhân dân nhiều năm qua, như “Cống nhà hàng Quảng Bình sang dự án Cẩm Bình”.
Quản lý nhà nước về đất đai, xây dựng chỉ tập trung vào những chỗ còn đất dôi dư để quy hoạch bán đấu giá để tăng thu ngân sách là chính bỏ qua nhiều bước quy định cốt là hoàn thành kế hoạch như khu cà phê nắngphường Cẩm Thủy đã cắt phần đất hành lang xuống khu dân cư để quy hoạch đấu giá (nếu sau khi xây nhà cao tầng lên thì đường này biến thành ngõ lên dốc vào đường đô thị gây mất ATGT) còn Quản lý nhà nước dọc tuyến biển thì “Mạnh ai nấy làm, coi thường pháp luật giữa thanh thiên bạch nhật”
Người, cơ quan chịu trách nhiệm vẫn “trực đủ, thường xuyên quyết liệt”song tại khu vực dọc bờ biển từ Cẩm Bình, Cẩm Thành, Bến do Cẩm Trung, Cẩm Thủy hàng trăm ha đất cứ tăng tiến vươn xa một cách khó hiểu khi chưa có cấp thẩm quyền nào cho phép, nhưng sau vài năm trở lại đây dần biến thành khu trồng cây cảnh, bãi cát, bải đổ thải...
Nếu chúng ta muốn tìm những công trình xây dựng, kiến trúc xứng tầm của một “Thành phố công nghiệp” ở Cẩm Phả thì quả thật là hiếm hoi…. Chỉ vậy thôi, đã thấy Quy hoạch Cẩm Phả sau khi ban hành đã và đang bị hạn chế tiềm năng quý giá, mất đi niềm tin nhà đầu tư, của người dân và doanh nghiệp với chính quyền. Những sản phẩm chiến lược tư quy hoạch được chính quyền ban bố là động lực để nhà đầu tư quan tâm. Cải cách hành chính là để thúc đẩy nhà đầu tư hành động nhanh, lẹ hơn, nghĩa tình để nhà đầu tư muốn hoạt động lâu dài hơn….
Điều “Kỳ diệu” là việc làm, nội dung sai phạm rất cụ thể, kéo dài, song về mặt xử lý trách nhiệm tổ chức, người đứng đầu thì hầu như chưa Chủ tịch, Bí thư cấp nào bị xử lý dưới hình thức nào? Có phải cấp nào cũng có văn bản “Quyết liệt” phát đi chỉ đạo rồi? Các quy hoạch không thực hiện đúng liệu có lãng phí? Hậu quả đi đến đâu và khắc phục hậu quả những vi phạm này là không tưởng.
Trăn trở trên chỉ là mong Cẩm Phả được phát triển xứng đáng đúng với tiềm năng của nó: Rừng vàng, biển bạc, tài nguyên lòng đất phong phú. Đừng để “Tiền” nhà đầu tư vào lại chảy đi chỉ còn lại sự ô nhiễm nguồn nước, khói bụi môi trường cho người dân – người công nhân Mỏ hứng chịu cuối cùng.
