Tạo lệ xấu... “sính” khám giáo sư

Việc khám này sẽ gây ra nhiều hệ lụy khi ngày càng nhiều các phòng khám trưng biển khám giáo sư (GS), vô hình trung sẽ hình thành trong mỗi người bệnh một thói quen không tin bệnh viện tuyến dưới, từ đó tạo ra gánh nặng cho bệnh nhân ngoại tỉnh và ngành Y tế.

Chi phí khám cao hơn nhưng vẫn hút khách

Hiện nay, người dân được thoải mái chọn cách để tự chăm sóc sức khoẻ cho riêng mình. Người có tiền thì có vô số cơ sở chữa bệnh từ trung ương đến quốc tế. Người không có tiền thì khám địa phương, khám trung ương, khám vượt tuyến, khám tư nhân,... đủ cả. Thậm chí có người cùng một triệu chứng cứ đi khám mấy nơi rồi mới tổng kết bệnh, cách điều trị.

Thực tế, không chỉ có người giàu, người có điều kiện kinh tế chọn GS để khám mà ngay cả những người nghèo, người dân ở các vùng nông thôn, miền núi, điều kiện kinh tế khó khăn cũng lặn lội xuống Hà Nội để tìm khám cho bằng được vị giáo sư A, B, C, D,... nào đó mà mình được giới thiệu, dù rằng để được GS khám bệnh, người bệnh phải chi trả số tiền gấp mấy lần khám thường.

Nắm bắt được nhu cầu khám GS của một bộ phận người dân mà hiện tại các bệnh viện công lập như Bệnh viện Mắt Trung ương, Bệnh viện Bạch Mai, Viện Tim Hà Nội, Viện Da liễu Trung ương, Bệnh viện Đại học Y Hà Nội... đã triển khai mô hình khám GS, Phó giáo sư (PGS), tùy theo nguyện vọng của bệnh nhân.

Chẳng hạn, tại Viện Da liễu Trung ương có hẳn một khu nhà mới xây dựng được gọi là “Khu khám bệnh theo yêu cầu GS, PGS”. Theo đó, người bệnh có nhu cầu có thể đến đặt số thứ tự hoặc gọi điện thoại trước để đặt lịch khám. Với gói khám trong giờ hành chính, phí khám GS là 350.000 đồng/lượt, PGS là 250.000 đồng, còn khám bác sĩ, Trưởng, Phó khoa là 150.000 đồng.

Với gói khám ngoài giờ hành chính, chi phí là 500.000 đồng với GS, 300.000 đồng PGS và 200.000 đồng khám bác sĩ, Trưởng Phó khoa. Còn tại Bệnh viện Xanh Pôn phí khám bệnh Tiến sĩ, PGS, GS là 300.000 đồng, khám chuyên gia là 200.000 đồng.

Mặc dù chi phí khám GS, PGS tại một số bệnh viện cao hơn nhiều so với khám dịch vụ nhưng nhiều người dân vẫn sẵn sàng lựa chọn vì họ tin tưởng vào học hàm của người khám, một phần vì nghĩ GS, PGS sẽ giỏi hơn bác sỹ do kinh nghiệm nhiều, hiểu biết rộng.

Có mặt tại khu khám bệnh theo yêu cầu của Bệnh viện Da liễu Trung ương mới cảm nhận được rõ nét sự phân biệt của người dân khi đi khám bệnh. Mới đầu giờ chiều nhưng khu khám thường của Bệnh viện chỉ có lác đác vài bệnh nhân đến đăng ký và ngồi chờ khám, một khung cảnh vắng vẻ khá hiếm có ở bệnh viện.

Nhưng đối lập với sự vắng vẻ đó, tại khoa khám bệnh theo yêu cầu khám GS, PGS,... là sự đông đúc, chật kín người thậm chí có người đến đăng ký khám quá muộn đành ngậm ngùi chờ đợi đến buổi khám hôm sau.

Theo một nhân viên bảo vệ của bệnh viện, mỗi buổi, GS khám ít bệnh nhân hơn còn PGS thường khám đáp ứng số lượng bệnh nhân nhiều hơn. Nếu muốn khám GS phải đến thật sớm. Hầu như ngày nào, khu khám bệnh theo yêu cầu cũng đông bệnh nhân hơn nhiều so với khu khám thường.

Bệnh nhân Nguyễn Thị Hợi (Hưng Yên) bị bệnh vảy nến cho hay: “Có bệnh thì vái tứ phương thôi chứ biết sao. Tôi đã đi khám vài nơi nhưng chưa đúng bệnh, tới đây dù đắt đỏ vẫn phải cố, miễn sao được khám đúng bệnh để điều trị đúng thuốc”.

Hay như chia sẻ của chị Nguyễn Minh Nguyệt (Hà Nam): “Tôi bị ù tai mấy hôm nay rất khó chịu, có thể là do ngoáy tai không cẩn thận dẫn đến tổn thương, đến bệnh viện dự định cũng chỉ khám thông thường, nhưng khi đến thấy có nhiều người đăng ký khám GS, PGS làm tôi cũng phân vân. Cuối cùng tôi đăng ký khám GS vì dù phải bỏ ra thêm một ít tiền nữa nhưng bù lại tôi tin tưởng vào hướng điều trị của GS hơn, sẽ giúp tôi nhanh lành bệnh, không phải đi lại bệnh viện nhiều lần”.

Có nên phân biệt đối xử khi khám chữa bệnh?

Trên thực tế, đã có nhiều ý kiến trái chiều về việc khám GS chất lượng có thật sự khác biệt hay không? Liệu rằng có sự phân biệt đẳng cấp trong ngành Y hiện nay hay không khi mà ngược lại với phòng khám GS, PGS đông đúc thì phòng khám bác sĩ khá vắng vẻ? Những hình ảnh đối lập đó đã phần nào nói lên thực trạng bi hài của dịch vụ y tế.

Thực tế, với các loại bệnh lý từ đơn giản tới phức tạp, các bác sĩ được đào tạo bài bản hoàn toàn có thể khám cũng như chỉ định điều trị cho bệnh nhân.

Mặt khác, từ thực tế cũng cho thấy, không phải cứ GS thì trình độ, khả năng chẩn đoán, điều trị bệnh tốt hơn những bác sỹ thông thường. Đôi khi chính những bác sỹ lăn lộn với bệnh nhân nhiều, tiếp xúc với thực tế nhiều lại trang bị cho mình nhiều kiến thức, kinh nghiệm, khả năng ứng phó, xử trí với nhiều tình huống bệnh phức tạp.

Bằng chứng là theo một vài bệnh nhân, dù được GS khám song bản thân bệnh nhân đôi lúc cũng chưa thực sự hài lòng với thái độ phục vụ của các GS đó.

Bệnh nhân Nguyễn Văn Lịch (Mỹ Đức, Hà Nội) than thở: “Bản thân tôi đã được GS, PGS khám cho đôi lần, lần nào tôi cũng hài lòng nhưng người nhà tôi đi khám về thấy chất lượng không tương xứng với giá tiền khám đã bỏ ra. Chắc có lẽ cũng tùy thuộc vào chất lượng, trình độ của từng người khám chứ không phải cứ PGS hay GS là đều tốt như nhau”.

Bàn về vấn đề này, qua thực tế khám bệnh nhiều năm, một bác sỹ đang công tác tại Bệnh viện Bạch Mai cho rằng, những người có học hàm, học vị cao như GS, PGS có nhiều hiểu biết, kiến thức chuyên môn sâu rộng tại các bệnh viện, thường được tín nhiệm nên người bệnh muốn được thăm khám phải bỏ chi phí nhiều hơn.

Tuy nhiên, cũng cần phân biệt giữa khám chuyên gia và khám chung. Khám chuyên gia có thể thu tiền cao hơn khám chung, song khám chuyên gia không nhất thiết là giáo sư, tiến sỹ, cứ bác sỹ nào giỏi thì được gọi là chuyên gia.

Mặt khác, trong y học cũng nên phân biệt làm hai hệ thống, một hệ thống chuyên về nghiên cứu giảng dạy, một hệ thống chuyên thực hành. Như vậy, những bác sỹ đã từng lăn lộn nhiều với bệnh nhân, có kinh nghiệm, kiến thức cần được đánh giá cao chứ không chỉ đánh giá qua học hàm, học vị GS, tiến sỹ để rồi dẫn đến tình trạng một số y, bác sỹ không lo trau dồi kinh nghiệm kiến thức mà chỉ cốt lấy cái bằng chức danh.

Để rồi dẫn đến tình trạng không ít phòng khám chữa bệnh mời các GS không đúng với chuyên môn hoặc GS “giấy” gây thiệt hại và đánh mất niềm tin về chất lượng y tế ở mỗi người bệnh.