Tăng cường thanh tra, kiểm tra, xử lý nghiêm đối với doanh nghiệp vi phạm quy định về hoạt động vận tải

Công điện nêu: Thời gian qua, Đảng, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ đã có nhiều chỉ đạo các Bộ, ngành, địa phương về tăng cường công tác bảo đảm trật tự, an toàn giao thông (TTATGT) đối với hoạt động kinh doanh vận tải bằng xe ô tô; các đơn vị, địa phương đã chủ động triển khai, huy động sự vào cuộc của các cấp ủy đảng, chính quyền, đoàn thể; qua đó, công tác bảo đảm TTATGT đạt được những kết quả quan trọng, tích cực; kỷ luật, kỷ cương trong thực thi pháp luật về giao thông có sự chuyển biến; hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước về TTATGT đường bộ được nâng lên.

Tuy nhiên, công tác quản lý nhà nước trong lĩnh vực kinh doanh vận tải bằng xe ô tô có nơi, có lúc chưa thực sự hiệu quả, tai nạn giao thông (TNGT) liên quan đến xe kinh doanh vận tải vẫn ở mức cao (chiếm 37,3% tổng số vụ TNGT); nhiều đơn vị kinh doanh vận tải chưa chấp hành nghiêm các quy định về hoạt động vận tải đường bộ, chưa thực hiện đúng, đầy đủ trách nhiệm được giao theo quy định; ý thức chấp hành pháp luật về TTATGT đường bộ của nhiều lái xe kinh doanh vận tải chưa nghiêm, còn thường xuyên vi phạm.

Để nâng cao hiệu quả công tác bảo đảm TTATGT đối với xe kinh doanh vận tải (nhất là xe chở hàng, chở người khối lượng lớn, xe chở khách 02 tầng có giường nằm...); khắc phục triệt để tình trạng vi phạm pháp luật về hoạt động kinh doanh vận tải đường bộ, bảo đảm an toàn tính mạng và tài sản của người dân, doanh nghiệp, Thủ tướng Chính phủ yêu cầu Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang bộ, Chủ tịch Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố tập trung chỉ đạo nghiêm túc, đồng bộ, quyết liệt, hiệu quả một số nội dung sau:

1. Nhiệm vụ chung trong công tác bảo đảm TTATGT đối với hoạt động kinh doanh vận tải bằng xe ô tô

a) Tiếp tục cụ thể hóa và thực hiện có hiệu quả các giải pháp bảo đảm TTATGT đường bộ tại Chỉ thị số 23-CT/TW ngày 25/5/2023 của Ban Bí thư Trung ương Đảng về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác bảo đảm TTATGT trong tình hình mới và các chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ về bảo đảm TTATGT, trong đó: (i) Tổ chức rà soát việc triển khai, kết quả thực hiện các nhiệm vụ được Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ giao, đánh giá kết quả đạt được, tồn tại, hạn chế, nguyên nhân, đề ra các giải pháp cụ thể khắc phục; nâng cao, phát huy vai trò, trách nhiệm của các cơ quan, tổ chức, cá nhân trong quá trình thực hiện nhiệm vụ được giao; (ii) trực tiếp chỉ đạo kiểm tra, đôn đốc thực hiện các chủ trương của Đảng, pháp luật của Nhà nước về bảo đảm TTATGT đối với xe kinh doanh vận tải, nhằm khắc phục triệt để tình trạng vi phạm pháp luật trong hoạt động kinh doanh vận tải đường bộ;

b) Đổi mới nội dung, hình thức công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật về giao thông theo hướng dễ hiểu, dễ tiếp thu, phù hợp với từng vùng, khu vực, địa bàn, lứa tuổi, tôn giáo,... nhằm tạo sự chuyển biến mạnh mẽ về nhận thức và hành động của các cấp, các ngành và Nhân dân trong công tác bảo đảm TTATGT nói chung và hoạt động vận tải đường bộ bằng xe ô tô nói riêng;

c) Tăng cường chuyển đổi số và ứng dụng khoa học, công nghệ trong quản lý, điều hành và xử lý các vi phạm về TTATGT đối với hoạt động kinh doanh vận tải bằng xe ô tô; kết nối, chia sẻ cơ sở dữ liệu về giao thông giữa các cơ quan quản lý nhà nước có liên quan.

2. Nhiệm vụ của các Bộ, ngành, địa phương

a) Bộ Công an

- Chỉ đạo Công an các đơn vị, địa phương duy trì trạng thái cao điểm tuần tra, kiểm soát, xử lý vi phạm trở thành công tác thường xuyên hằng ngày; tăng cường kiểm tra, xử lý vi phạm đối với hoạt động vận tải trên đường bộ; tăng cường khai thác dữ liệu từ thiết bị giám sát hành trình, thiết bị ghi nhận hình ảnh người lái xe, camera hành trình để phục vụ quản lý; tập trung xử lý nghiêm theo đúng quy định của pháp luật đối với các hành vi vi phạm (trong đó có việc thu hồi phù hiệu xe, giấy phép kinh doanh vận tải của đơn vị kinh doanh vận tải theo quy định của pháp luật), đặc biệt là vi phạm về điều kiện kinh doanh vận tải bằng xe ô tô của chủ xe, nhà xe, lái xe chở người khối lượng lớn, xe chở khách 02 tầng có giường nằm;

- Tăng cường ứng dụng khoa học công nghệ, chuyển đổi số và trí tuệ nhân tạo trong công tác quản lý nhà nước về TTATGT; xây dựng, hoàn thiện các cơ sở dữ liệu chuyên ngành, kết nối, chia sẻ dữ liệu giữa các bộ, ngành, địa phương; phát triển hệ thống giám sát giao thông thông minh, trung tâm điều hành giao thông và các nền tảng số phục vụ công tác quản lý, phân tích, dự báo, tổ chức giao thông và xử lý vi phạm.

Trước mắt, tập trung triển khai Đề án "Xây dựng Trung tâm dữ liệu, quản lý, giám sát, xử lý vi phạm và điều hành giao thông giai đoạn 2026-2030, tầm nhìn đến năm 2050"; Nghị quyết số 05-NQ/ĐU ngày 12/6/2026 của Đảng ủy Chính phủ về áp dụng cơ chế, chính sách triển khai Đề án "Xây dựng trung tâm dữ liệu, quản lý, giám sát, xử lý vi phạm và điều hành giao thông giai đoạn 2026-2030, tầm nhìn đến 2050";

- Chỉ đạo điều tra, làm rõ nguyên nhân các vụ TNGT, xử lý các hành vi vi phạm theo quy định; khi phát hiện tồn tại, bất cập thuộc lĩnh vực quản lý chuyên ngành thì kịp thời kiến nghị cơ quan có thẩm quyền xem xét, xử lý, khắc phục, bảo đảm phân định rõ trách nhiệm và phù hợp với chức năng, nhiệm vụ của các bộ, ngành, địa phương;

- Chủ trì, phối hợp với Bộ Xây dựng nghiên cứu, đánh giá các tiêu chí đối với các doanh nghiệp kinh doanh vận tải hành khách trên đường bộ tiến tới có phương án xếp hạng chất lượng, an toàn...

b) Bộ Xây dựng

- Rà soát các quy định về hoạt động vận tải đường bộ, tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật phương tiện, công tác kiểm định phương tiện và các quy định có liên quan để điều chỉnh sửa đổi, bổ sung, theo hướng quản lý chặt chẽ các đối tượng, loại hình kinh doanh vận tải, công tác đăng kiểm phương tiện, nâng cao khả năng nhận diện phương tiện (nhất là xe ô tô chở hàng, chở người khối lượng lớn, xe chở khách 02 tầng có giường nằm...) khi tham gia giao thông vào ban đêm hoặc trong điều kiện tầm nhìn hạn chế; tăng cường các giải pháp cân bằng thân xe giường nằm có trọng tâm cao; mở rộng không gian, cửa thoát hiểm đối với xe chở người khối lượng lớn; tăng cường yêu cầu, hướng dẫn về kỹ năng ứng phó, thoát hiểm trên xe khách và phòng ngừa TNGT; khắc phục một số sơ hở, thiếu sót trong công tác quản lý nhà nước đối với hoạt động vận tải đường bộ, bảo đảm phù hợp với thực tiễn và yêu cầu bảo đảm an toàn giao thông;

- Nghiên cứu điều chỉnh, sửa đổi, bổ sung quy hoạch phát triển hạ tầng, đô thị hợp lý, phù hợp với sự phát triển xã hội, dân cư và phát triển của phương tiện giao thông đường bộ. Nâng cấp, cải tạo hạ tầng giao thông, nhất là các tuyến cao tốc đầu tư phân kỳ bảo đảm đạt chuẩn cao tốc và có các công trình giao thông thiết yếu; rà soát, bảo đảm điều kiện an toàn các công trình kết cấu hạ tầng giao thông, kịp thời phát hiện, xử lý các bất cập về tổ chức giao thông, bổ sung báo hiệu đường bộ (biển hạn chế tốc độ, gương cầu lồi, vạch kẻ đường, tiêu dẫn hướng, đinh phản quang...), nhất là các tuyến đường miền núi, đèo dốc, tầm nhìn hạn chế;

- Chủ trì, phối hợp với Bộ Công an và các đơn vị liên quan tổ chức nghiên cứu, điều chỉnh tổ chức giao thông theo làn, theo loại phương tiện (ngoài tốc độ theo đường, quy định tốc độ cho các loại xe kinh doanh vận tải; tốc độ tối đa cho phép đối với một số loại phương tiện kinh doanh vận tải trên từng tuyến đường vào ban đêm thấp hơn so với ban ngày...); đánh giá điều kiện khai thác an toàn trên các tuyến, đoạn tuyến miền núi, đèo dốc, nơi có điều kiện giao thông phức tạp, trên cơ sở đó xác định giải pháp quản lý, tổ chức giao thông phù hợp và xem xét hạn chế hoạt động của phương tiện tại những tuyến, đoạn tuyến không bảo đảm điều kiện khai thác an toàn;

- Chỉ đạo tăng cường thanh tra, kiểm tra, xử lý nghiêm đối với đơn vị kinh doanh vận tải, bộ phận quản lý an toàn vi phạm quy định về hoạt động vận tải đường bộ; các phương tiện kinh doanh vận tải, nhất là xe ô tô chở hàng, chở người số lượng lớn, xe chở khách 02 tầng có giường nằm...; đổi mới nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác tập huấn nghiệp vụ vận tải; kiên quyết không để phương tiện không bảo đảm điều kiện an toàn kỹ thuật, hết hạn kiểm định, chở hàng quá tải, quá khổ, quá số người quy định, lái xe không đủ điều kiện điều khiển phương tiện tham gia giao thông ngay từ nơi xuất phát nhằm phòng ngừa vi phạm và TNGT.

c) Các Bộ: Y tế, Giáo dục và Đào tạo, Khoa học và Công nghệ, Tài chính, Công Thương, Văn hóa, Thể thao và Du lịch theo phân công nhiệm vụ, tiếp tục tham mưu tăng cường thực hiện các biện pháp, giải pháp nâng cao hiệu quả bảo đảm TTATGT đường bộ nói chung và hoạt động vận tải đường bộ nói riêng đã được giao tại các Chỉ thị, Công điện của Thủ tướng Chính phủ.

d) Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố

- Chỉ đạo rà soát, tổ chức giao thông hợp lý, khoa học; nâng cao hiệu quả bảo vệ an toàn hành lang giao thông đường bộ; bổ sung quy hoạch các điểm đón, trả khách an toàn trên các tuyến giao thông thuộc phạm vi quản lý đảm bảo phù hợp với hành trình, lịch trình xe tuyến cố định; xử lý dứt điểm tình trạng lấn chiếm lòng đường, vỉa hè, hoạt động bến bãi trái phép "bến cóc"; xử lý nghiêm các đơn vị vận tải vi phạm quy định về hoạt động vận tải đường bộ theo thẩm quyền, nhất là tình trạng xe kinh doanh vận tải hành khách theo hợp đồng "hoạt động trá hình như xe kinh doanh vận tải hành khách theo tuyến cố định";

- Bố trí nguồn lực đầu tư, nâng cấp, cải tạo các tuyến giao thông thuộc phạm vi quản lý đảm bảo kết nối liên vùng, phù hợp định hướng phát triển kinh tế - xã hội của địa phương.

3. Giao Bộ Công an đôn đốc việc thực hiện các nhiệm vụ nêu trên; tổng hợp tình hình, kết quả thực hiện, báo cáo Thủ tướng Chính phủ.