Sau thanh tra về cổ phần hóa, những "sơ suất" nào tại Vicem đã lộ diện

Tin nên đọc

Hải Dương: Công an xã Tân An giúp người phụ nữ sa sút trí tuệ đoàn tụ với gia đình

Triệt xóa đường dây mua bán ma túy lớn tại Bình Dương

Thành lập 4 Hội đồng điều phối vùng

Siết chặt hơn nữa kỷ luật, kỷ cương trong chỉ đạo, điều hành

Mới đây, Phó Tổng Thanh tra Chính phủ Bùi Ngọc Lam đã kí kết luận thanh tra “Việc thực hiện sắp xếp lại, cổ phần hoá, thoái vốn các doanh nghiệp nhà nước thuộc Bộ Xây dựng”. Qua đó, kết luận thanh tra đã chỉ ra nhiều vấn đề từ việc thoái vốn nhà nước tại các Tổng Công ty; việc xử lí tài chính, xác định giá trị doanh nghiệp để cổ phần hóa hay thực hiện Đề án tái cơ cấu các Tổng Công ty thuộc Bộ Xây dựng.

Theo kết luận, trong quá trình thực hiện Đề án tái cơ cấu các Tổng Công ty thuộc Bộ Xây dựng giai đoạn 2011-2018 còn một số tồn tại, khuyết điểm, vi phạm. Đến thời điểm thanh tra, còn nhiều Tổng Công ty chưa hoàn thành việc sắp xếp, cơ cấu lại các công ty con, công ty liên doanh, liên kết, số lượng các công ty chưa hoàn thành việc sắp xếp, cơ cấu lại còn khá lớn.

Vicem Tam Điệp không hạch toán khoản nợ phải thu 11.943 triệu đồng

Theo báo cáo của Bộ Xây dựng, thực hiện Đề án tái cơ cấu, đến đầu năm 2019 có 2 Tổng Công ty chưa hoàn thành việc cổ phần hóa (CPH) là Tổng Công ty Vicem, Tổng Công ty Phát triển nhà và đô thị Việt Nam.

Trong đó, năm 2018, Tổng Công ty xi măng Việt Nam (Vicem) đã hoàn thành việc xác định giá trị doanh nghiệp (GTDN), nhưng quá thời hạn công bố GTDN theo quy định và phải thực hiện lại việc xác định GTDN; Ngày 21/12/2020, Bộ Xây dựng đã báo cáo Thủ tướng Chính phủ, và tại Quyết định số 1479 Thủ tướng Chính phủ phê duyệt, điều chỉnh kế hoạch CPH Tổng Công ty Vicem giai đoạn 2021 - 2025.

(Theo đề án tái cơ cấu Tổng Công ty 2013 - 2015 được Thủ tướng phê duyệt tại quyết định số 1013 ngày 16/6/2013 số lượng đơn vị mà Vicem phải sắp xếp, cơ cấu lại là 14 công ty. Đến thời điểm thanh tra, Vicem đã hoàn thành sắp xếp 7 công ty, còn 7 công ty chưa hoàn thành sắp xếp. Trong đó Công ty CP Cao su Đồng Phú - Kratie và Công ty CP Cao su Đồng Nai - Kratie thực hiện thoái vốn nhưng không thành công do không có nhà đầu tư tham gia đấu giá).

Không chỉ vậy, qua kiểm tra việc xác định GTDN để CPH Công ty mẹ - Tổng Công ty Vicem được thực hiện cùng với 3 Công ty TNHH MTV (Vicem Tam Điệp, Vicem Hải Phòng, Vicem Hoàng Thạch). Tại thời điểm 0h ngày 1/10/2018 (theo Văn bản số 2204/BXD-QLDN ngày 31/8/2018 của Bộ Xây dựng) cho thấy: Một số khoản công nợ phải thu của Vicem Tam Điệp với tổng số tiền là 11.943 triệu đồng đối với 4 khách hàng là khoản nợ quá hạn. Vicem Tam Điệp khởi kiện và đã có phán quyết của Tòa án buộc khách hàng của Vicem Tam Điệp phải thanh toán nợ cho Vicem Tam Điệp, không đủ điều kiện được xác định là khoản nợ phải thu không có khả năng thu hồi…

Tuy nhiên, quá trình xác định GTDN để CPH, Vicem Tam Điệp không hạch toán trên sổ sách đối với khoản nợ phải thu trên và loại ra khỏi GTDN, làm giảm GTDN (phần vốn Nhà nước tại doanh nghiệp) là 11.943 triệu đồng là không đúng. Theo quy định, các khoản công nợ phải thu này của Vicem Tam Điệp không đủ căn cứ để được xóa nợ, phải được ghi nhận vào phần vốn Nhà nước khi tiến hành xác định GTDN để CPH Tổng Công ty Vicem là 11.943 triệu đồng.

Không tính giá trị lợi thế thương mại lên đến 1.507 tỷ đồng

Thanh tra việc xác định giá trị một số tài sản, nhà cửa vật kiến trúc trong giá trị doanh nghiệp để cổ phần hoá cho thấy, một số tài sản được xác định giá trị chưa chính xác, thấp hơn quy định, làm giảm giá trị doanh nghiệp.

Qua thanh tra, Thanh tra Chính phủ phát hiện, khi xác định GTDN để CPH tại Tổng Công ty Vicem, Licogi, Viwaseen, các Tổng Công ty này đã xác định giá trị lợi thế thương mại, chi phí cơ hội của doanh nghiệp chưa đầy đủ, chính xác, tổng số tiền (tạm tính) là 1.879.731 triệu đồng.

Cụ thể: Tại Vicem (chưa hoàn thành CPH), tuy nhiên qua kiểm tra cho thấy, tại thời điểm xác định GTDN (1/10/2018) các công ty con 100% vốn Nhà nước thuộc Tổng Công ty Vicem (Vicem Hoàng Thạch, Vicem Hải Phòng, Vicem Tam Điệp) đang sử dụng 9 giấy phép khai thác khoáng sản là đá vôi, đất sét để sản xuất xi măng, với tổng trữ lượng được phép khai thác là 9.567.221 tấn đá vôi/năm và 1.910.600 tấn đá sét/năm; thời gian khai thác còn lại (tính từ 1/10/2018) là 2-30 năm tùy từng giấy phép.

Nhưng đơn vị tư vấn xác định GTDN là Công ty TNHH Kiểm toán AASC (Công ty AASC) đã không tính giá trị lợi thế thương mại đối với quyền được khai thác khoáng sản tại các mỏ này.

Theo yêu cầu của Đoàn thanh tra và Bộ Xây dựng, Tổng Công ty Vicem đã thuê tư vấn định giá để xác định giá trị lợi thế thương mại về quyền khai thác khoáng sản đối ới các mỏ theo giấy phép nêu trên.

Ngày 1/12/2019, Công ty AASC có Chứng thư số 011219.002/CTTĐ.KT17, theo đó xác định tổng giá trị thương mại về quyền khai thác khoáng sản đối với các mỏ tại 3 đơn vị nêu trên là 1.507.000 triệu đồng (trong đó, Vicem Hoàng Thạch là 638.356 triệu đồng; Vicem Hải Phòng 523.640 triệu đồng; Vicem Tam Điệp 344.449 triệu đồng).

"Việc Công ty AASC, Tổng Công ty Vicem không tính giá trị lợi thế thương mại đối với quyền được khai thác khoáng sản tại các mỏ trên với tổng số tiền (tạm tính) là 1.507.000 triệu đồng là không đúng quy định tại Nghị định 59/2011/NĐ-CP và Nghị định số 126/2017/NĐ-CP của Chính phủ về việc xử lý tài chính khi CPH, phải được rà soát, xác định lại để đảm bảo chính xác, đầy đủ giá trị quyền khai thác khoáng sản theo giấy phép và phải được ghi nhận vào phần vốn Nhà nước khi thực hiện CPH Tổng Công ty Vicem", Kết luận thanh tra nêu rõ.

Phát hiện khoản chênh lệch "khủng"

Không chỉ vậy, Thanh tra Chính phủ nêu rõ: Mặc dù việc CPH của Tổng Công ty Vicem cùng 3 Công ty TNHH MTV (Vicem Tam Điệp, Vicem Hải Phòng, Vicem Hoàng Thạch) chưa hoàn thành; tuy nhiên qua kiểm tra, xem xét việc xử lý tài chính để CPH Tổng Công ty Vicem thấy có khoản chênh lệch giữa vốn chủ sở hữu và vốn điều lệ tại Tổng Công ty Vicem phải được xử lý theo quy định với số tiền (tạm tính) là 3.011.000 triệu đồng.

"Đến nay, khoản tiền này vẫn chưa được Bộ Xây dựng và Tổng Công ty Vicem xử lý, nộp ngân sách Nhà nước theo quy định", Kết luận thanh tra nêu.

Về phương án sử dụng đất sau CPH, đối với Tổng Công ty Vicem hiện có lô đất 10E6 Khu đô thị mới Cầu Giấy (phường Mễ Trì, quận Nam Từ Liêm, Hà Nội); số 228 Lê Duẩn (phường Trung Phụng, quận Đống Đa, Hà Nội); số 122 Vĩnh Tuy, phường Vĩnh Tuy, quận Hai Bà Trưng, Hà Nội.

Trong đó, cơ sở nhà đất số 122 Vĩnh Tuy đang thực hiện sắp xếp lại theo quy định tại Nghị định số 167/2017/NĐ-CP, nguyên nhân: Phương án đã phê duyệt không còn phù hợp.

"Theo báo cáo, UBND TP Hà Nội, Sở Tài chính Hà Nội đã có văn bản gửi Tổng Công ty Vicem đề nghị hoàn thiện phương án sử dụng các cơ sở nhà, đất Tổng Công ty đang quản lý, sử dụng trên địa bàn TP Hà Nội khi CPH, đến nay Tổng Công ty không hoàn thiện phương án theo quy định, UBND TP chưa đủ cơ sở tham gia ý kiến theo quy định", Kết luận thanh tra nêu rõ.

Pháp luật Plus sẽ tiếp tục thông tin khi sự việc có diễn biến mới.