Quy hoạch vùng Tây Nguyên từ khai thác các nguồn lực và động lực tăng trưởng mới

Đồng Nai ký kết hợp tác du lịch với 3 tỉnh vùng Tây Nguyên

Khai mạc Ngày hội văn hóa các dân tộc vùng Tây Nguyên

GRDP của tỉnh Lâm Đồng xếp thứ 4 trong vùng Tây Nguyên.

Xây dựng Đắk Lắk trở thành trung tâm giáo dục-đào tạo của vùng Tây Nguyên

Phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh Vùng Tây Nguyên

Hội nghị do Bộ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư Nguyễn Chí Dũng, Phó Chủ tịch Hội đồng điều phối vùng Tây Nguyên chủ trì, đồng chủ trì Hội nghị có Bí thư Tỉnh ủy Gia Lai Hồ Văn Niên, cùng sự tham dự của các bộ, ngành trung ương, các địa phương vùng Tây Nguyên, các chuyên gia và nhà khoa học.

Phát triển vùng theo mô hình “3 cực-3 tiểu vùng-5 hành lang”

Phát biểu khai mạc hội nghị, Bộ trưởng Bộ KH-ĐT Nguyễn Chí Dũng cho biết: bản Quy hoạch vùng này có ý nghĩa quan trọng, giúp “mở đường”, chủ động kiến tạo phát triển, với tư duy mới, tầm nhìn mới để tạo ra cơ hội mới, động lực phát triển mới và giá trị mới cho vùng; trong đó chú trọng giải quyết các vấn đề liên ngành, liên vùng, liên tỉnh; tái tổ chức không gian phát triển vùng và khai thác, phát huy có hiệu quả mọi nguồn lực nhằm phát triển vùng nhanh, bền vững. Quy hoạch vùng cũng là căn cứ quan trọng để đề xuất kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026-2030, đặc biệt là các dự án lớn, có tính liên vùng.

Tại hội nghị, các đại biểu đã nghe đại diện đơn vị tư vấn lập Quy hoạch vùng Tây Nguyên trình bày nội dung chính của quy hoạch. Theo đó, với mục tiêu phát triển vùng xanh-hài hòa-bền vững, quy hoạch vùng đã đưa ra 6 nhận diện, đề xuất có tính mới, đột phá. Theo đó, quy hoạch khẳng định quan điểm phải đổi mới tư duy về phát triển vùng, chủ động nắm bắt, tận dụng các cơ hội, tập trung nguồn lực giải quyết các điểm nghẽn, mâu thuẫn, xung đột, cản trở trong phát triển.

Quy hoạch vùng nhấn mạnh yêu cầu phát triển kinh tế nhanh và bền vững dựa trên khai thác các nguồn lực và động lực tăng trưởng mới. Tổ chức không gian vùng được xác lập trên cơ sở tuân thủ các không gian bảo tồn tự nhiên, sinh thái, môi trường; phát triển vùng Tây Nguyên theo mô hình “3 cực-3 tiểu vùng-5 hành lang”. Quy hoạch vùng hướng tới thúc đẩy hình thành các trung tâm kinh tế tổng hợp, chuyên ngành. Quy hoạch vùng hướng tới mục tiêu kết cấu hạ tầng Tây Nguyên được kết nối đồng bộ. Tiếp tục duy trì ổn định các vườn quốc gia, khu dự trữ thiên nhiên, khu bảo tồn loài và sinh cảnh; từng bước thay thế nguồn nước ngầm bằng nguồn nước mặt.

Nhiều đề xuất từ các tỉnh trong vùng

Tại hội nghị, Chủ tịch UBND tỉnh Gia Lai Trương Hải Long đưa ra một số đề xuất quan trọng không chỉ với tỉnh mà còn với các tỉnh lân cận và 2 nước láng giềng là Lào, Campuchia.

“Đề nghị bổ sung thời gian triển khai xây dựng cao tốc Pleiku-Quy Nhơn trước năm 2030; bổ sung nâng cấp tỉnh lộ 668 đoạn qua địa phận thị xã Ayun Pa kết nối với huyện Ea H’leo thành quốc lộ để tăng cường kết nối giữa 2 địa phương; xây dựng quốc lộ 19E nối Gia Lai-Phú Yên; đầu tư hạ tầng Khu Kinh tế Cửa khẩu Quốc tế Lệ Thanh (huyện Đức Cơ). Đặc biệt, Gia Lai đề nghị cho xây dựng bệnh viện quốc tế với quy mô 1.000 giường bệnh để đáp ứng nhu cầu khám-chữa bệnh cho Nhân dân 13 tỉnh thuộc khu vực Tam giác phát triển Campuchia-Lào-Việt Nam.

Bên cạnh đó, đề nghị các bộ, ngành có cơ chế tháo gỡ khó khăn, vướng mắc liên quan đến mục đích sử dụng đất để tạo điều kiện cho các nhà đầu tư triển khai dự án. Về rừng, đề nghị Trung ương cho cơ chế về thu hút đầu tư vào lĩnh vực trồng rừng. Cần có cơ chế đặc thù về giáo dục, đào tạo, tuyển dụng, việc làm cho người dân tộc thiểu số nhằm đảm bảo phát triển bền vững” - Chủ tịch UBND tỉnh Gia Lai đề xuất.

Ông Phạm S, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lâm Đồng kiến nghị: “Cần bổ sung phương án bảo tồn và phát huy văn hóa vùng Tây Nguyên và cơ chế, chính sách đặc thù để gìn giữ và phát triển bền vững văn hóa Tây Nguyên, nhất là văn hóa cồng chiêng; bổ sung phương án và giải pháp để đầu tư kết nối giao thông nội vùng đảm bảo xuyên suốt, tương xứng với tiềm năng và nhu cầu liên kết nội vùng; hình thành các vùng sản xuất tập trung và các nhà máy chế biến tập trung cho các tiểu vùng và cả vùng Tây Nguyên; quy hoạch lại vùng khai thác bô xít; hình thành trung tâm giao dịch hoa tại TP Đà Lạt”.

Trong khi đó, Chủ tịch UBND tỉnh Đak Nông Hồ Văn Mười cho biết: “Theo Nghị quyết số 23-NQ/TW của Bộ Chính trị sẽ ưu tiên phát triển năng lượng tái tạo, công nghiệp chế biến nông sản; phát triển công nghiệp khai thác, chế biến bô xít, alumin, nhôm… Tỉnh đề nghị cơ quan lập quy hoạch xem xét, bổ sung các giải pháp phát triển ngành công nghiệp khu vực Tây Nguyên cho phù hợp với chủ trương này. Tỉnh cũng đề nghị bổ sung 1 trục hành lang kinh tế động lực vào quy hoạch vùng là quốc lộ 28-tỉnh lộ 686-tỉnh lộ 1-quốc lộ 14C-Cửa khẩu Bu Prăng. Với Tây Nguyên, nguồn nước rất quan trọng, nên tập trung quy hoạch nguồn nước, tạo các hồ chứa để đảm bảo an ninh nguồn nước”.

Sau khi nghe ý kiến của đại diện các bộ, ngành, địa phương và các chuyên gia, kết luận tại hội nghị, Bộ trưởng Bộ KH-ĐT Nguyễn Chí Dũng nhấn mạnh: “Hội nghị đã nghe nhiều ý kiến đóng góp tâm huyết từ các địa phương, các chuyên gia. Qua đó, chúng ta đã nhận diện đúng và đầy đủ những thách thức, lợi thế, tiềm năng của vùng, từ đó đề xuất những phương hướng phát triển vùng hợp lý, nhanh, hài hòa. Vùng Tây Nguyên có vai trò chiến lược quan trọng trên tất cả các lĩnh vực. Do vậy, việc lập quy hoạch vùng có ý nghĩa hết sức quan trọng. Quy hoạch vùng phù hợp với chiến lược phát triển kinh tế-xã hội của cả nước, đảm bảo thống nhất với Quy hoạch quốc gia, tạo chính sách và thích ứng”.

Bộ trưởng Bộ KH-ĐT đề nghị trong giai đoạn tới, vùng Tây Nguyên tiếp tục bám sát các quy hoạch phát triển kinh tế-xã hội của quốc gia, phát triển xanh, phát triển nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao. Rà soát, chuyển đổi diện tích rừng không hiệu quả để trồng rừng thay thế phù hợp. Chú trọng bảo vệ và phát triển rừng, nâng cao sinh kế từ rừng cho người dân. Về công nghiệp, ưu tiên phát triển công nghiệp năng lượng tái tạo, công nghiệp chế biến nông sản, khai thác bô xít.

Bên cạnh đó, phát triển các trung tâm nông nghiệp lớn, các sản phẩm du lịch đặc thù vùng Tây Nguyên. Ngoài ra, Tây Nguyên cần đẩy mạnh liên kết nội vùng, liên vùng và với các tiểu khu vực lân cận; phát triển kết cấu hạ tầng, nhất là hạ tầng giao thông và hạ tầng số, tạo ra động lực phát triển mới; tập trung phát triển theo mô hình “3 cực-3 tiểu vùng-5 hành lang”; tập trung thu hút đầu tư và phát triển các sản phẩm đặc thù; phát huy các khu kinh tế cửa khẩu gắn với đảm bảo an ninh-quốc phòng... Đơn vị tư vấn tiếp tục tiếp thu những ý kiến tại hội nghị để hoàn thiện quy hoạch vùng, sớm trình Thủ tướng Chính phủ phê duyệt.